Ông Thân, 50 tuổi, khàn tiếng kéo dài 4 tháng, từ Mỹ về Việt Nam khám, phát hiện ung thư thanh quản giai đoạn sớm, kịp thời phẫu thuật nội soi laser cắt u.

Ông Thân có tiền sử viêm họng thanh quản, khi khàn tiếng kéo dài ông dùng thuốc nhưng không cải thiện. Đợi lịch tái khám ở Mỹ lâu, lo sợ bất thường nên ông quyết định về Việt Nam kiểm tra.

GS.TS.BS Trần Phan Chung Thủy, Giám đốc Trung tâm Tai Mũi Họng, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, thực hiện nội soi hoạt nghiệm thanh quản (Laryngeal Stroboscopy) cho ông Thân, thấy tổn thương dạng u sùi dây thanh phải lan sang mép trước dây thanh trái, sóng niêm mạc giảm, hình thể dây thanh sùi loét, rung động dây thanh giảm, đóng thanh môn hở mép trước. Kết quả sinh thiết ghi nhận ung thư biểu mô tại chỗ.

Hình ảnh MRI cũng cho thấy ung thư thanh quản với tổn thương ngang mức dây thanh phải, lan qua mép trước dây thanh trái, vào khoang cạnh thanh môn phải, vùng cổ nhóm II III hiện diện các hạch nhỏ không đặc hiệu. Siêu âm vùng cổ chưa phát hiện bất thường.

GS Chung Thủy chỉ định phẫu thuật nội soi laser cắt u thanh quản cho ông Thân. Đây là phương pháp hiện đại, xâm lấn tối thiểu qua đường miệng, dùng bước sóng 10.600 nm với chùm tia sáng năng lượng cao chiếu chính xác vào mô ung thư, loại bỏ triệt để khối u, bảo tồn chức năng thanh quản (nói, nuốt), giảm biến chứng. “Phương pháp phẫu thuật này có thể giúp người bệnh hồi phục nhanh hơn, xuất viện chỉ sau 4 ngày hậu phẫu so với phương pháp cũ là 7-10 ngày, tiết kiệm chi phí, tỷ lệ tái phát thấp”, GS Chung Thủy nói.

Vào ca mổ, ekip mở khí quản cho người bệnh, đảm bảo đường thở được thông khí liên tục. GS Chung Thủy tiến hành soi treo thanh quản, quan sát qua nội soi thấy u dây thanh phải, lan đến mép trước, chưa lan đến hạ thanh môn và băng thanh thất, dùng laser chiếu chính xác vào khối u, cắt u cùng một phần dây thanh phải và 1/3 trước dây thanh trái, các rìa mép quanh u, gửi sinh thiết lạnh. Kết quả sinh thiết sau 30 phút gửi về phòng mổ, các rìa mép âm tính, không còn tế bào ung thư.

Kết quả giải phẫu bệnh khối u sau mổ xác định ung thư biểu mô vảy sừng hóa xâm nhập độ 2 giai đoạn T1, u không xâm nhập mạch hoặc quanh thần kinh, chưa di căn hạch, chưa di căn xa. “Đây là ung thư thanh quản giai đoạn sớm, điều trị kịp thời nên bảo tồn được chức năng thanh quản nói, nuốt cho người bệnh”, GS Chung Thủy nói.

Ca mổ kết thúc sau gần 2 giờ đồng hồ. Bác sĩ đặt ống thông dạ dày qua mũi người bệnh, giúp đưa thức ăn lỏng trực tiếp xuống dạ dày, tránh việc nuốt qua miệng, giảm nguy cơ nhiễm trùng trong giai đoạn đầu sau mổ. Ông Thân được thiết kế chế độ ăn riêng, đảm bảo chất dinh dưỡng, nhanh hồi phục.

Hậu phẫu, sức khỏe ông Thân ổn định, xuất viện sau 4 ngày, được rút ống thông dạ dày nuôi ăn. Tái khám sau 7 ngày, vết mổ và vị trí mở khí quản lành thương tốt, duy trì tái khám định kỳ và rút canule mở khí quản. Tiếp theo, ông được thực hiện xạ trị bổ trợ. Sau khi hoàn tất phác đồ và sức khỏe ổn định, ông sẽ trở lại Mỹ và duy trì tái khám đúng hẹn ở Việt Nam.

Theo GS Chung Thủy, ung thư thanh quản biểu mô vảy sừng hóa xâm nhập độ 2 là dạng ung thư ác tính bắt nguồn từ biểu mô niêm mạc thanh quản. Khối u tạo sừng, đã phá vỡ màng đáy để lan vào mô xung quanh và ở mức độ biệt hóa trung bình. Tiên lượng sống sau 5 năm đối với ung thư giới hạn ở thanh quản (giai đoạn 1, 2) là khoảng 78%. Khi di căn hạch dương tính (giai đoạn 3) và nếu di căn xa, tiên lượng sống sau 5 năm lần lượt là 46% và 34%

Ung thư thanh quản giai đoạn đầu, dù đã phẫu thuật và xạ trị, người bệnh vẫn không nên chủ quan, cần duy trì tái khám trong 1-2 năm đầu để bác sĩ theo dõi sát, phát hiện và can thiệp kịp thời nếu có dấu hiệu tái phát, tăng cơ hội bảo tồn thanh quản. Với người bệnh Việt kiều hay người bệnh nước ngoài, bác sĩ thường sắp xếp lịch tái khám gộp thành từng đợt để phù hợp điều kiện đi lại.

Phẫu thuật nội soi laser điều trị ung thư họng miệng thanh quản mở ra cánh cửa mới cho người bệnh ung thư thanh quản giai đoạn sớm. Tỷ lệ khỏi bệnh tương đương với xạ trị, ít biến chứng, ít tổn thương mô lân cận, đường rạch chính xác, ít để lại sẹo xơ dính, giảm thiểu phù nề tổ chức sau phẫu thuật, chảy máu tối thiểu. Hạn chế tối đa sự di căn tế bào ung thư theo đường máu trong lúc phẫu thuật, hỗ trợ bảo tồn tối đa chức năng phát âm, nuốt và khả năng kiểm soát chính xác diện cắt. Kỹ thuật phẫu thuật nội soi laser điều trị ung thư vùng họng miệng, thanh quản cũng là nghiên cứu của GS.TS.BS Trần Phan Chung Thủy và cộng sự lọt top 10 kỹ thuật điều trị chuyên sâu được triển khai thành công tại TP.HCM năm 2019.

Ung thư thanh quản là một trong những loại ung thư phổ biến nhất vùng đầu cổ, thường gặp ở độ tuổi trung niên và cao tuổi, tuổi trung bình khi chẩn đoán là 65, phổ biến ở nam. Nếu phát hiện trễ, điều trị muộn, khả năng bảo tồn thanh quản để giữ chức năng nói, nuốt tự nhiên rất thấp. Nhiều trường hợp phải cắt bán phần hoặc toàn bộ thanh quản, mất giọng nói vĩnh viễn và phải thở qua lỗ mở khí quản suốt đời. Khàn tiếng là một trong những dấu hiệu của ung thư thanh quản. Ngoài ra bệnh còn gây khó nuốt, đau lan lên tai, ho kéo dài, khó thở và thở rít, sụt cân…

Nếu khàn tiếng kéo dài hơn 2 tuần, ho dai dẳng, nuốt đau…, người bệnh nên đi khám tại các cơ sở y tế chuyên sâu Tai Mũi Họng để được nội soi, thực hiện các xét nghiệm chẩn đoán cần thiết, điều trị kịp thời.

*Tên người bệnh đã được thay đổi