Chị Ngọc, 32 tuổi, ngụ ở TP.HCM, mang thai 32 tuần, xoắn vòi trứng và buồng trứng hoại tử phải phẫu thuật, một tuần sau bị tiền sản giật nặng được mổ khẩn lấy thai, mẹ và con an toàn.

Chị Ngọc đau bụng khoảng 3 ngày mới nhập viện. Kết quả xét nghiệm máu tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM ghi nhận bạch cầu tăng 14,58 G/L, CRP tăng 14,4 mg/L, phản ánh tình trạng viêm cấp trong cơ thể nhưng không đặc hiệu trong thai kỳ. Kết hợp với triệu chứng đau bụng cấp và hình ảnh siêu âm buồng trứng phải sưng to khoảng 73×87×48 mm (gấp 3-5 lần bình thường), ThS.BS Nguyễn Thị Thanh Tâm, Trung tâm Sản Phụ khoa, chẩn đoán thai phụ bị xoắn toàn bộ vòi trứng và buồng trứng phải – một tình huống cấp cứu sản khoa nguy hiểm.

Theo bác sĩ Tâm, phần lớn trường hợp xoắn buồng trứng xảy ra trong ba tháng đầu hoặc giữa thai kỳ, khoảng 5-10% trường hợp xảy ra trong ba tháng cuối như chị Ngọc. Do ảnh hưởng của nội tiết tố thai kỳ, buồng trứng có thể quá kích dẫn đến tăng kích thước và nặng hơn bình thường nên có nguy cơ xoắn. Nếu thai phụ không có tiền sử u buồng trứng, triệu chứng xoắn dễ nhầm lẫn với rối loạn tiêu hóa thường gặp trong thai kỳ nên chẩn đoán muộn.

Thai của chị Ngọc ở tuần 32 khiến tử cung lớn, chèn ép và đẩy lệch buồng trứng, vòi trứng và quai ruột… Do đó, bác sĩ khó siêu âm đầu dò âm đạo và đánh giá chính xác tổn thương.

Sau hội chẩn, êkíp mổ mở để tiếp cận buồng trứng, xác định mức độ xoắn. Do thai lớn, nguy cơ gây chèn ép các cơ quan trong ổ bụng, ảnh hưởng hô hấp và huyết động khi gây mê, các bác sĩ tính toán kỹ liều thuốc và theo dõi sát huyết áp, hô hấp và tim thai trong suốt cuộc mổ.

Khi mở ổ bụng, êkíp ghi nhận buồng trứng và vòi trứng phải xoắn nhiều vòng, tím đen, hoại tử do thiếu máu nuôi, không còn khả năng bảo tồn nên phải cắt bỏ toàn bộ phần phụ phải để tránh nguy cơ vỡ, chảy máu, nhiễm trùng, nhiễm độc, đe dọa tính mạng sản phụ và em bé.

Sau phẫu thuật, tim thai ổn định, chị Ngọc không có dấu hiệu chuyển dạ sinh non. Bác sĩ dùng kháng sinh, thuốc giảm đau, thuốc hỗ trợ giảm co tử cung để giữ thai.

Một tuần, huyết áp thai phụ đột ngột tăng cao lên đến 170/110 mmHg. Bác sĩ chẩn đoán tiền sản giật nặng diễn tiến nhanh, nguy cơ tổn thương gan, thận, co giật, suy thai. Các bác sĩ mổ lấy thai chủ động, bé gái chào đời ở tuần 33, nặng gần 1,8 kg, được chăm sóc tích cực tại Đơn vị Hồi sức Sơ sinh (NICU).

Sau mổ lấy thai, huyết áp và dấu hiệu tiền sản giật nặng của sản phụ được kiểm soát chặt chẽ. ThS.BS Trần Thị Thanh Thảo, Trung tâm Sản Phụ khoa, điều trị thuốc, dự phòng co giật cho sản phụ.

Bác sĩ Thảo tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh khuyến cáo phụ nữ mang thai cần khám thai đầy đủ, theo dõi chặt chẽ. Nếu xuất hiện triệu chứng như đau đầu, phù, đau thượng vị, nhìn mờ, huyết áp tăng hoặc đau bụng kéo dài, buồn nôn hoặc nôn ói nhiều, thai phụ cần đi khám ngay.

* Tên bệnh nhân đã được thay đổi