Đau ruột thừa bên nào? Đau bên trái hay bên phải?

Đau bụng do viêm ruột thừa thường tiến triển nhanh và gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Việc nhận biết đúng vị trí, đặc điểm cơn đau và các dấu hiệu đi kèm giúp người bệnh hạn chế bỏ sót triệu chứng, chủ động thăm khám và xử trí sớm. Vậy đau ruột thừa bên nào, ruột thừa đau bên trái hay bên phải?

Đau ruột thừa bên nào?

Đau ruột thừa bên nào là thắc mắc được rất nhiều người quan tâm. Trên thực tế, cơn đau do viêm ruột thừa không phải lúc nào cũng bắt đầu ngay tại vị trí của ruột thừa.

Vậy ruột thừa đau bên trái hay bên phải? Cơn đau ruột thừa cấp tính thường bắt đầu âm ỉ quanh rốn hoặc trên rốn, tăng lên và lan xuống phía dưới bên phải bụng, tương ứng với vị trí thường gặp của ruột thừa. Lúc này người bệnh cảm nhận cơn đau rõ rệt hơn, đau dữ dội và dai dẳng, nặng hơn khi vận động, ho hoặc đi bộ.

Ruột thừa có cấu trúc dạng ống tiêu hóa nhỏ, hình dáng như một ngón tay với một đầu tận, đầu còn lại gắn với manh tràng, thường nằm ở hố chậu phải, ngay gần xương hông bên phải của cơ thể. Tuy nhiên, vị trí ruột thừa có thể thay đổi giữa mỗi người, một số trường hợp viêm ruột thừa có thể gây đau ở vị trí không điển hình.

Khi lòng ruột thừa bị tắc nghẽn, tạo điều kiện cho vi khuẩn sinh sôi, gây viêm, sưng và hình thành mủ. Đây tình trạng cấp cứu y tế nguy hiểm, cần được điều trị kịp thời. Nếu trì hoãn, ruột thừa có thể vỡ, làm tăng nguy cơ viêm phúc mạc, áp xe hoặc nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.

Diễn tiến vị trí đau ruột thừa theo từng giai đoạn

Cơn đau do viêm ruột thừa điển hình có thể thay đổi vị trí và mức độ qua các mốc thời gian cụ thể như sau:

• Ở giai đoạn đầu: Cơn đau thường xuất hiện âm ỉ quanh rốn hoặc vùng thượng vị. Lúc này, người bệnh có thể khó xác định chính xác vị trí đau và đôi khi kèm chán ăn, buồn nôn. (1)
• Sau 6 – 24 giờ: Khi tình trạng viêm tiến triển và kích thích phúc mạc thành, ruột thừa sẽ sưng lên, chứa mủ và gây đau đớn hơn. Cơn đau dịch chuyển dần xuống bụng dưới bên phải, khu trú tại vùng hố chậu phải (điểm McBurney). Vùng bụng trở nên nhạy cảm hơn khi ấn vào, đau nhói khi đi lại, ho, hắt hơi hoặc khi thay đổi tư thế.
• Giai đoạn muộn: Nếu không được điều trị kịp thời, ruột thừa có thể bị vỡ, khiến tình trạng nhiễm trùng lan rộng trong ổ bụng. Cơn đau có thể lan ra nhiều vùng hoặc toàn bụng, kèm theo sốt, bụng chướng, đau tăng và có dấu hiệu kích thích phúc mạc. Trường hợp nặng có thể dẫn đến viêm phúc mạc, áp xe hoặc nhiễm trùng huyết và cần được cấp cứu ngay.

Viêm ruột thừa cấp thường tiến triển nhanh, nguy cơ biến chứng vỡ ruột thường sau 48-72 giờ cao. Vì vậy, khi xuất hiện đau bụng tăng dần, đặc biệt đau chuyển xuống hố chậu phải kèm sốt, buồn nôn hoặc chán ăn, người bệnh nên đến cơ sở y tế sớm để được thăm khám và điều trị, tránh nguy cơ xảy ra biến chứng.

Những trường hợp đau ruột thừa không nằm bên phải

Mặc dù ruột thừa thường nằm ở hố chậu phải, tuy nhiên cơ quan này sở hữu mạc treo ruột thừa và có tính di động cao, cho phép nó thay đổi vị trí linh hoạt trong ổ bụng tùy theo quá trình phát triển và đặc điểm giải phẫu từng người. Do đó, không phải mọi trường hợp viêm ruột thừa đều gây đau điển hình ở vùng bụng dưới bên phải. Một số vị trí đau không điển hình có thể gặp gồm:

• Ruột thừa nằm sau manh tràng: Cơn đau có thể xuất hiện ở hông phải, thắt lưng hoặc vùng lưng, đôi khi không rõ tại bụng dưới.
• Ruột thừa nằm trong vùng chậu: Người bệnh có thể đau vùng bụng dưới, trên xương mu, kèm mót tiểu, tiểu buốt hoặc cảm giác muốn đi tiêu.
• Ruột thừa nằm dưới gan: Cơn đau xuất hiện ở vùng bụng trên bên phải, dễ nhầm với bệnh túi mật hoặc gan mật.
• Ruột xoay bất toàn hoặc đảo ngược phủ tạng (Situs Inversus): Là một dị tật bẩm sinh hiếm gặp, trong đó các cơ quan nội tạng trong lồng ngực và ổ bụng bị đảo ngược vị trí đối xứng. Ruột thừa có thể nằm bên trái, khiến người bệnh đau vùng bụng dưới bên trái.
• Phụ nữ mang thai: Khi tử cung giãn nở, đặc biệt ở những tháng cuối thai kỳ, ruột thừa có thể bị đẩy lên trên, khiến cơn đau xuất hiện ở vùng hông hoặc bụng trên bên phải.
• Trẻ nhỏ và người cao tuổi: Triệu chứng đau bụng có thể không điển hình, khó xác định vị trí hoặc đau lan tỏa, làm tăng nguy cơ chẩn đoán muộn.

Bài viết đã cung cấp những thông tin hữu ích giúp giải đáp thắc mắc đau ruột thừa bên nào. Tuy nhiên, không nên chỉ dựa vào vị trí đau để tự xác định viêm ruột thừa. Khi đau bụng tăng dần, kéo dài hoặc kèm sốt, buồn nôn, nôn, chán ăn, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được thăm khám và chẩn đoán kịp thời.