Toàn bộ nhánh mạch vành trái hẹp nghẽn nặng gây thiếu máu cơ tim trầm trọng, cụ ông 80 tuổi đối diện nguy cơ suy tim nặng, nhồi máu cơ tim cấp, đột tử.

Ông Mạnh (ngụ TP. Thủ Đức) than mệt, đi bộ 10-20 m thì cảm giác nặng ngực, khó thở. Triệu chứng không giảm sau 3 ngày, ông đến BVĐK Tâm Anh TP HCM thăm khám.

ThS.BS.CKII Võ Anh Minh, Trưởng đơn vị Can thiệp Mạch vành, Trung tâm Tim mạch, cho biết ông Mạnh bị suy tim (chức năng co bóp tim giảm còn 41%, so với > 50% ở người bình thường) do thiếu máu cơ tim nặng.

Chụp mạch vành xác định hẹp nghẽn 99% thân chung (sau khi chạy một đoạn ngắn, động mạch vành trái chia ra thành hai nhánh: động mạch liên thất trước và động mạch mũ, đoạn ngắn đó chính là thân chung mạch vành trái). Ngoài ra, bệnh nhân còn hẹp 99% lỗ xuất phát động mạch mũ, tắc hoàn toàn lỗ xuất phát động mạch liên thất trước.

BS.CKII Huỳnh Ngọc Long, Giám đốc Trung tâm Can thiệp mạch, nhận định, ông Mạnh đã lớn tuổi, bị tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu nhiều năm. Đây chính là tiền căn gia tăng hình thành mảng xơ vữa trong lòng động mạch gây vôi hóa nặng động mạch liên thất trước.

Nguồn cung cấp máu chính cho tim đến từ mạch vành phải, nhánh này cũng bị xơ vữa rải rác. Tim không nhận đủ lượng máu nuôi trong thời gian dài nên suy yếu dần. Nếu không nhanh chóng can thiệp “giải cứu” mạch vành trái, bệnh nhân dễ tiến triển suy tim nặng lên, thậm chí bị nhồi máu cơ tim cấp, đột tử.

Theo bác sĩ Minh, khó khăn lớn nhất khi can thiệp là quá trình luồn dây dẫn vào động mạch liên thất trước, nếu sơ sẩy có thể làm hẹp nghẽn dòng chảy qua thân chung cũng như động mạch mũ, gây xé rách mạch máu, ngưng tim. Để khắc phục, ê kíp chụp DSA mạch vành trái và phải cùng lúc nhằm đánh giá khả năng tưới máu của động mạch vành phải lên động mạch vành trái tới đâu.

Đồng thời, sử dụng dây dẫn chuyên dụng (nhỏ 0.3 mm, mềm, ưa nước) với sự hỗ trợ của vi ống thông để dễ dàng luồn qua động mạch liên thất trước và động mạch mũ, nong và đặt stent cùng lúc vào hai nhánh này. Lòng mạch thân chung cũng được mở rộng, đạt kích thước 5.0 mm sau khi nong với bóng cứng. Lưu thông máu qua mạch vành trái được khơi thông tức thì.

Ông Mạnh tỉnh táo, đi lại ngay sau thủ thuật nhờ kỹ thuật luồn dây dẫn từ động mạch quay ở cổ tay thay vì động mạch đùi như thông thường. Ông hết hẳn cảm giác khó thở, đau nặng ngực, được xuất viện hai ngày sau đó.

Bác sĩ Long thông tin, thiếu máu cơ tim xảy ra khi lưu lượng máu đến tim giảm đi (do mạch vành bị hẹp nghẽn bởi mảng xơ vữa, cục máu đông) khiến cơ tim không nhận đủ lượng oxy cần thiết. Theo thời gian, cơ tim bị tổn thương dẫn tới suy giảm chức năng tim. Trong nhiều trường hợp, bệnh nhân có thể đối mặt với các vấn đề như loạn nhịp tim, suy tim, nhồi máu cơ tim…

Triệu chứng phổ biến và điển hình nhất của thiếu máu cơ tim là những cơn đau thắt ngực, đặc biệt là vùng ngực trái. Tuy nhiên ở một số người, bệnh lý này không có biểu hiện gì, dẫn tới khó phát hiện và kiểm soát gây nguy hiểm hơn.

Phương pháp điều trị thường được chỉ định cho bệnh nhân thiếu máu cơ tim là dùng thuốc, can thiệp đặt stent hoặc phẫu thuật bắc cầu, kết hợp với thay đổi lối sống để mang lại hiệu quả cao nhất.

Bác sĩ Minh nhấn mạnh, với những trường hợp hẹp nghẽn mạch vành phức tạp tại chỗ chai đôi như ông Mạnh, rất khó tiến hành nong mạch đặt stent như thông thường mà cần sử dụng các kỹ thuật can thiệp hiện đại như Culotte (sử dụng 2 stent tạo thành hình chữ Y để bao phủ toàn bộ chỗ chia nhánh), DK crush (đặt stent cả nhánh bên và nhánh chính, đồng thời nong bóng tạo hình chỗ chia đôi giúp mở rộng chỗ chia) giúp tối ưu dòng máu nuôi tim, giảm tái hẹp, giảm thiểu rủi ro xảy ra trong và sau thủ thuật.

* Tên bệnh nhân đã được thay đổi