Năm 15 tuổi, Phát ngã đập mặt vào thanh nhôm gây tổn thương nhãn cầu, đục thủy tinh thể khiến thị lực mắt trái chỉ còn 1/10, được phẫu thuật phaco tại Trung tâm Mắt Công nghệ cao, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh giúp mắt sáng lại sau 4 năm.

TS.BS Đinh Trung Nghĩa, Phó Giám đốc Trung tâm Mắt Công nghệ cao, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cho biết, Phát đến khám trong tình trạng mắt trái mờ, thị lực không kính chỉ còn 1/10, thị lực mắt phải giảm còn 6/10 và loạn thị 1 diop. Các chỉ số sau khi kiểm tra thị lực, đo nhãn áp, khám đèn sinh hiển vi, soi đáy mắt, chụp hình màu đáy mắt, siêu âm mắt, chụp cắt lớp võng mạc,… cho thấy thể thủy tinh bị đục ở cả vỏ trước (phần gần nhất với giác mạc) nhân và vỏ sau (tiếp giáp với pha lê thể và võng mạc).

May mắn Phát không bị rách bao thủy tinh thể, giảm nguy cơ viêm, biến chứng và tổn thương thêm trong mắt. Điều này giúp giữ cho thủy tinh thể có hình dạng và ở nguyên vị trí giải phẫu bình thường.

“Đây là tín hiệu tích cực cho người bệnh và ca phẫu thuật. Một khi thủy tinh thể bị lệch, sai vị trí giải phẫu sẽ khiến thị lực suy giảm, hoặc nhìn hai hình và đòi hỏi phẫu thuật phức tạp hơn, gây khó khăn cho phẫu thuật đặt thủy tinh thể nhân tạo (IOL) cũng như tăng nguy cơ biến chứng về sau.”

Phát cho biết bị tai nạn chấn thương mắt năm 15 tuổi, khi chơi bóng với bạn. Tại cơ sở y tế gần nhà, khi kiểm tra lần đầu, được xác định nhãn cầu không bị vỡ và giác mạc không bị thủng, nên không cần xử lý cấp cứu. Tuy nhiên từ sau chấn thương đó, mắt trái nhìn mờ dần, thị lực dần suy giảm rõ rệt và ảnh hưởng ngày càng nặng nề đến sinh hoạt, học tập. Phát gặp không ít khó khăn khi đọc sách, làm bài tập hay tham gia các hoạt động thể chất.

Ở lần khám chuyên sâu sau đó, anh được chẩn đoán mắt trái đục thủy tinh thể do chấn thương. Thị lực giảm cũng khiến Phát cảm thấy tự ti, hạn chế giao tiếp và tham gia các hoạt động xã hội.

“Bệnh đục thủy tinh thể thường bắt đầu từ 40 tuổi và thường sau tuổi 60 thị lực giảm nhiều, thể thủy tinh dần bị lão hóa và mất tính trong suốt. Phát là trường hợp đục thủy tinh thể do chấn thương gặp ở tuổi rất trẻ, rất ít gặp”, bác sĩ Nghĩa nói.

Bác sĩ Nghĩa cho biết, phẫu thuật đục thủy tinh thể ở người trẻ, đặc biệt là sau chấn thương và sau nhiều năm trì hoãn có độ phức tạp hơn. Theo thời gian, môi trường trong mắt có thay đổi khiến thể thủy tinh không chỉ đục mà có thể cứng hơn, bám chặt vào bao hoặc gây dính, xơ hóa. Nguy cơ rách bao thủy tinh thể, lệch thủy tinh thể cao hơn nếu phẫu thuật không cẩn thận.

Trường hợp này, bác sĩ Nghĩa chọn phương pháp tán nhuyễn thể thủy tinh bằng sóng siêu âm tần số cao, kết hợp đặt kính nội nhãn đa tiêu (IOL – hay còn gọi là thủy tinh thể nhân tạo đa tiêu). Đây là phương pháp hiện đại, giúp bệnh nhân nhìn rõ ở cả khoảng cách xa và gần mà không cần phụ thuộc vào kính đeo. Đặc biệt, IOL này có khả năng tồn tại vĩnh viễn trong mắt nếu không có biến chứng, chịu được môi trường nội nhãn suốt đời, không bị thoái hóa theo tuổi như thủy tinh thể thật và cũng không cần thay thế theo thời gian như kính gọng.

Sau phẫu thuật, thị lực của mắt trái của Phát cải thiện ngoạn mục, đạt 9/10. Cảm xúc vỡ òa khi lại nhìn rõ từng con chữ, từng gương mặt xung quanh, không cần kính hỗ trợ. “Tôi cảm giác như vừa được sống lại lần nữa. Tôi hầu như đã quên mất cảm giác được nhìn ngắm xung quanh qua 2 mắt từ rất lâu rồi”, Phát nghẹn ngào.

Đối với mắt phải đang bị loạn thị, bác sĩ khuyên Phát nên theo dõi định kỳ và có thể sử dụng kính loạn thị để hỗ trợ trong học tập, nhất là khi tiếp xúc lâu với màn hình máy tính. Trong tương lai khi có nhu cầu thì sẽ cân nhắc đến phương pháp phẫu thuật tật khúc xạ này.

Bác sĩ cũng nhấn mạnh, việc chăm sóc, bảo vệ mắt sau mổ rất quan trọng. Phát được tư vấn hạn chế sử dụng thiết bị điện tử liên tục trong thời gian dài, cần cho mắt nghỉ ngơi xen kẽ, chú ý không để nước vào mắt trong 2 tuần đầu sau mổ, đeo kính râm khi ra ngoài để tránh bụi, tia cực tím và tái khám đúng hẹn để theo dõi diễn tiến thị lực ổn định lâu dài.

Theo bác sĩ Nghĩa, đục thủy tinh thể ở người trẻ có ảnh hưởng nghiêm trọng hơn đến chất lượng sống. Ngoài gây giảm thị lực lâu dài, ảnh hưởng đến kết quả học tập, sinh hoạt và tâm lý, Tình trạng này kéo dài dẫn đến bất cân xứng chức năng hai mắt, tăng nguy cơ “mắt lười”.

Không can thiệp kịp thời hoặc phẫu thuật không đúng kỹ thuật còn có nguy cơ dẫn đến tổn thương vĩnh viễn đáy mắt hoặc glôcôm thứ phát, viêm nội nhãn, thậm chí mất thị lực không hồi phục.

“Tôi ước gì mình mổ sớm hơn. Nhưng tôi hiểu rằng mọi thứ đều cần đúng thời điểm. Cảm ơn bác sĩ Bệnh viện Tâm Anh đã cho tôi thấy thế giới lại rõ ràng, tươi sáng đến vậy!”, Phát chia sẻ trong ngày tái khám.