Chị Thanh, 37 tuổi giảm gần 60% mỡ nội tạng, thoát khỏi tình trạng béo phì, cải thiện sức khỏe để chuẩn bị mang thai IVF

Chia sẻ với TS.BS Lê Bá Ngọc, Phòng Kiểm soát cân nặng và Điều trị Béo phì, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, chị Thanh cho biết, gần đây chị thường xuyên bị tê các đầu ngón tay vào buổi sáng, đau khớp gối khi đi lại, ngủ ngáy, mệt mỏi kéo dài. Trước đó 2 năm, chị từng mang thai bằng IVF, hiện đã ngừng cho con búi. Lo lắng việc thừa cân và tình trạng sức khỏe hiện tại ảnh hưởng đến cơ hội thành công của lần mang thai thứ 2 bằng IVF, chị quyết định điều trị từ sớm.

Chị được chỉ định đo chỉ số khối cơ thể Inbody, xét nghiệm sinh hóa, siêu âm gan để đánh giá tình trạng sức khỏe. Kết quả cho thấy chị cao 1,53m, nặng 60,6 kg, chỉ số BMI 25,8 kg/m2, thuộc nhóm béo phì độ 1, vòng eo là 85,3 cm (bình thường là dưới 80 cm), mỡ nội tạng đạt 113,4 cm2 (bình thường dưới 100 cm2). Các thăm dò khác còn cho thấy, chị mắc gan nhiễm mỡ độ II, rối loạn lipid máu và tiền đái tháo đường.

Theo Tiến sĩ Ngọc, nhóm phụ nữ béo phì độ 1, vòng eo lớn và chỉ số mỡ nội tạng cao có thể đi kèm với hội chứng buồng trứng đa nang, tình trạng này liên quan đến rối loạn nội tiết (tăng androgen, kháng insulin), rối loạn rụng trứng và kinh nguyệt, làm giảm khả năng thụ thai tự nhiên và ảnh hưởng đến kết quả điều trị hỗ trợ sinh sản. Ở phụ nữ thừa cân hoặc béo phì, khi làm IVF, đáp ứng buồng trứng với thuốc kích trứng có thể bị suy giảm, thường cần liều thuốc cao hơn và thời gian kích thích dài hơn, số nang noãn phát triển và số trứng chọc hút được có xu hướng thấp hơn. Một số nghiên cứu cho thấy sự trưởng thành và chất lượng noãn có thể bị ảnh hưởng, từ đó làm giảm số lượng phôi tạo được.

Các rối loạn chuyển hóa đi kèm như gan nhiễm mỡ, rối loạn lipid và tiền đái tháo đường có liên quan tới việc tăng nguy cơ biến chứng thai kỳ như đái tháo đường thai kỳ, tăng huyết áp, tiền sản giật và sinh non.

Chị Thanh được chỉ định phương pháp giảm cân cá nhân hóa thông qua phác đồ kết hợp thuốc tiêm, công nghệ đông hủy mỡ, chế độ ăn khoa học và tập luyện chuyên biệt. Thuốc giảm cân giúp kéo dài cảm giác no, giảm lượng đồ ăn nạp vào, hạn chế việc tích mỡ. Công nghệ đông hủy mỡ giúp loại bỏ các tế bào mỡ có chọn lọc ra khỏi cơ thể theo đường tự nhiên.

Về chế độ dinh dưỡng, bác sĩ nhận định chị Thanh đang phải chăm con và cần chuẩn bị sức khỏe cho lần IVF tiếp theo, không thể áp dụng thực đơn giảm cân khắt khe. Phác đồ dinh dưỡng của chị giới hạn tổng năng lượng ở mức 1480 kcal/ngày, ưu tiên thực phẩm giàu chất xơ như rau xanh, ngũ cốc nguyên cám, chất béo tốt trong cá biển, hạn chế tối đa tinh bột hấp thu nhanh từ cơm trắng, bánh mì, đồ ngọt, đồ ăn chiên rán. Chị cũng được hướng dẫn hạn chế rượu bia, đồ uống có đường, ưu tiên protein nạc để duy trì khối cơ.

Chị Thanh có vấn đề về khớp gối, được tư vấn ưu tiên bài tập tác động thấp như đi bộ chậm, đạp xe tại nhà, bơi lội hoặc tập yoga. Khi khớp đã cải thiện, có thể tăng dần thời gian tập và bổ sung bài tập tăng cơ giúp đốt mỡ bền vững. Việc tập luyện hợp lý không chỉ giúp giảm cân mà còn giảm đau khớp, cải thiện lưu thông máu, hỗ trợ điều hòa nội tiết.

Sau gần 10 tháng, cân nặng chị Thanh giảm xuống còn 49,4 kg, BMI về mức 21 kg/m2, nằm trong khoảng tối ưu cho sức khỏe sinh sản (BMI từ 18,5 – 22,9 kg/m2). Vòng eo giảm còn 70,5 cm, chỉ số mỡ nội tạng giảm gần 60% so với ban đầu, cải thiện đáng kể tình trạng gan nhiễm mỡ. Chị ngủ tốt hơn, hết tê đau đầu ngón tay và bớt đau khớp gối, chị có thể quay lại chơi thể thao nhẹ nhàng. Hiện chị vẫn duy trì điều trị gan nhiễm mỡ để đảm bảo an toàn trước khi bước vào chu kỳ IVF. “Mục tiêu của chúng tôi không chỉ là giảm cân mà là đưa cơ thể về trạng thái tối ưu để chuẩn bị cho giai đoạn mang thai”, bác sĩ Ngọc giải thích.

Bác sĩ Ngọc cũng khuyến nghị, phụ nữ thừa cân, béo phì khi có kế hoạch mang thai, đặc biệt là các trường hợp IVF hoặc có tiền sử khó mang thai, nên kiểm soát cân nặng từ sớm, trước khi tiến hành kích trứng để cơ thể có đủ thời gian điều chỉnh và cải thiện tình trạng nội tiết – chuyển hóa. Chuẩn bị sức khỏe sinh sản cần được tiếp cận một cách toàn diện, bao gồm tối ưu hóa giấc ngủ, dinh dưỡng, vận động thể lực, sức khỏe tâm lý và kiểm soát các rối loạn chuyển hóa, qua đó góp phần làm giảm đáng kể nguy cơ biến chứng cho cả mẹ và thai nhi.

*Tên người bệnh đã được thay đổi.