Người đàn ông 33 tuổi béo phì độ 2, có dấu hiệu cảnh báo từ lâu nhưng không để tâm, đến khi đau ngực dữ dội mới đến viện thì phát hiện nhồi máu cơ tim cấp.

Trước đó hai tháng, anh Lâm thỉnh thưởng đau nhói ngực trái rồi hết. Anh chần chừ đi khám vì nghĩ không nghiêm trọng. Gần đây cơn đau ngực khởi phát vào giữa đêm, anh cố chịu đựng mong triệu chứng tự khỏi. Vài giờ sau cơn đau lan ra tay trái và dưới cằm kèm vã mồ hôi, anh được đưa đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cấp cứu.

Bác sĩ Nguyễn Xuân Vinh, Trung tâm Tim mạch Can thiệp, cho biết điện tâm đồ xác định anh Lâm bị nhồi máu cơ tim không ST chênh lên (NSTEMI). Đây là tình trạng tắc nghẽn một phần động mạch vành hoặc một nhánh của động mạch vành chính. Điều này khiến lưu lượng máu đến tim bị giảm đi, làm tổn thương tim và gây gián đoạn khả năng bơm máu đi khắp cơ thể. So với nhồi máu cơ tim có ST chênh lên (STEMI), tổn thương tim do nhồi máu cơ tim không ST chênh lên cũng gây ra tổn thương nghiêm trọng nhưng ít biểu hiện triệu chứng và trên điện tâm đồ nên khó phát hiện hơn.

Bệnh nhân được chụp mạch vành để tìm nguyên nhân gây nhồi máu cơ tim, kết quả xác định động mạch liên thất trước hẹp 99%.

Bác sĩ Vinh nhận định, đây là một trường hợp nhồi máu cơ tim ở người trẻ điển hình. Trước kia, bệnh lý này thường xảy ra ở người trên 45 tuổi nhưng hiện nay càng ngày càng trẻ hóa. Nguyên nhân là do lối sống ít vận động, chế độ ăn uống không lành mạnh, hút thuốc lá, thừa cân béo phì, ít tập thể dục, căng thẳng kéo dài, tăng huyết áp, cholesterol cao và đái tháo đường. Anh Lâm có tiền sử gia đình bị nhồi máu cơ tim (cả bố và anh trai đều gặp tình trạng này), cộng thêm cơ địa béo phì (BMI = 35,4) và lối sống ít vận động. Đây là những yếu tố nguy cơ đẩy nhanh tiến trình xơ vữa mạch máu gây hẹp lòng mạch, tiến triển thành nhồi máu cơ tim cấp.

Anh Lâm được can thiệp nong mạch đặt stent để tái thông dòng máu nuôi tim. Thủ thuật diễn ra thuận lợi trong vòng 30 phút. BS.CKII Nguyễn Văn Dương, Trung tâm Tim mạch Can thiệp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cùng ê kíp đưa dây dẫn qua nhánh mạch vành bị tắc, dùng bóng nong tái thông dòng chảy, dưới hỗ trợ của kỹ thuật chụp cắt lớp kết quang nội mạch (OCT) để đặt stent kích thước 3.0×28 mm vào động mạch liên thất trước. Ngay khi dòng chảy được khôi phục, bệnh nhân cảm thấy nhẹ ngực và dễ thở, nhịp tim ổn định. Anh Lâm tỉnh táo, sinh hoạt bình thường ngay sau can thiệp, xuất viện 5 ngày sau đó.

Theo bác sĩ Dương đến từ BVĐK Tâm Anh, nhồi máu cơ tim ở người trẻ đa phần gặp ở độ tuổi 35-45. Tuy nhiên trên thực tế, có những trường hợp bị nhồi máu cơ tim ở tuổi dưới 35 (rất trẻ), thậm chí có ca bệnh chưa đầy 30 tuổi đã đến bệnh viện trong tình trạng nguy kịch. Như vậy, tình trạng trẻ hóa nhồi máu cơ tim có xu hướng gia tăng theo thời gian, ước tính tỷ lệ mắc bệnh là 12,9/1000 ở nam giới và 2,2/1000 ở phụ nữ trong độ tuổi 30-34.

Các triệu chứng nhồi máu cơ tim ở người trẻ thường không rõ ràng. Dấu hiệu thường gặp bao gồm cơn đau thắt ngực, cảm giác đau tức, đè nặng và xoắn vặn trong lồng ngực. Cơn đau có thể lan ra sau lưng, lên cổ hoặc cánh tay. Cảm giác đau thắt ngực kèm khó thở, mệt mỏi, vã mồ hôi, đôi khi ngất xỉu. Một số trường hợp có biểu hiện mơ hồ, khó chịu vùng thượng vị, buồn nôn và nôn, đôi khi tụt huyết áp. Nếu không được cấp cứu kịp thời, người trẻ bị nhồi máu cơ tim sẽ đối mặt với nhiều biến chứng nguy hiểm tương tự như những trường hợp nhồi máu cơ tim thường gặp ở người lớn tuổi như rối loạn nhịp tim, suy tim, viêm màng ngoài tim cấp, hay thậm chí đột tử.

Để phòng tránh nhồi máu cơ tim cấp, tầm soát và khám tim mạch định kỳ rất quan trọng. Tuân thủ lối sống lối sống lành mạnh (không hút thuốc lá, năng vận động, ăn thực phẩm tốt cho tim, kiểm soát bệnh lý nền, tránh stress…) cũng giúp giảm thiểu nguy cơ mắc phải căn bệnh này. Ngoài ra, việc sơ cấp cứu đúng cách cho người bệnh nhồi máu cơ tim, nhanh chóng đưa đến bệnh viện hoặc kích hoạt hệ thống Cấp cứu ngoại viện là “chìa khóa vàng” giữ lại mạng sống cho người bệnh, ngăn ngừa biến chứng.