TP HCM – Ông Toàn, 71 tuổi, Việt kiều Mỹ, ung thư tuyến tiền liệt giai đoạn sớm, được bác sĩ phẫu thuật nội soi bằng robot cắt tuyến tiền liệt triệt căn.

Ông Toàn đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM khám sức khỏe tổng quát, xét nghiệm máu cho thấy chỉ số PSA (kháng nguyên đặc hiệu của tuyến tiền liệt hay dấu ấn ung thư tuyến tiền liệt) ở mức 4,5 ng/mL, vượt ngưỡng an toàn, thông thường dưới 4 ng/mL. Kết quả chụp cộng hưởng từ (MRI) và sinh thiết tuyến tiền liệt dưới hướng dẫn siêu âm đã xác nhận ông có khối u ác tính trong tuyến tiền liệt, giai đoạn khu trú, chưa xâm lấn ra các cơ quan lân cận.

Trước đó, ông Toàn vẫn khỏe mạnh. Triệu chứng duy nhất là tiểu đêm, dòng tiểu hơi yếu, đôi khi có cảm giác tiểu buốt, thỉnh thoảng đau âm ỉ ở vùng lưng nhưng ông nghĩ do tuổi già. ThS.BS.CKI Nguyễn Tân Cương, Phó khoa Tiết niệu, Trưởng đơn vị Ung thư tiết niệu, Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, cho biết những dấu hiệu ông Toàn gặp phải không đặc hiệu, có thể là biểu hiện sớm của phì đại tuyến tiền liệt hoặc ung thư. Với người bệnh có sức khỏe tốt và tiên lượng sống lâu dài như ông Toàn, giải pháp tối ưu là phẫu thuật cắt toàn bộ tuyến tiền liệt để loại bỏ triệt để ung thư.

Với sự hỗ trợ robot Da Vinci Xi, bác sĩ có thể can thiệp vào các vùng giải phẫu phức tạp sâu trong tiểu khung. Một trong những thách thức lớn nhất của phẫu thuật tuyến tiền liệt là kiểm soát chảy máu bởi đây là vùng tập trung nhiều đám rối tĩnh mạch, đặc biệt là xoang mạch mạch nằm sau xương mu.

Bác sĩ Cương cùng các cộng sự phẫu thuật đã bóc tách vùng quanh tuyến tiền liệt, cắt đám rối tĩnh mạch sau xương mu, cắt các mạch máu nuôi tuyến tiền liệt và khâu nối chính xác mỏm cắt niệu đạo vào cổ bàng quang. Sau 3 giờ phẫu thuật, toàn bộ tuyến tiền liệt và túi tinh hai bên được lấy ra ngoài làm xét nghiệm mô học. Nếu vùng ranh giới xung quanh tuyến tiền liệt không còn tế bào ung thư, phẫu thuật được xem như là triệt căn, loại bỏ triệt để ung thư, và không cần điều trị hỗ trợ sau mổ.

Bác sĩ Cương lưu ý biến chứng thường gặp nhất sau phẫu thuật nội soi cắt tuyến tiền liệt triệt căn là tình trạng tiểu không kiểm soát và rối loạn cương dương. Nguyên nhân chủ yếu gây ra tình trạng này là do tổn thương thần kinh và cơ thắt niệu đạo. Khi cắt toàn bộ tuyến tiền liệt đã lấy đi phần cơ thắt trong vùng cổ bàng quang, cơ này đóng vai trò như một van hỗ trợ kiểm soát dòng nước tiểu, cơ chế đóng mở tự nhiên này mất đi, chỉ còn lại cơ thắt ngoài ở mỏm tuyến tiền liệt để kiểm soát tiểu tiện. Nếu cơ thắt ngoài bị yếu hoặc tổn thương trong lúc mổ, nước tiểu dễ bị rò rỉ khi áp lực trong ổ bụng tăng lên như khi ho, hắt hơi, mang vật nặng… Tình trạng tiểu không kiểm soát sẽ cải thiện dần theo thời gian, giảm đáng kể từ 3 đến 6 tháng sau khi mổ. Nếu bệnh nhân kiên trì tập vật lý trị liệu tăng cường sức cơ vùng sàn chậu có thể giúp phục hồi nhanh hơn.

Bác sĩ Cương khuyến cáo nam giới từ 50 tuổi trở lên cần kiểm tra tuyến tiền liệt và tầm soát ung thư tại các bệnh viện chuyên khoa thông qua siêu âm và xét nghiệm chỉ số PSA trong máu. Phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm sẽ có nhiều cơ hội điều trị khỏi bệnh.