Sau chuyến du lịch Lào cùng gia đình, bà Như (51 tuổi, Việt kiều Mỹ) trở về Việt Nam với làn da sạm đen, khô rát. Bà tẩy tế bào chết liên tục khiến tổn thương da nặng hơn.

Lịch trình tham quan chủ yếu là ngoài trời dày đặc, bà di chuyển nhiều, chỉ thoa kem chống nắng buổi sáng, không thoa dặm giữa buổi. “Tôi tưởng chỉ cháy nắng nhẹ, vài hôm sẽ hết”, bà Như kể.

Tuy nhiên, sau hơn một tuần, tình trạng da không cải thiện. Bà Như dùng các sản phẩm tẩy tế bào chết hàng ngày, nhiều lần. Trái lại, da trở nên nhạy cảm, căng rát, khô và xuất hiện các mảng sạm loang lổ rõ hơn.

ThS.BS Vũ Thị Thùy Trang, chuyên khoa Da liễu – Thẩm mỹ Da, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (cơ sở phường Tân Sơn Hòa – quận Tân Bình cũ), cho biết, bà Như bị cháy nắng mức độ khá nặng, kèm tăng sắc tố sau viêm. Tiếp xúc với tia UV cường độ cao trong ánh nắng mặt trời gây tổn thương tế bào da, khởi phát phản ứng viêm.

“Sai lầm phổ biến của nhiều người là cố gắng “làm sáng da nhanh” bằng cách tẩy tế bào chết mạnh, peel da, dùng vitamin C nồng độ cao hoặc các sản phẩm làm trắng ngay sau khi cháy nắng. Trong khi nguyên tắc đúng là trước tiên làm dịu và phục hồi hàng rào bảo vệ da, chống nắng nghiêm ngặt. Sau khi da ổn định mới xử lý các rối loạn sắc tố bằng phương pháp phù hợp”, bác sĩ Trang nói.

Theo bác sĩ Trang, người bị cháy nắng không nên chủ quan chờ da tự hồi phục nếu xuất hiện các dấu hiệu như đỏ rát kéo dài trên 2-3 ngày. Bởi da sạm nhanh chỉ sau vài ngày, cảm giác đau bỏng, châm chích tăng dần hoặc các mảng thâm loang lổ không đều, cần được thăm khám để đánh giá mức độ viêm và can thiệp đúng giai đoạn.

Với trường hợp của bà Như, bác sĩ Trang không can thiệp xử lý sắc tố ngay. Giai đoạn đầu, mục tiêu là làm dịu viêm và phục hồi da. Người bệnh được chỉ định điện di phục hồi kết hợp chiếu đèn LED sinh học nhằm giảm đỏ rát, hỗ trợ tái tạo tế bào và phục hồi hàng rào bảo vệ da.

Khi da hết nóng rát, bề mặt ổn định và không còn bong tróc, bác sĩ mới bắt đầu điều trị tình trạng sạm, loang lổ bằng laser Pico Pro từ 3-5 lần, mỗi lần cách nhau 2 tuần. Công nghệ này phát xung cực ngắn, tác động chọn lọc vào melanin, giúp phá vỡ sắc tố mà hạn chế tối đa tác dụng nhiệt, phù hợp với làn da từng bị tổn thương do nắng.

Sau các buổi điều trị kết hợp phục hồi, da bà Như dần sáng lên, đều màu hơn. Tuy nhiên, bác sĩ cho biết cần thêm thời gian để da phục hồi hoàn toàn và tiếp tục theo dõi nguy cơ tái sạm.

Bác sĩ Trang cho biết, sau mỗi dịp Tết, lượng người đến khám các vấn đề về da như viêm da cơ địa, dị ứng, cháy nắng, mẩn ngứa, mề đay, mụn… tăng mạnh sau kỳ nghỉ Tết. Riêng ba ngày đầu sau kì nghỉ Tết, chuyên khoa ghi nhận hơn 100 trường hợp đến khám liên quan đến các bệnh dị ứng, tăng sắc tố… tăng gần 40% so với ngày thường. Người bệnh ở nhiều độ tuổi ngồi kín các dãy ghế chờ đến lượt thăm khám.

Nguyên nhân do dịp Tết nhiều người tranh thủ kỳ nghỉ để đi biển, hành hương, tham quan ngoài trời trong nhiều giờ liền, mà còn sang du lịch sang các quốc gia Đông Nam Á có chỉ số UV cao nhưng lại chủ quan trong việc chống nắng. Ngoài ra, những thay đổi lối sống dịp Tết (thiếu ngủ, rượu bia, chế độ ăn nhiều đường/đồ chế biến…) có thể liên quan tình trạng tăng viêm toàn thân và làm thay đổi ngưỡng phản ứng của cơ thể. Vì vậy ở người có cơ địa, các triệu chứng như mề đay hoặc viêm da cơ địa có thể dễ xuất hiện hoặc trầm trọng hơn.

Bác sĩ cảnh báo cháy nắng không chỉ là vấn đề thẩm mỹ tạm thời. Nếu xử lý sai, da có thể sạm kéo dài, dễ hình thành nám và lão hóa nhanh hơn. Khi da xuất hiện các dấu hiệu như đỏ rát kéo dài, sạm nhanh, đau bỏng sau nắng, người dân nên đến bệnh viện, có chuyên khoa Da liễu – Thẩm mỹ Da để khám sớm để, đánh giá mức độ tổn thương và điều trị đúng giai đoạn, thay vì tự xử lý tại nhà.

*Tên nhân vật đã được thay đổi.