Ông Trung, 55 tuổi, sụt cân, sốt, đổ mồ hôi đêm suốt một tháng; nội soi phát hiện ung thư hạch bạch huyết ở đại tràng giai đoạn tiến triển.

Bác sĩ chuyên khoa 1 Hoàng Văn Tựu, Đơn vị Nội soi tiêu hóa, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, cho biết, kết quả xét nghiệm máu cho thấy ông Trung bị thiếu máu, tiểu cầu giảm. Nội soi đại tràng có nhiều tổn thương giống polyp dọc từ tá tràng, hồi tràng xuống đại trực tràng. Vùng van hồi manh tràng có khối u lớn, chiếm gần hết lòng ruột, nghi ung thư.

Tiếp tục quan sát dưới hình ảnh phóng đại và công nghệ nhuộm màu điện tử của máy nội soi, bác sĩ thấy khối u hình thành từ nhiều tổn thương dạng trúc tuyến (phát sinh từ lớp biểu mô tuyến của niêm mạc). Màng polyp lớn tập hợp lại với nhau, bề mặt các polyp không có các mao mạch máu giãn dạng cành cây.

Giải phẫu bệnh cho kết quả u lympho tế bào nhỏ (ung thư hạch bạch huyết có độ độc tính thấp), giai đoạn tiến triển, xâm lấn lách, gan, hạch bạch huyết trong ổ bụng, lồng ngực, vùng cổ. Bác sĩ Tựu cho biết, các tổn thương lympho ở lòng ống tiêu hóa có hình dạng giống polyp nên dễ chẩn đoán nhầm. Bác sĩ phải phóng đại hình ảnh kết hợp với công nghệ nhuộm máu điện tử mới thấy rõ cấu trúc mạch máu bất thường. Đồng thời, lấy nhiều mẫu sinh thiết để làm giải phẫu bệnh, mô hóa miễn dịch để chẩn đoán chính xác.

Hệ thống hạch bạch huyết là một phần của hệ miễn dịch, hoạt động như bộ lọc loại bỏ vi trùng và các chất lạ xâm nhập vào cơ thể. Theo bác sĩ Tựu, có khoảng 800 hạch bạch huyết nằm rải rác khắp cơ thể. Ung thư hạch bạch huyết xảy ra khi loại tế bào bạch cầu thuộc hệ miễn dịch phát triển và tăng sinh một cách bất thường và không kiểm soát. Ung thư hạch bạch huyết có thể phát sinh ở bất kỳ vị trí, vùng nào có mô bạch huyết như bụng, cổ, nách, bẹn, trung thất, tủy xương, hệ thần kinh. Ung thư hạch bạch huyết đường tiêu hóa chiếm 1-4% trong tổng số các bệnh ác tính đường tiêu hóa.

Nhờ chẩn đoán chính xác nên ông Trung không có chỉ định cắt bỏ polyp trong quá trình nội soi, tránh các nguy cơ can thiệp không cần thiết. Thông thường, u lympho có xu hướng thâm nhiễm sâu hơn vào các lớp thành ruột (lớp dưới niêm mạc, lớp cơ) nên việc phẫu thuật dễ gây xuất huyết tiêu hóa, thủng ống tiêu hóa, nhiễm trùng sau cắt.

Thay vì vậy, ông Trung được bác sĩ chỉ định điều trị theo phác đồ nội khoa bao gồm hóa xạ trị và thuốc nhắm trúng đích. U lympho của ông Trung thuộc nhóm có độ ác tính thấp (diễn biến chậm) nhưng có sự chuyển sang dạng ác tính cao hơn trong quá trình diễn tiến của bệnh. Bác sĩ đánh giá ông Trung cần điều trị kéo dài, thông thường phác đồ điều trị khoảng 3 – 8 tháng để kiểm soát bệnh, cải thiện triệu chứng toàn thân. Nếu đáp ứng với phác đồ điều trị, người bệnh có thể chữa khỏi hoàn toàn.

Có hai nhóm u lympho đường tiêu hóa, nhóm có độ ác tính thấp (u lympho MALT, u lympho nang, u lympho nang loại tá tràng và u lympho lymphocytic nhỏ) và nhóm có độ ác tính cao (u lympho tế bào B lớn lan tỏa, u lympho tế bào vỏ u lympho tế bào T). U lympho ở đường tiêu hóa thường có triệu chứng không đặc hiệu như khó tiêu, đầy hơi, đau bụng, nôn, tiêu chảy… dễ nhầm lẫn với các bệnh khác, thường phát hiện chậm trễ. Ở giai đoạn trễ, khối u lớn, có thể sờ thấy được. Đặc biệt u lympho ở vùng hồi tràng – manh tràng có thể sờ thấy khối ở bụng, sờ thấy gan, lách lớn và nhiều hạch trên cơ thể.

Bác sĩ Tựu cho biết mỗi người nên khám sức khỏe định kỳ. Người lớn tuổi nên nội soi tiêu hóa định kỳ để sớm phát hiện các bất thường. Khi bị sốt, đổ mồ hôi đêm không rõ nguyên nhân nên đi khám bác sĩ để tìm nguyên nhân và điều trị phù hợp.

(*) Tên người bệnh đã được thay đổi.