TIRADS là hệ thống phân loại nguy cơ nhân tuyến giáp ác tính tiêu chuẩn. Vậy người được chẩn đoán TIRADS 3 có nguy hiểm không? Nguy cơ mắc u ác tính là bao nhiêu? Hãy cùng tìm hiểu trong bài viết sau.
TIRADS 3 là mức phân loại thứ 3 (trên 5 mức) trong hệ thống Thyroid Imaging Reporting and Data System (TIRADS) do Hội đồng X-quang Hoa Kỳ (ACR) đề xuất nhằm đánh giá nguy cơ ác tính của nhân tuyến giáp trên siêu âm. Ở mức TIRADS 3, nhân tuyến giáp được xếp vào nhóm nghi ngờ nhẹ, với nguy cơ ác tính ước tính chỉ khoảng 5%. (1)
Siêu âm tuyến giáp là phương pháp xét nghiệm hình ảnh tiêu chuẩn, đơn giản, dễ tiếp cận dùng để chẩn đoán nhân tuyến giáp. Các đặc điểm của hình ảnh siêu âm như bờ không đều, hình dạng không rõ, nhân đặc, phản âm giảm, vi vôi hóa… có thể gợi ý nguy cơ u ác tính (ung thư). Hệ thống TIRADS giúp bác sĩ chẩn đoán và đưa ra hướng xử trí tốt hơn cho người bệnh dựa trên những đặc điểm phân loại đã được chuẩn hóa. Một số lợi ích nổi bật mà hệ thống TIRADS mang lại cho bác sĩ và người bệnh gồm:
1. Với bác sĩ:
2. Với người bệnh:
Nhân giáp TIRADS 3 được xếp vào loại nghi ngờ nhẹ (mildly suspicious), với nguy cơ ác tính khá thấp, chỉ dưới 5% (hơn 95% lành tính). Do đó, nhân giáp TIRADS 3 không quá nguy hiểm, nhưng vẫn cần được theo dõi định kỳ hoặc cân nhắc chọc hút tế bào bằng kim nhỏ (FNA) nếu cần thiết.
Trên thực tế, bướu giáp độ 3 thường có kích thước không quá lớn, ít khi gây triệu chứng và người bệnh cũng không thể tự phân loại, xác định mức độ TIRADS. Nhân tuyến giáp được xếp loại TIRADS 3 thường không gây đau, không gây nghẹn, không nhìn thấy cổ to. Đa số người bệnh được phát hiện tình cờ khi siêu âm kiểm tra sức khỏe định kỳ hoặc khám bệnh khác.
Mức độ TIRADS dựa trên 5 đặc điểm chính, mỗi đặc điểm được chấm điểm riêng:
| Đặc điểm | Tiêu chí chấm điểm | Điểm |
| Thành phần (Composition) | Hoàn toàn nang: 0 Hỗn hợp nang-đặc: 1 Hoàn toàn đặc: 2 |
0–2 |
| Độ hồi âm (Echogenicity) | Hồi âm trống: 0
Tăng hồi âm hoặc đồng âm với mô xung quanh: 1 |
0–3 |
| Hình dạng (Shape) | Chiều cao ≤ chiều ngang: 0 Chiều cao > chiều ngang (dạng đứng): 3 |
0 hoặc 3 |
| Bờ (Margin) | Bờ rõ, đều: 0
Bờ không đều: 2 |
0–3 |
| Vôi hóa (Echogenic foci) | Không: 0 Vôi hóa thô (lớn): 1 Vôi hóa dạng viền: 2 Vôi hóa dạng chấm: 3 |
0–3 |
Mức độ TIRADS dựa trên tổng điểm của các đặc điểm cộng lại:
| Tổng điểm | Mức TIRADS | Nguy cơ ác tính ước tính | Khuyến nghị FNA / theo dõi |
| 0 | TIRADS 1 | 0.3% | Không cần theo dõi |
| 2 | TIRADS 2 | 1.5% | Không cần FNA |
| 3 | TIRADS 3 | 4.8% | Theo dõi siêu âm; FNA nếu ≥2,5 cm |
| 4–6 | TIRADS 4 | 9.1% | FNA nếu ≥1,5 cm |
| ≥7 | TIRADS 5 | 35% | FNA nếu ≥1 cm |
Lựa chọn điều trị bướu giáp nhân tùy thuộc vào nguy cơ ung thư và triệu chứng thực tế của người bệnh. Với TIRADS 3, tỷ lệ ác tính của nhân giáp chỉ dưới 5%, do đó, thường không cần điều trị đặc hiệu. Đa phần trường hợp TIRADS 3, người bệnh chỉ cần theo dõi định kỳ bằng siêu âm. Nếu khối u lớn hơn hoặc bằng 2,5 cm, bác sĩ có thể cân nhắc chọc hút tế bào bằng kim nhỏ (FNA) để phân biệt bướu lành tính hay ác tính. FNA có độ tin cậy cao, dựa trên kết quả tế bào, bác sĩ có thể tính toán phương pháp điều trị phù hợp.
Người bệnh có thể được điều trị phẫu thuật nếu kết quả FNA nghi ngờ ác tính. Trong trường hợp bướu giáp lành tính nhưng gây ảnh hưởng đến chất lượng sống, như gây khó nuốt, mất thẩm mỹ… người bệnh có thể được cân nhắc đốt nhân tuyến giáp hoặc tiêm cồn tuyệt đối.
Không có cách nào phòng ngừa hoàn toàn việc xuất hiện nhân giáp, bởi nhân giáp có thể hình thành do nhiều yếu tố như di truyền, tuổi tác, giới tính, thiếu hay thừa i-ốt, thay đổi nội tiết… Tuy nhiên, có thể giảm nguy cơ và phát hiện sớm bằng cách:
Để đặt lịch khám, tư vấn, điều trị bệnh tuyến giáp tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, quý khách hàng có thể liên hệ theo thông tin:
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Nếu được chẩn đoán TIRADS 3, người bệnh không cần phải quá lo lắng, do tỷ lệ u ác tính <5%. Thông thường, người có TIRADS 3 chỉ cần theo dõi định kỳ bằng siêu âm. Nếu bướu giáp lành tính ảnh hưởng sức khỏe, chất lượng sống, người bệnh có thể được chỉ định phương pháp điều trị phù hợp.
