TP.HCM – Khang, 11 tuổi, không đau ngực hay khó thở nhưng mặc cảm vì vùng ngực lõm sâu khi đến tuổi dậy thì, được bác sĩ phẫu thuật chỉnh hình thành công.

Khang được phát hiện lõm ngực từ 3 tháng tuổi trong một lần khám sức khỏe tổng quát. Khi đó tình trạng nhẹ, chưa gây ảnh hưởng đến sức khỏe nên bác sĩ tư vấn tiếp tục theo dõi. Đến năm 11 tuổi, khi bước vào tuổi dậy thì, vùng ngực có xu hướng lõm sâu, rộng hơn, khiến em mặc cảm, tự ti. Lo lắng tình trạng ảnh hưởng tâm lý của con, gia đình đưa em đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM.

BS.CKII Nguyễn Đỗ Trọng, khoa Ngoại Nhi, cho biết chỉ số Haller của Khang là 2,9. Đây là chỉ số dùng để đánh giá mức độ lõm ngực, trong đó dưới 2,5 được xem là bình thường. Dù chưa gây ảnh hưởng đến tim, phổi, nhưng vùng lõm khá sâu và rộng khiến lồng ngực mất cân đối, tác động nhiều đến tâm lý trẻ trong giai đoạn dậy thì. Do đó, bác sĩ Trọng chỉ định phẫu thuật nội soi Nuss đặt thanh nâng ngực giúp Khang tự tin hơn.

Trong khi Khang được gây mê toàn thân và gây tê mặt phẳng cơ dựng sống hai bên để kiểm soát đau, bác sĩ Trọng đo và uốn thanh nâng theo đúng khuôn lồng ngực của em. Êkip Ngoại Nhi cẩn thận tách các lớp cơ, tạo đường hầm thông vào khoang màng phổi, đi sau xương ức và màng tim. Thanh nâng ngực được đưa vào theo đường hầm đã tạo, xoay 180 độ để bẩy phần xương ức và các xương sườn bị lõm trở về đúng vị trí, tạo thành hình dáng lồng ngực bình thường. Bác sĩ cố định hai đầu thanh với hai bên xương sườn. Sau 30 phút, ca phẫu thuật thành công, Khang được đưa về phòng chăm sóc hậu phẫu.

Bác sĩ Trọng cho biết, mặc dù phẫu thuật Nuss là phương pháp xâm lấn tối thiểu với vết mổ nhỏ, nhưng cảm giác đau sau mổ khá nhiều, đặc biệt trong 2-4 ngày đầu, do thanh kim loại tác động trực tiếp lên thành ngực. Bác sĩ Trọng chỉ định giảm đau cho Khang bằng phương pháp gây tê ngoài màng cứng kết hợp truyền giảm đau tĩnh mạch trong ngày đầu, sau đó giảm dần liều lượng khi tình trạng của em cải thiện. Sau 5 ngày, sức khỏe của Khang ổn định, có thể đi lại và được xuất viện.

Lõm ngực là bệnh lý dị dạng lồng ngực bẩm sinh xảy ra khi các sụn sườn phía dưới phát triển quá mức hoặc không cân bằng, đẩy xương ức ra phía sau tạo nên vết lõm ở khu vực tiếp nối với mỏm mũi kiếm. Lõm ngực bẩm sinh có thể được phát hiện sớm trong năm đầu sau sinh hoặc muộn hơn khi trẻ lớn, thường gặp hơn ở bé trai. Trường hợp nặng có thể chèn ép tim, phổi gây khó thở, ho, tức ngực, mệt mỏi, chóng mặt, hụt hơi, đuối sức khi tập thể dục, nhiễm trùng hô hấp tái đi tái lại, rối loạn nhịp tim…

Bác sĩ Trọng tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh cho biết, thời điểm thích hợp để phẫu thuật là 8-14 tuổi, tốt nhất là dưới 12 tuổi. Ở độ tuổi này, xương lồng ngực còn mềm, độ đàn hồi cao, tạo hình dễ, ít đau và hạn chế tái phát. Khi được điều trị sớm, hiệu quả chỉnh hình sẽ tốt hơn, giúp giảm ảnh hưởng đến các cơ quan và thậm chí có thể cải thiện chức năng tim phổi sau này.

Sau phẫu thuật, trẻ có thể sinh hoạt bình thường nhưng cần kiêng chơi thể thao đối kháng trong 3 tháng đầu. Bệnh nhi cần giữ tư thế ngực thẳng để tránh làm lệch thanh nâng, không nâng vật nặng nhằm giảm nguy cơ xẹp phổi và tái phát. Thanh nâng sẽ được tháo ra sau 2-3 năm, khi xương ức đã ổn định theo khuôn tạo hình.

Bác sĩ Trọng khuyến cáo phụ huynh nên đưa trẻ đi khám khi phát hiện bất thường ở vùng lồng ngực, kèm theo biểu hiện khó thở, mệt mỏi khi hoạt động gắng sức… để can thiệp kịp thời.

* Tên nhân vật đã được thay đổi