TP.HCM – Hai lần liên tiếp sảy song thai và tam thai, chị Hương, 42 tuổi, thụ tinh ống nghiệm lần 3 thành công với một phôi duy nhất nhưng tuần 20 dọa sảy, bác sĩ tìm mọi cách giữ thai thêm 18 tuần cho bé chào đời an toàn.

Sau hơn 6 năm kể từ ngày sinh con đầu lòng, vợ chồng chị Hương mới quyết định tìm thêm con. Hơn một năm thả tự nhiên không kết quả, chị đi khám nhiều nơi, uống đủ thuốc đông y, tây y nhưng vẫn chưa thể mang thai.

Năm 2021, anh chị làm thụ tinh ống nghiệm (IVF) tại một bệnh viện ở TP.HCM, tạo được 12 phôi. Chuyển phôi lần đầu tiên chị đậu song thai nhưng sảy ở tuần thứ 8. Tiếp đó, bác sĩ chuyển 2 phôi, chị Hương mang tam thai nhưng sảy ở tuần thứ 9.

Đầu năm ngoái, anh chị đến Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (IVF Tâm Anh TP.HCM) tiếp tục tìm con. Khi đó chị đã 42 tuổi. Theo kết quả kiểm tra sức khỏe sinh sản cả hai vợ chồng, bác sĩ Lê Xuân Nguyên đánh giá chị Hương bị hội chứng buồng trứng đa nang, trong khi chồng tinh trùng dị dạng. Bác sĩ khuyên anh chị điều trị IVF để có con.

Sau khi hút trứng, chị Hương được 17 noãn. Các chuyên viên phôi học tiến hành lọc rửa mẫu tinh dịch của người chồng, dưới kính hiển vi có độ phóng đại 400 lần, để chọn ra những “tinh binh” có hình thái và khả năng di động tốt nhất thụ tinh với trứng. Kết quả anh chị được 6 phôi ngày 5.

Do chị Hương lớn tuổi, có tiền sử sảy thai, bác sĩ Nguyên tư vấn anh chị sàng lọc bất thường NST (PGT-A) để tối ưu cơ hội mang thai và sinh con khỏe mạnh.

Kết quả, 6 phôi qua sàng lọc chỉ có 1 phôi bình thường, 5 phôi còn lại có độ khảm cao (tức trong cùng một phôi tồn tại đồng thời tế bào bình thường và bất thường NST) nên phải hủy.

Trước khi chuyển phôi, chị Hương được nội soi buồng tử cung chẩn đoán, bác sĩ phát hiện chị có viêm và lạc nội mạc tử cung, chị phải dùng thuốc điều trị viêm nội mạc tử cung trong 2 tuần. Sau khi tình trạng viêm được cải thiện, bác sĩ canh niêm mạc lý tưởng và chuyển phôi, kết quả chị Hương đậu thai với một phôi duy nhất.

Mang thai ở tuổi 42, chị Hương thuộc nhóm thai kỳ nguy cơ cao do có tiền sử sảy thai, cùng với đó chị bị viêm gan B mạn tính và mắc đái tháo đường thai kỳ. Để bảo vệ an toàn cho cả mẹ và con, các bác sĩ Sản khoa đã phối hợp chặt chẽ cùng chuyên khoa Nội tiết và khoa Gan mật, thiết lập phác đồ quản lý thai kỳ nghiêm ngặt.

Để kiểm soát đường huyết, chị được bác sĩ hướng dẫn chế độ dinh dưỡng phù hợp trong thai kỳ. Riêng với bệnh lý viêm gan B mạn tính, qua xét nghiệm định lượng virus thấp (dưới 1500 IU/mL) nên chỉ cần theo dõi. Đồng thời, bác sĩ chuẩn bị sẵn phác đồ tiêm huyết thanh và vắc xin ngay sau sinh nhằm ngăn nguy cơ lây truyền từ mẹ sang con.

Khi thai được 20 tuần, siêu âm ghi nhận cổ tử cung chị Hương ngắn và có dấu hiệu hở eo tử cung, tăng nguy cơ sảy thai và sinh non. Chị Hương được chỉ định nhập viện khâu eo cổ tử cung. Đây là một thủ thuật xâm lấn, có nguy cơ nhiễm trùng tử cung hoặc màng ối, vỡ ối sớm. Chị Hương từ chối thực hiện thủ thuật, tiếp tục theo dõi thêm.

Đến tuần 21, chị Hương ra máu phải nhập viện cấp cứu, đứng trước nguy cơ mất thai, ThS.BS.CKII Lê Thanh Hùng, Phó khoa Sản, Trung tâm Sản Phụ khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh thực hiện khâu vòng cổ tử cung giữ thai cho chị.

Một tháng sau, áp lực buồng ối tăng nhanh do thai nhi lớn dần. Cạnh đó, cổ tử cung xuất hiện hiện tượng mở lỗ trong tạo hình phễu đe dọa làm tuột hoặc rách sợi chỉ.

“Chúng tôi buộc áp dụng thêm biện pháp tăng cường bảo vệ cổ tử cung bằng vòng nâng”, bác sĩ Hùng nói, giải thích thêm rằng cách này giúp nâng đỡ bớt trọng lượng túi ối và thay đổi hướng áp lực từ trục dọc sang trục nghiêng, bảo vệ mũi khâu cũ không bị bục.

Chị Hương được hướng dẫn hạn chế vận động, nghỉ ngơi nhiều để giữ thai.

Khi thai được 34 tuần, chị Hương ra máu nên nhập viện theo dõi. Theo bác sĩ Hùng, hiện tượng ra máu lúc này có thể do hai nguyên nhân chính, một là áp lực từ thai nhi tháng cuối bắt đầu lớn, khiến tử cung xuất hiện các cơn gò sinh lý làm vòng nâng cọ xát vào niêm mạc âm đạo hoặc làm căng giãn sợi chỉ khâu eo gây rỉ máu; hai là đây có thể là dấu hiệu sớm của quá trình xóa mở cổ tử cung, chuẩn bị cho một cuộc chuyển dạ sinh non.

Chị Hương tuân thủ chế vận động nhẹ nhàng, hạn chế đi lại để giảm áp lực lên cổ tử cung và bảo vệ an toàn cho mũi khâu bên trong.

“Mục tiêu hàng đầu hiện tại là dùng thuốc giảm co để cố gắng “níu giữ” thai nhi thêm được ngày nào hay ngày đó”, bác sĩ Hùng nói, thêm rằng, chị Hương được siêu âm đánh giá cơn gò để dự phòng phương án tiêm thuốc hỗ trợ trưởng thành phổi cho thai nhi trong trường hợp nguy cơ sinh non tiến triển.

Nhờ sự theo dõi chặt chẽ của các bác sĩ sản khoa, chị Hương giữ thai thành công đến tuần 38. Nhận thấy thai nhi đã đạt mốc an toàn, bác sĩ Hùng quyết định mổ chủ động. Bé gái chào đời khỏe mạnh, nặng 3,3 kg.

Những ngày đầu sau khi chị Hương vượt cạn, anh Hải tất bật chăm sóc vợ con, thay tã, pha sữa. Ngắm con gái nhỏ ngủ ngoan trong vòng tay, người đàn ông từng nhiều lần đưa vợ vào viện giữa đêm vì dọa sảy thai, nay hạnh phúc khi tổ ấm đã vẹn tròn.

Theo bác sĩ Nguyên, phụ nữ lớn tuổi có nguy cơ sảy thai cao do chất lượng noãn suy giảm theo tuổi, kéo theo tỷ lệ phôi bất thường NST tăng lên. Nhiều trường hợp vẫn đậu thai tự nhiên hoặc nhờ hỗ trợ sinh sản nhưng phôi không đủ khỏe nên thai ngừng phát triển sớm.

Tại IVF Tâm Anh, sàng lọc phôi được xem là phương pháp giúp tối ưu chất lượng phôi tăng tỉ lệ đậu thai và sinh con khỏe mạnh, đặc biệt với nhóm bệnh nhân lớn tuổi hoặc thất bại nhiều lần. Phổ biến nhất là PGT-A, kỹ thuật phân tích NST của phôi sau sinh thiết ở giai đoạn ngày 5, giúp loại bỏ các phôi lệch bội và chọn phôi bình thường để chuyển.

Ngoài ra, PGT-M được chỉ định cho trường hợp mang gen bệnh di truyền đơn gen, trong khi PGT-SR áp dụng với các bất thường cấu trúc nhiễm sắc thể hoặc sảy thai liên tiếp không rõ nguyên nhân.

Bên cạnh yếu tố phôi, nội mạc tử cung đóng vai trò quyết định trong khả năng làm tổ và duy trì thai kỳ. Các bất thường như viêm nội mạc, lạc nội mạc tử cung, polyp, u xơ hoặc nội mạc quá mỏng đều có thể khiến phôi khó bám, làm tăng nguy cơ sảy thai hoặc sinh non.

* Tên nhân vật đã được thay đổi