Lutropin alfa là một dạng hormone luteinizing (LH) tái tổ hợp được sử dụng để điều trị vô sinh ở nữ do suy buồng trứng nguyên phát hoặc suy tuyến yên và thiếu hụt hormone luteinizing nghiêm trọng. Thuốc được sử dụng theo chỉ định của bác sĩ với liều lượng dựa trên tình trạng bệnh lý và đáp ứng điều trị của người bệnh. Cùng tìm hiểu rõ hơn về công cùng, cơ chế hoạt động của thuốc Lutropin alpha qua bài viết.
Lutropin alfa là một loại hormone tái tổ hợp giống với hormone kích thích nang trứng (LH) do tuyến yên sản xuất. Lutropin alpha có vai trò kích thích nang trứng phát triển, được chỉ định kết hợp với chế phẩm hormone kích thích nang trứng (FSH) để kích thích sự phát triển nang trứng ở phụ nữ trưởng thành bị thiếu hụt hormone tạo hoàng thể (LH) và FSH nghiêm trọng. Thuốc tiêm Lutropin alfa được sử dụng như một loại thuốc hỗ trợ sinh sản để phát triển trứng ở những phụ nữ không thể mang thai do vấn đề rụng trứng.
Hormone luteinizing liên kết với một thụ thể được chia sẻ với hormone gonadotropin màng đệm ở người (hCG) trên các tế bào theca buồng trứng (và hạt) và các tế bào Leydig tinh hoàn. Thụ thể xuyên màng LH/CG này là một thành viên của họ các thụ thể liên kết với protein G. Adenylate cyclase sau đó kích hoạt nhiều con đường khác dẫn đến sản xuất hormone steroid và các quá trình trưởng thành nang trứng khác.[1]
Lutropin Alfa được bào chế dưới dạng bột pha tiêm để tiêm dưới da với dung môi pha tiêm đã có sẵn trong hộp thuốc. Khi dùng có thể để bác sĩ thực hiện hoặc tuân thủ đúng hướng dẫn của nhân viên y tế.
Được sử dụng để hỗ trợ thụ thai ở nữ giới, Lutropin alfa thực hiện các tác động tương tự như hormone hoàng thể hóa (LH) sản xuất ở tuyến yên. Lutropin thường được dùng kết hợp với follitropin alfa. Cả hai cùng nhau kích thích sự phát triển của nang trứng để chuẩn bị cho đường sinh sản thực hiện và mang thai.[2]
Lutropin alpha cũng kích thích các tế bào theca sản xuất androgen và tiết estradiol bởi các nang trứng. Lutropin alfa và follitropin alfa sẽ ngừng sử dụng sau khi đánh giá siêu âm và nồng độ estradiol trong huyết thanh cho thấy nang trứng đã trưởng thành đủ. Sau đó, hCG được dùng để hoàn thành quá trình trưởng thành của nang trứng và gây rụng trứng.
Ở phụ nữ, sự gia tăng hormone hoàng thể vào khoảng giữa chu kỳ kinh nguyệt sẽ kích hoạt quá trình rụng trứng. Lutropin alfa thay thế cho hormone hoàng thể nội sinh và gây vỡ nang trứng trước khi rụng trứng và đẩy trứng ra ngoài. Lutropin alfa gây ra và duy trì thể vàng, sau đó thể vàng sẽ tiết ra progesterone.
Sau khi tiêm dưới da, sinh khả dụng tuyệt đối trung bình là 56%, nồng độ huyết thanh tối đa đạt được sau 4–16 giờ. Thời gian đạt đỉnh huyết thanh: 9 giờ.
Lutropin alfa được phân bố nhanh chóng với thời gian bán thải đầu khoảng một giờ sau khi tiêm dưới da hoặc tĩnh mạch. Thể tích phân bố ở trạng thái ổn định là khoảng 10-14L.
Độ thanh thải toàn phần khoảng 1,8 L/h và ít hơn 5% liều dùng được bài tiết qua nước tiểu dưới dạng không đổi.
Lutropin alfa được sử dụng để điều trị vô sinh ở phụ nữ bị suy vùng dưới đồi hoặc tuyến yên (suy sinh dục do giảm gonadotropin) và thiếu hụt LH trầm trọng (LH <1,2 đơn vị quốc tế [IU]/L).
Thuốc tiêm Lutropin alfa chống chỉ định ở những bệnh nhân:
Không được tiêm loại thuốc Lutropin alfa khi không thể đạt được hiệu quả điều trị như:
Lutropin alfa được sử dụng bằng đường tiêm dưới da. Lần tiêm Lutropin alfa đầu tiên nên được thực hiện dưới sự giám sát của nhân viên y tế. Bột phải được hoàn nguyên ngay trước khi sử dụng với dung môi được cung cấp. Việc tự sử dụng sản phẩm thuốc này chỉ nên được thực hiện bởi những bệnh nhân được đào tạo đầy đủ và có sự tư vấn hướng dẫn của bác sĩ. [3] [4]
Ở những phụ nữ thiếu LH và FSH, mục tiêu của liệu pháp Lutropin alfa kết hợp với FSH là thúc đẩy sự phát triển nang trứng tiếp theo là sự trưởng thành cuối cùng sau khi dùng gonadotropin màng đệm ở người (hCG). Lutropin alpha nên được dùng theo liệu trình tiêm hàng ngày đồng thời với Follitropin alfa. Nếu bệnh nhân vô kinh và tiết estrogen nội sinh thấp, có thể bắt đầu điều trị bất cứ lúc nào.
Phác đồ khuyến cáo bắt đầu với 75 IU Lutropin alfa ( mỗi ngày với 75 đến 150 IU FSH). Việc điều trị nên được điều chỉnh theo đáp ứng của từng bệnh nhân khi đánh giá bằng cách đo kích thước nang trứng bằng siêu âm và phản ứng estrogen.
Trong các thử nghiệm lâm sàng, Lutropin alfa đã được chứng minh là làm tăng độ nhạy cảm của buồng trứng với follitropin alfa. Nếu việc tăng liều FSH được coi là phù hợp, thì việc điều chỉnh liều nên được thực hiện sau khoảng thời gian từ 7 đến 14 ngày và tốt nhất là tăng liều từ 37,5 IU đến 75 IU. Có thể chấp nhận kéo dài thời gian kích thích trong bất kỳ chu kỳ nào lên đến 5 tuần.
Khi đạt được phản ứng tối ưu, chỉ nên tiêm một mũi 250 microgam r-hCG hoặc 5.000 IU đến 10.000 IU hCG 24 đến 48 giờ sau mũi tiêm Lutropin alfa và FSH cuối cùng. Bệnh nhân được khuyến cáo giao hợp vào ngày tiêm hCG và ngày tiếp theo. Ngoài ra, có thể thực hiện thụ tinh trong tử cung hoặc một thủ thuật hỗ trợ sinh sản y khoa khác dựa trên đánh giá của bác sĩ về trường hợp lâm sàng.
Có thể cân nhắc hỗ trợ giai đoạn hoàng thể vì thiếu các chất có hoạt tính hoàng thể (LH/hCG) sau khi rụng trứng có thể dẫn đến suy hoàng thể sớm.
Nếu có phản ứng quá mức, nên ngừng điều trị và ngừng hCG. Điều trị nên bắt đầu lại ở chu kỳ tiếp theo với liều FSH thấp hơn liều của chu kỳ trước
Các tác dụng khi dùng quá liều lutropin alfa vẫn chưa được biết đến, tuy nhiên có khả năng xảy ra hội chứng quá kích buồng trứng. Nếu dùng thuốc quá liều và có các triệu chứng nghiêm trọng như ngất xỉu khó thở, đau bụng, chướng bụng… hãy liên hệ ngay với bác sĩ và đến ngay đến BVĐK Tâm Anh để được các chuyên gia đầu ngành kịp thời thăm khám và khắc phục tình trạng.
Nếu quên một liều, cần gọi ngay cho bác sĩ đang thực hiện điều trị để có lịch dùng thuốc mới. Không tự ý tăng gấp đôi liều để bù lại.
Thuốc Lutropin alfa có thể gây ra tình trạng hội chứng quá kích buồng trứng (OHSS). Tình trạng này có thể xảy ra trong hoặc sau khi điều trị. Hiếm khi, OHSS nghiêm trọng khiến chất lỏng đột nhiên tích tụ ở dạ dày, ngực và vùng tim.
Hãy tìm kiếm sự trợ giúp y tế ngay lập tức nếu gặp phải các tác dụng phụ ít phổ biến và bất thường, đặc biệt là những tác dụng phụ sau: đau dữ dội hoặc sưng ở vùng bụng dưới (vùng chậu), buồn nôn/nôn dữ dội, tăng cân đột ngột/ nhanh hoặc đi tiểu ít.
Chưa có nghiên cứu về tương tác thuốc giữa Lutropin alfa với các thuốc khác. Tuy nhiên, cần cung cấp cho bác sĩ điều trị tất cả các loại thuốc đang sử dụng.
Không nên dùng Lutropin alfa dưới dạng hỗn hợp với các thuốc khác trong cùng một lần tiêm, ngoại trừ follitropin alfa.
Cần tái khám theo lịch hẹn của bác sĩ trong suốt quá trình điều trị để đảm bảo thuốc Lutropin alfa đang có tác dụng tốt và kiểm tra các tác dụng không mong muốn. Cần xét nghiệm máu và nước tiểu, xét nghiệm tinh dịch và siêu âm để kiểm tra bất kỳ tác dụng không mong muốn nào do thuốc Lutropin alfa IVF gây ra.
Bệnh nhân có thể sẽ đối mặt với nguy cơ cao hơn về thai ngoài tử cung hoặc sảy thai nếu mang thai trong khi đang thực hiện các thủ thuật IVF. Thai ngoài tử cung có thể là tình trạng nghiêm trọng và đe dọa tính mạng. Nó cũng có thể gây ra các vấn đề khiến bạn khó mang thai hơn trong tương lai. Do đó, trong trường hợp này cần liên hệ ngay với bác sĩ thực hiện điều trị.
Thuốc Lutropin alfa có thể gây ra phản ứng dị ứng nghiêm trọng, bao gồm phản vệ, có thể đe dọa tính mạng và cần được chăm sóc y tế ngay lập tức. Hãy gọi cho bác sĩ ngay nếu bị phát ban, ngứa, khó thở, khó nuốt hoặc bất kỳ sưng nào ở tay, mặt hoặc miệng trong khi đang sử dụng thuốc.
Thuốc có thể làm tăng nguy cơ gặp các vấn đề về buồng trứng bao gồm xoắn hoặc mở rộng buồng trứng hoặc hội chứng quá kích buồng trứng (OHSS). OHSS là một vấn đề nghiêm trọng có thể đe dọa tính mạng. Cần trao đổi với bác sĩ nếu bị đau dữ dội ở vùng bụng dưới, buồn nôn, nôn, tăng cân, tiêu chảy, giảm lượng nước tiểu hoặc khó thở.
Thuốc Lutropin alfa có thể gây ra các vấn đề nghiêm trọng về phổi (ví dụ, xẹp phổi, hội chứng suy hô hấp cấp tính hoặc hen suyễn). Hãy liên hệ cho bác sĩ ngay nếu bị môi, móng tay hoặc da xanh, tức ngực, ho, khó thở hoặc thở nhanh, sốt, nhịp tim nhanh hoặc khó thở.
Lutropin alfa có thể làm tăng nguy cơ bị cục máu đông, đau tim hoặc đột quỵ. Điều này có nhiều khả năng xảy ra ở những người đã mắc bệnh tim. Biểu hiện của tình trạng này thường là bị đau hoặc tức ngực, nhịp tim nhanh hoặc không đều, đỏ bừng hoặc nóng da bất thường, ho nhiều hơn, khó thở, khó thở đột ngột vào ban đêm hoặc sưng bất thường ở mắt cá chân hoặc chân. Đây có thể là triệu chứng của các vấn đề nghiêm trọng về tim hoặc cục máu đông cần liên hệ với bác sĩ điều trị.
Thuốc Lutropin alfa IVF có thể khiến nhiều hơn một trứng được giải phóng khỏi buồng trứng cùng một lúc. Lutropin alfa có thể làm tăng nguy cơ mắc ung thư buồng trứng nếu bệnh nhân dùng thuốc nhiều hơn một lần để mang thai.
Không có chỉ định sử dụng thuốc tiêm này trong thời kỳ mang thai và phụ nữ đang cho con bú. Dữ liệu về một số lượng hạn chế các trường hợp mang thai tiếp xúc cho thấy không có phản ứng bất lợi nào của Follitropin alfa và Lutropin alfa đối với thai kỳ, sự phát triển của phôi thai hoặc thai nhi, quá trình sinh nở hoặc sự phát triển sau sinh sau khi kích thích buồng trứng có kiểm soát. Trong trường hợp tiếp xúc trong thời kỳ mang thai, dữ liệu lâm sàng không đủ để loại trừ tác dụng gây quái thai của thuốc tiêm này.
Đối với hoạt động vận hành máy móc, lái xe, thuốc Lutropin alfa không gây ảnh hưởng hoặc gây ảnh hưởng không đáng kể.
Nếu có thêm bất kỳ thắc mắc gì liên quan đến thuốc Lutropin alpha hay gặp bất cứ vấn đề gì trong quá trình sử dụng thuốc hãy liên hệ và đến ngay đến BVĐK Tâm Anh để nhận được sự trợ giúp:
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Bên trên là những thông tin về công dụng và những lưu ý khi sử dụng thuốc Lutropin alfa. Hy vọng, những thông tin này hữu ích, giúp bạn hiểu rõ và có một quá trình điều trị hiệu quả. Nếu gặp khó khăn trong vấn sinh sản vui lòng liên hệ đến Trung tâm Hỗ trợ sinh sản IVFTA để được các chuyên gia đầu ngành thăm khám và điều trị.
