Chỉ số chức năng gan đo lường nồng độ các chất khác nhau do gan sản xuất như protein, enzyme và bilirubin. Nồng độ các chất cao hoặc thấp bất thường có thể cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe liên quan đến gan và các cơ quan khác.
Chỉ số chức năng gan là tập hợp nhiều xét nghiệm máu đo lường các chất khác nhau do gan sản xuất như các loại enzyme, protein và sản phẩm phụ. Kết quả xét nghiệm có thể cung cấp thông tin quan trọng về sức khỏe tổng thể và hoạt động của gan. Xét nghiệm chức năng gan thường được chỉ định trong những trường hợp sau:
Những chỉ số quan trọng khi đánh giá chức năng gan gồm:
Men gan gồm các loại enzyme do tế bào gan sản xuất, làm nhiệm vụ hỗ trợ gan tổng hợp và chuyển hóa các chất dinh dưỡng quan trọng, đồng thời loại bỏ độc tố gây hại. Chỉ số men gan tăng cao có thể cảnh báo tình trạng tổn thương gan. Những loại men gan quan trọng gồm:
Bilirubin gồm Bilirubin gián tiếp và Bilirubin trực tiếp là một trong những chỉ số chức năng gan quan trọng. Đây là một sản phẩm phụ được tạo ra trong quá trình phân hủy các tế bào hồng cầu già. Sau khi hình thành, Bilirubin sẽ theo máu đi đến gan và được chuyển thành dạng tan trong nước để bài tiết qua mật vào ruột. Một phần khác được thải ra ngoài qua phân và nước tiểu. Nồng độ Bilirubin cao hoặc thấp bất thường có thể cảnh báo bệnh gan, tắc nghẽn ống dẫn mật hoặc bệnh về máu.
Albumin là một trong những loại protein được sản xuất tại gan. Chức năng chính là chống lại nhiễm trùng. Nồng độ Albumin và Protein toàn phần thấp hơn bình thường có thể cảnh báo những rối loạn liên quan đến gan hoặc bệnh thận.
Thời gian prothrombin (PT) đo tốc độ đông lại của một mẫu máu. PT tăng có thể là dấu hiệu tổn thương gan hoặc do ảnh hưởng của một số loại thuốc chống đông máu.
Chỉ số chức năng gan có thể thay đổi tùy theo cơ sở xét nghiệm, giới tính, độ tuổi, trọng lượng cơ thể và nhiều yếu tố khác. Người thực hiện xét nghiệm nên trao đổi với bác sĩ chuyên khoa để được tư vấn chi tiết và chính xác. Ngưỡng giá trị dưới đây chỉ mang tính tham khảo. (1)
| Chỉ số chức năng gan | Giá trị tham khảo |
| Alanine transaminase (ALT) | 0 – 45 IU/L |
| Aspartate transaminase (AST) | 0 – 35 IU/L |
| Gamma-glutamyltransferase (GGT) | 0 – 30 IU/L |
| Phosphatase kiềm (ALP) | 30 – 120 IU/L |
| Bilirubin toàn phần | 2 – 17 micromol/L |
| Bilirubin trực tiếp | 0 – 6 micromol/L |
| Bilirubin gián tiếp | 1 – 17 micromol/L |
| Albumin huyết thanh | 40 – 60 g/L |
| Protein toàn phần | 6,3 – 8 g/dL |
| Thời gian Prothrombin (PT) | 10,9 – 12,5 giây |
| INR (International Normalized Ratio) | < 1,1 |
Kết quả xét nghiệm chức năng gan bất thường có thể liên quan đến các bệnh lý như gan nhiễm mỡ, viêm gan virus, viêm gan tự miễn, viêm đường mật nguyên phát… Tuy nhiên, trong một số trường hợp, tình trạng này chỉ diễn ra tạm thời. Để đưa ra kết luận chính xác, bác sĩ có thể yêu cầu kiểm tra lại ở thời điểm phù hợp hoặc thực hiện thêm các phương pháp khác như chẩn đoán hình ảnh hoặc sinh thiết. Người thực hiện xét nghiệm không nên quá lo lắng và tự điều trị mà chưa trao đổi với bác sĩ. Thay vào đó, nên theo dõi triệu chứng, duy trì lối sống lành mạnh, hạn chế uống rượu bia và thăm khám theo hướng dẫn của bác sĩ.
Để đặt lịch thăm khám tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, vui lòng liên hệ:
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Chỉ số chức năng gan cung cấp thông tin quan trọng về hoạt động của gan. Kết quả xét nghiệm bất thường có thể liên quan đến bệnh lý hoặc chỉ là rối loạn tạm thời. Người bệnh không nên quá lo lắng và tự điều trị tại nhà. Thay vào đó, nên duy trì lối sống và chế độ dinh dưỡng lành mạnh, đồng thời thực hiện các xét nghiệm và chụp chiếu khác theo yêu cầu của bác sĩ nếu cần thiết để được đánh giá chính xác.
