Ông Martindale, 76 tuổi, người Mỹ bị tiểu khó, tiểu đêm đau buốt hơn 1 tháng, được chẩn đoán nhiễm khuẩn đường tiết niệu do phì đại tuyến tiền liệt gây chèn ép, cản trở dòng tiểu.

Hai tuần trước, ông Martindale đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM kiểm tra. Dựa trên kết quả siêu âm và các xét nghiệm cần thiết, ThS.BS.CKII Phạm Thanh Trúc, khoa Tiết niệu, Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, xác định người bệnh bị phì đại tuyến tiền liệt kèm viêm bàng quang gây nhiễm khuẩn đường tiết niệu dưới, được chỉ định điều trị bằng kháng sinh đường uống theo phác đồ ban đầu.

Sau 7 ngày, ông Martindale tái khám nhưng tình trạng nhiễm khuẩn không cải thiện, các chỉ số viêm vẫn ở mức cao. Kết quả kháng sinh đồ cho thấy vi khuẩn gây bệnh là E.coli đã kháng với nhiều loại kháng sinh đường uống, chỉ còn nhạy với kháng sinh đường truyền tĩnh mạch. Do vậy, bác sĩ Trúc chỉ định nhập viện để điều trị kháng sinh tĩnh mạch. Tuy nhiên, người bệnh lo ngại phải nằm viện do không quen môi trường bệnh viện, không có người thân bên cạnh, chỉ có phiên dịch hỗ trợ giao tiếp.

Sau khi trao đổi với người bệnh, bác sĩ Trúc chỉ định điều trị kháng sinh tại khu Daycare (điều trị trong ngày), nhờ đó ông Martindale không cần nhập viện nội trú, vẫn được truyền kháng sinh tĩnh mạch theo đúng phác đồ, theo dõi sát sao mỗi ngày, đánh giá đáp ứng thuốc và xử trí kịp thời nếu có bất thường. Sau khi hoàn tất truyền thuốc trong ngày, người bệnh có thể ra về, tránh áp lực tâm lý khi phải nằm viện.

Song song đó, bác sĩ Trúc điều trị phì đại tuyến tiền liệt bằng phương pháp nội khoa, nhằm cải thiện dòng tiểu, giảm ứ đọng nước tiểu và hạn chế nguy cơ tái phát nhiễm khuẩn đường tiết niệu sau khi kết thúc liệu trình kháng sinh.

Theo bác sĩ Trúc, nhiễm khuẩn đường tiết niệu là bệnh lý thường gặp, đặc biệt ở các nước đang phát triển. Ở nam giới, các yếu tố nguy cơ phổ biến bao gồm phì đại tuyến tiền liệt gây tắc nghẽn đường tiểu (thường gặp ở nam giới trên 50 tuổi), ung thư tuyến tiền liệt, hẹp niệu đạo, đặt ống thông tiểu kéo dài, túi thừa bàng quang hoặc các bệnh lý thần kinh ảnh hưởng đến chức năng tiểu tiện.

Không chỉ gây tiểu buốt, tiểu khó, tiểu nhiều lần, tình trạng nhiễm khuẩn đường tiết niệu ở nam giới lớn tuổi còn có xu hướng kéo dài, khó điều trị và dễ kháng kháng sinh nếu chỉ dùng thuốc uống thông thường. Khi vi khuẩn không được kiểm soát triệt để, nhiễm trùng có thể lan ngược lên đường tiết niệu trên, gây viêm thận – bể thận, làm suy giảm chức năng thận. Trường hợp nặng hoặc điều trị muộn, vi khuẩn có thể xâm nhập vào máu, gây nhiễm khuẩn huyết – biến chứng nguy hiểm, đe dọa tính mạng, đặc biệt ở người cao tuổi hoặc có nhiều bệnh nền.

Bác sĩ Trúc khuyến cáo người bệnh không nên chủ quan khi xuất hiện các triệu chứng như tiểu khó, tiểu buốt, tiểu lắt nhắt, tiểu nhiều lần, nhất là khi tình trạng kéo dài hoặc tái phát nhiều lần. Việc thăm khám sớm giúp chẩn đoán đúng nguyên nhân và điều trị kịp thời, tránh biến chứng nguy hiểm.

Người bệnh cần tuân thủ điều trị kháng sinh theo đúng chỉ định, đủ liều và đủ thời gian, không tự ý ngưng thuốc khi thấy triệu chứng giảm, cũng không tự mua kháng sinh uống lại nhiều lần. Việc lạm dụng hoặc dùng sai kháng sinh làm tăng nguy cơ kháng thuốc, khiến điều trị về sau phức tạp hơn và có thể phải sử dụng kháng sinh đường truyền. Tái khám đúng hẹn và thực hiện các xét nghiệm nước tiểu, cấy vi khuẩn theo chỉ định là cần thiết để đánh giá hiệu quả điều trị.

Để phòng ngừa nhiễm khuẩn đường tiết niệu, bác sĩ khuyên nên uống đủ nước mỗi ngày, không nhịn tiểu, hạn chế rượu bia, cà phê và các chất kích thích vì có thể làm nặng thêm rối loạn tiểu tiện. Khi xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo như sốt, rét run, đau hông lưng, mệt mỏi nhiều, người bệnh cần đến bệnh viện để được thăm khám và điều trị kịp thời.

Dịp cận Tết, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM ghi nhận lượng lớn Việt kiều và người nước ngoài về Việt Nam khám chữa bệnh kết hợp du lịch, thăm gia đình. Riêng khoa Tiết niệu, số lượng kiều bào và người nước ngoài đến khám tăng khoảng 20% so với cùng kỳ năm ngoái. Khi thăm khám tại bệnh viện, người nước ngoài và kiều bào có thể yên tâm vì chi phí điều trị tương đương người Việt Nam, đồng thời được hỗ trợ đặt lịch với bác sĩ chuyên khoa, hạn chế thời gian chờ đợi kéo dài như một số quốc gia khác.

*Tên người bệnh đã được thay đổi.