Suốt 45 ngày, các bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM vừa nỗ lực hồi sinh anh Q. một cách kỳ diệu, vừa giúp anh thoát cảnh chạy thận. Bao nhiêu ngày con trai nằm viện là bấy nhiêu ngày bà S. thức trắng ở viện, chẳng phút nào rời.

“Lúc ấy, tôi tưởng chừng muốn chết theo con. Nghĩ vậy, nhưng không thể gục ngã, sợ rằng không ai lo cho con”. Trên băng ghế chờ, bà S. (62 tuổi, ở TP.HCM) xúc động kể về hành trình cùng con trai chiến đấu với bạo bệnh.
Một năm trước, anh Q. (39 tuổi, con trai bà S.) bất ngờ ngã quỵ trong phòng, mê man bất tỉnh, tức tốc bà gọi cấp cứu đưa con trai đến bệnh viện gần nhà nhưng sau đó anh được chuyển đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM. Lập tức, y lệnh khẩn “Code Stroke” đặc biệt được kích hoạt, anh Q. được chẩn đoán bị xuất huyết não bán cầu trái, các bác sĩ đã kịp thời can thiệp, cứu sống anh Q. qua cơn nguy kịch, hạn chế tối đa di chứng sau xuất huyết não cho anh. Tuy nhiên sau cơn “thập tử nhất sinh” anh Q. còn phải đối mặt với suy thận mạn giai đoạn 5, chỉ còn cách điều trị thay thế thận như lọc máu (chạy thận, lọc màng bụng) hoặc ghép thận.
TTƯT.BS CKII Tạ Phương Dung, Phó Giám đốc Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM; cố vấn Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7 – cho biết thời điểm một năm trước, người bệnh vào cấp cứu trong tình trạng xuất huyết não nguy kịch, huyết áp tăng cao nhưng trước đó chưa biết mình bị suy thận. Sau khi các bác sĩ làm các xét nghiệm mới phát hiện người bệnh bị suy thận giai đoạn cuối.
“Người bệnh có tiền sử tăng huyết áp nhưng không theo dõi, điều trị theo phác đồ. Chưa kể người bệnh phải làm việc liên tục và thường xuyên thức đêm nên vừa xảy ra biến chứng cấp tính và mạn tính của tăng huyết áp. Trong đó, biến chứng cấp tính của tăng huyết áp là xuất huyết não, còn biến chứng mạn tính là suy thận giai đoạn cuối” – TTƯT.BS CKII Tạ Phương Dung cho biết.
Suốt 45 ngày, các bác sĩ của Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM từ nhiều khoa khác nhau, như cấp cứu, thần kinh, thận, phục hồi chức năng… đã cùng nhau hợp lực, điều trị tích cực cứu sống người bệnh.

Sau khi thoát cửa tử, hồi phục một phần sức khỏe, thách thức lớn nhất của anh Q. là phải điều trị để bảo tồn chức năng thận, kéo dài thời gian chưa phải chạy thận càng lâu càng tốt. “Nếu phải chạy thận định kỳ, gánh nặng lên sức khỏe và chi phí càng nặng nề cho người bệnh và gia đình”, bác sĩ Dung nói.
Bác sĩ giải thích, dù đã hồi phục một phần sau đột quỵ, nhưng cơ thể người bệnh vẫn còn nhạy cảm với thay đổi huyết áp. Lọc máu có thể gây tụt huyết áp (do rút dịch ra ngoài cơ thể nhanh), dễ dẫn đến thiếu máu não tạm thời, làm nặng thêm tình trạng liệt, mất thăng bằng hoặc lú lẫn. Thêm nữa, người bệnh còn di chứng ngôn ngữ sau đột quỵ, nên khó thể hiện nhu cầu, hay dễ bỏ qua triệu chứng khó chịu, nguy hiểm trong cơ thể trong quá trình lọc máu.
Đặc biệt, người bệnh bị xuất huyết não, cần sử dụng thuốc đông máu; sau khi qua giai đoạn nguy hiểm, các mạch máu bị vỡ chưa hồi phục, có nguy cơ tái vỡ, rò rỉ. Trong khi đó, với lọc máu, người bệnh cần dùng thuốc chống đông, nhằm ức chế quá trình đông máu tạm thời, tránh gây tắc nghẽn hệ thống máy lọc. Lúc này toàn bộ cơ thể bị giảm khả năng đông máu tạm thời, tăng nguy cơ xuất huyết ở bất kỳ vị trí nào, đặc biệt là những nơi từng chảy máu trước đó – như não. Do đó, lọc máu sau đột quỵ xuất huyết não có nguy cơ xuất huyết não tái phát, diễn biến thường rất nặng và nhanh, khó hồi phục như lần đầu.
Để điều trị cho anh Q., bác sĩ Dung đã đưa ra phác đồ dùng thuốc để điều trị tình trạng suy thận, phù hợp với sức khỏe, thể trạng của anh Q., đồng thời chỉ định các loại thuốc để điều trị tình trạng tăng huyết áp cho người bệnh. Anh Q. cũng được phối hợp tập vật lý trị liệu toàn diện để sức khỏe được hồi phục và tốt cho thận, khi đó việc điều trị bằng thuốc cho anh sẽ dễ dàng hơn, bởi nếu tình trạng suy thận nặng quá thì có nhiều loại thuốc sẽ không thể sử dụng được.
Bên cạnh đó, người bệnh tuân thủ chế độ ăn uống mà bác sĩ Dung đã đưa ra như ăn nhạt, ăn được cá, gà, vịt nhưng bỏ da, ăn lòng trắng trứng, ăn thịt thăn heo, hạn chế ăn thịt bò và hải sản. Các loại trái cây cần hạn chế như xoài, nho, cam, chuối nước, dừa và đặc biệt không ăn trái cây khô, không ăn đồ chiên nướng, dầu mỡ. Bác sĩ khuyến cáo người bệnh cần tuân thủ phác đồ điều trị, tuyệt đối không dùng các loại thuốc nam không rõ nguồn gốc, nước uống từ lá cây hay thực phẩm chức năng.
Sau 45 ngày điều trị tại bệnh viện, người bệnh từ suy thận giai đoạn 5 đã được bác sĩ nỗ lực cứu chữa đưa về giai đoạn 4, giúp anh thoát cảnh chạy thận. Suốt một năm nay, người bệnh tiếp tục được theo dõi, tái khám theo lịch hẹn của bác sĩ để đánh giá chức năng thận.
Nghiên cứu của Thư viện Y học Quốc gia Mỹ đã chỉ ra sự liên quan giữa bệnh thận mạn tính với nguy cơ xuất huyết não. Theo đó, bệnh thận mạn tính có liên quan đến nguy cơ đột quỵ cao. Theo bác sĩ CKII Tạ Phương Dung, tăng huyết áp, đái tháo đường, xơ vữa động mạch, thiếu máu, rối loạn lipid máu, tăng homocysteine máu và suy dinh dưỡng protein… được một số nghiên cứu nêu là các yếu tố nguy cơ gây đột quỵ. Trong đó tăng huyết áp nếu không được điều trị thường xuyên và theo dõi hằng ngày có thể gây ra các biến chứng nghiêm trọng như đột quỵ, nhồi máu cơ tim và suy thận.
“May mắn trường hợp của anh Q. đã được cứu sống. Chiến thắng có được nhờ hợp lực của “các mũi tiến công” gồm cấp cứu, thần kinh, thận, phục hồi chức năng… và phối hợp với gia đình, trên cơ sở sự nỗ lực của người bệnh. Nhờ vậy, người bệnh được hồi sinh một cách kỳ diệu” – TTƯT.BS CKII Tạ Phương Dung cho biết.
Mẹ vẫn sát bên con
Một năm sau kể từ cơn bạo bệnh, anh Q. sắc mặt hồng hào, tươi tỉnh hơn trước. Bà S. (mẹ anh) vẫn luôn sát cánh cùng con trai, đưa con đến tái khám theo lịch định kỳ tại Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7 cho gần nhà.
Sau lần “thoát chết”, anh Q. phải ngồi xe lăn, luôn phải có người túc trực hỗ trợ mọi nhu cầu sinh hoạt cá nhân. Nhưng một năm sau anh đã tự đi lại được, men theo lối hành lang, tự bước vào phòng khám gặp TTƯT.BS CKII Tạ Phương Dung.
“Là bác sĩ trực tiếp điều trị cho Q., tôi thực sự xúc động nhìn thấy sự hồi phục của người bệnh, không phải đi xe lăn, không cần người hỗ trợ 24/7 như trước nữa” – bác sĩ Dung chia sẻ.
Sau khi được bác sĩ thăm khám, tư vấn, anh Q. hỏi bác sĩ: “Con có thể ra bán hàng phụ mẹ được không, thưa bác sĩ?”.
Bác sĩ Dung mỉm cười, gật đầu đồng ý và động viên người bệnh: “Rất nên. Vì con sẽ không buồn khi phải ngồi trong nhà cả ngày, con ra với mẹ, khi con giúp được mẹ cả hai mẹ con sẽ vui. Khi nào con mệt, con cứ nghỉ. Hết mệt, con lại phụ mẹ”.
Nghe bác sĩ Dung động viên con trai, bà S. nghẹn ngào rơi nước mắt khi thấy con trai cười nói, giao tiếp tốt với bác sĩ và người xung quanh.
Người mẹ ấy chẳng thể quên được khoảnh khắc người con trai vốn khỏe mạnh, đẹp trai, vạm vỡ ngã quỵ dưới sàn nhà, mê man bất tỉnh. Lúc ấy xe cấp cứu đưa con đến bệnh viện gần nhà nhưng tình trạng của con quá nặng, bà xin chuyển con đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM để nhờ bác sĩ ở đây cứu chữa.
45 ngày ròng rã, bác sĩ từng giây từng phút cứu con trai thoát khỏi cơn nguy kịch cũng là bấy nhiêu ngày bà S. thức trắng ở viện. Đến nay khi con đã hồi phục phần nào, bà vẫn đi bên cạnh con, đều đặn hàng tuần, hàng tháng đưa con đến tập vật lý trị liệu, châm cứu, bấm huyệt, tái khám theo lịch.
Bà kể, chẳng hiểu sao con đột ngột bị bệnh vì trước kia sức khỏe cường tráng, ban ngày anh Q. đi bán hàng kiếm tiền, đến tối đến là đi tập gym để tăng cường sức khỏe. “Đẹp trai lắm, bự con nữa, vậy mà…” – bà nén tiếng thở dài.
Từ ngày con bị bệnh, bà thay con trông coi hàng hóa, nỗ lực từng ngày để kiếm tiền để chữa trị cho con. Khi thận của con trở nặng, người mẹ ấy từng nghĩ đến việc đăng ký ghép thận cho con, nhưng may mắn suốt một năm qua nhờ sự điều trị tận tình, kịp thời của bác sĩ CKII Tạ Phương Dung, thận của con trai bà được bảo tồn, không phải chạy thận như dự liệu trước đó.
“Mong sao thận của con sẽ được các bác sĩ đưa về độ 2, độ 3. Chỉ mong con khỏe mạnh, mẹ còn sức là còn lo cho con được” – bà S. bộc bạch.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH