Trẻ dư ngón tay, ngón chân nên được phẫu thuật cắt ngón thừa trước một tuổi để cải thiện chức năng, thẩm mỹ.

Bé Trang Anh (8 tháng tuổi) chào đời với 4 ngón cái ở hai bàn tay giống như càng cua. Hai ngón phụ kém phát triển, không hoạt động, dễ bị thương. Bác sĩ phẫu thuật cắt ngón dư, chuyển gân, tạo hình nhằm tăng cường cơ năng cho ngón chính của bé.

Tương tự, bé Minh (11 tháng tuổi), một bàn chân có hai ngón cái dính nhau, làm lệch trọng tâm chân, khiến bé đi lại khó khăn và khó mang giày khi lớn. Bé được tách và loại bỏ ngón phụ, cắt xương, ghép da, chuyển gân và nắn trục cho ngón chính.

Sau vài giờ phẫu thuật, Trang Anh và Minh đều tỉnh táo trở lại, có thể uống sữa. Vết mổ khô, sức khỏe hồi phục bình thường, hai bé được xuất viện. Bác sĩ hướng dẫn bố mẹ thay băng thường xuyên cho con, tái khám sau một tuần.

Trang Anh và Minh là hai trong nhiều bệnh nhi bị dị tật thừa ngón bẩm sinh, đến khám tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM. Theo BS.CKII Nguyễn Đỗ Trọng, chuyên khoa Ngoại nhi, phẫu thuật là phương pháp điều trị để xử lý dị tật này. Trẻ nên được phẫu thuật trước 12 tháng tuổi nhằm đảm bảo tính thẩm mỹ, bảo tồn chức năng ngón, tránh ảnh hưởng tâm lý khi nhận thấy bản thân khác biệt bạn bè.

Đa ngón tay, chân ở trẻ biểu hiện với nhiều dạng khác nhau như các ngón thừa liên kết với ngón chính bằng một mô mềm, kém phát triển hoặc sao chép ngón chính kết cấu phức tạp.

Bác sĩ Trọng cho biết, nếu dư ngón tay, chân nằm ở vị trí ngón cái hoặc các ngón giữa, khiến hoạt động tinh (cầm, nắm…) của bàn tay gặp khó khăn, hoặc làm lệch trục chân nên can thiệp sớm, khoảng ba tháng tuổi. Trường hợp dính ngón, ngón phụ phát triển kém, ảnh hưởng hoặc làm biến dạng ngón chính cũng cần phẫu thuật trước một tuổi.

Thừa ngón là dị tật phổ biến, có thể phát hiện trước hoặc sau sinh. Đây có thể là khiếm khuyết riêng lẻ hoặc liên quan đến các dị tật bẩm sinh khác. Nguyên nhân gây dị tật thừa ngón thường là yếu tố di truyền hoặc môi trường. Nếu người thân trong gia đình từng mắc dị tật này hoặc các hội chứng rối loạn di truyền khác, trẻ có nguy cơ cao bị dị tật bẩm sinh. Mẹ mắc các bệnh rubella, herpes, lupus ban đỏ… trong thai kỳ, thai nhi có thể bị dị tật thừa ngón. Các yếu tố khác như thai phụ trên 35 tuổi, hút thuốc, uống rượu, tiếp xúc với chất độc, chất phóng xạ cũng làm tăng khả năng trẻ bị thừa ngón bẩm sinh.

Thai nhi được chẩn đoán bị thừa ngón cần khảo sát giải phẫu chi tiết để đánh giá nguy cơ mắc các dị tật liên quan, tham vấn tiền sử gia đình và các bệnh di truyền của cha mẹ (nếu có). Bác sĩ siêu âm thai, theo dõi sát tình hình phát triển của bào thai để phát hiện sớm các bất thường, đưa ra phương án xử trí tối ưu.

Để phòng ngừa nguy cơ trẻ sinh ra thừa ngón, 6 tháng trước khi mang thai và trong thai kỳ, phụ nữ tránh uống rượu bia, hút thuốc lá, chất kích thích. Thai phụ tiêm phòng đầy đủ, bổ sung vitamin, khoáng chất (nhất là canxi, sắt, axit folic) theo chỉ định của bác sĩ.

Tật đa ngón di truyền trội nhưng không nguy hiểm, có thể phẫu thuật sau sinh hoặc vợ chồng bị dị tật thừa ngón nên sàng lọc phôi, thụ tinh trong ống nghiệm. Phương pháp này nhằm loại trừ phôi bất thường nhiễm sắc thể do di truyền, chọn phôi tốt tăng cơ hội sinh con khỏe mạnh.