Té ngã mạnh sau tai nạn xe nhưng không đến viện ngay, bà Tâm, 66 tuổi, đau ngực tăng dần, bác sĩ phát hiện xương cẳng tay và xương sườn đều gãy.

Sau vụ va chạm xe máy khiến nửa người phải đập xuống đường, bà Tâm tỉnh táo, không chảy máu, chỉ hơi đau nhức mình, nghĩ chấn thương ngoài da, nên không đến bệnh viện. Một ngày sau, bà đau nhiều vùng ngực phải, cẳng tay và bàn chân phải, cấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM.

ThS.BS.CKI Lê Chí Hiếu, Trung tâm Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, cho biết kết quả chụp MSCT lồng ngực ghi nhận bệnh nhân gãy 2 xương cẳng tay phải, xương sườn 5-6-7 bên phải cũng gãy và di lệch đáng kể, hạn chế cử động tay phải.

Xương cẳng tay bao gồm hai xương dài chính là xương quay và xương trụ. Hai xương này nằm song song với nhau, kéo dài từ khuỷu tay xuống đến cổ tay, nối xương cánh tay với các xương nhỏ ở cổ tay. Cả hai xương cùng phối hợp để tạo nên sự vận động đa dạng, linh hoạt cho cẳng tay và bàn tay. Trong khi đó, khung xương sườn bao gồm 12 xương sườn nằm ở hai bên của lưng trên và ngực, có nhiệm vụ bảo vệ các cơ quan trong lồng ngực như tim, phổi, mạch máu.

“Đây là trường hợp gãy xương phức tạp, các mảnh xương vỡ có nguy cơ gây tổn thương phổi, tim, gan hoặc các cơ quan nội tạng khác rất lớn”, bác sĩ Hiếu nói.

Ê kíp hội chẩn để tìm phương pháp điều trị tối ưu cho người bệnh. Nếu bà Tâm chỉ gãy xương cẳng tay không di lệch đáng kể, bác sĩ có thể sử dụng bột để cố định xương gãy, xương sẽ liền lại sau 2-3 tháng. Hoặc, nếu chỉ gãy một xương sườn, các đoạn xương không di chuyển khỏi vị trí ban đầu, xương có khả năng tự lành sau một thời gian nghỉ ngơi và được điều trị hỗ trợ.

Tuy nhiên, bệnh nhân gãy nhiều đoạn xương cùng lúc, bắt buộc phải phẫu thuật kết hợp xương để hỗ trợ lành xương tốt hơn. Đồng thời, tránh việc tạo cal xương lệch (tình trạng các đầu xương gãy sau khi liền lại không ở đúng vị trí giải phẫu ban đầu, dẫn đến biến dạng trục chi, thay đổi chiều dài chi và hạn chế vận động) cũng như sự “sụp” của khung lồng ngực.

Ê kíp bác sĩ Ngoại Lồng ngực – Mạch máu thực hiện ca phẫu thuật kết hợp xương cẳng tay và xương sườn bằng nẹp vít cho người bệnh. Các bác sĩ phẫu tích bộc lộ ổ gãy xương sườn, đặt xương về giải phẫu, đặt nẹp, bắt vít cố định, phối hợp cùng bác sĩ chấn thương chỉnh hình kết hợp 2 xương cẳng tay phải. Ca mổ kết thúc thành công sau 3 giờ.

Bà Tâm tỉnh táo sau phẫu thuật, cảm giác thoải mái vùng ngực, không còn đau và tức nhiều. Sức khỏe bà hồi phục tốt, không khó thở, giảm đau ngực, đi lại và vận động tốt, xuất viện sau 5 ngày.

Theo ThS.BS.CKI Nguyễn Đức Nghĩa, Trung tâm Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, trước đây, trường hợp gãy xương sườn phần lớn được điều trị bảo tồn với băng cố định hay bất động lâu dài. Các phương pháp này hiệu quả nếu số lượng xương sườn gãy ít hoặc di lệch ít. Nếu xương gãy nhiều, thời gian hồi phục rất lâu, người bệnh phải chịu đau kéo dài nhiều tháng, nhiều năm, thậm chí ảnh hưởng hô hấp lâu dài.

Hiện tại, kỹ thuật kết hợp xương bằng nẹp vít đã khắc phục những hạn chế này. Nhờ đường mổ nhỏ tiếp cận ổ gãy và nội soi, nẹp vít tự khóa cố định không phải phẫu thuật tháo rời sau này, khả năng liền xương sinh lý tốt, bệnh nhân hồi phục nhanh, sớm cải thiện chức năng hô hấp và vận động, tránh những biến chứng nguy hiểm như viêm phổi, xẹp phổi, nhiễm trùng huyết… do nằm bất động lâu ngày.

Bác sĩ Nghĩa nhấn mạnh, gãy xương trong chấn thương ngực rất phổ biến, đặc biệt sau tai nạn giao thông, té ngã, tai nạn sinh hoạt hay lao động. Nhiều bệnh nhân có thể tử vong ngay hoặc sau vài giờ, phụ thuộc vào cơ chế gây chấn thương cũng như mức độ ảnh hưởng đến các cơ quan trọng yếu của lồng ngực như tim, phổi, mạch máu lớn. Vì vậy, khi vùng ngực bị va chạm mạnh sau tai nạn, người bệnh cần đến bệnh viện ngay để được kiểm tra và xử trí kịp thời.

*Tên bệnh nhân đã được thay đổi