Tay chân miệng có ngứa không? Làm sao để giảm bớt?

Tay chân miệng thường gây phát ban, nổi bóng nước ở tay, chân, miệng và một số vị trí khác trên cơ thể. Vì vậy, nhiều phụ huynh thắc mắc tay chân miệng có ngứa không, nhất là khi trẻ gãi hoặc tỏ ra khó chịu ở vùng da có tổn thương. Thực tế, ban tay chân miệng thường không ngứa ở nhiều trường hợp nhưng một số trẻ vẫn có thể cảm thấy ngứa hoặc khó chịu. Vậy biểu hiện này khi nào đáng lo và làm thế nào để giúp trẻ dễ chịu hơn?

Bệnh tay chân miệng có ngứa không?

Có, tay chân miệng có thể gây ngứa ở một số trẻ, nhưng ngứa không phải biểu hiện bắt buộc của bệnh. Một số tài liệu mô tả ban tay chân miệng thường không ngứa, trong khi dữ liệu da liễu ghi nhận trẻ vẫn có thể xuất hiện phát ban ngứa ở bàn tay, bàn chân hoặc những vị trí khác trên cơ thể. (1)

Do đó, việc trẻ cảm thấy ngứa khi mắc tay chân miệng không mặc định đồng nghĩa với bội nhiễm hoặc biến chứng. Cần đánh giá cảm giác ngứa cùng hình thái tổn thương da và các triệu chứng khác của trẻ. Các nốt và bóng nước của bệnh đôi khi có thể gây ngứa hoặc khó chịu và thường cải thiện khi bệnh hồi phục.

Ngứa do tay chân miệng biểu hiện như thế nào?

Cảm giác ngứa thường xuất hiện tại vùng da có ban hoặc bóng nước. Trẻ lớn có thể nói rõ cảm giác ngứa, châm chích hoặc khó chịu; trẻ nhỏ có thể biểu hiện bằng cách cọ xát, gãi vùng da tổn thương hoặc trở nên khó chịu hơn.

Ban tay chân miệng thường xuất hiện ở lòng bàn tay và lòng bàn chân, đồng thời có thể gặp ở mông, chân, cánh tay. Một số trẻ có phát ban ngứa ở tay, chân, đầu gối hoặc khuỷu tay. (2)

Vì sao trẻ bị tay chân miệng có thể ngứa?

Cảm giác ngứa có thể xuất hiện cùng với các tổn thương da do tay chân miệng, thay vì mặc định cho rằng ngứa hoàn toàn do một nguyên nhân khác. Các nguồn y khoa hiện có ghi nhận phát ban hoặc bóng nước của bệnh đôi khi có thể gây ngứa hoặc khó chịu.

Bên cạnh tổn thương do bệnh, cảm giác ngứa hoặc kích ứng có thể tăng nếu da tiếp xúc với sản phẩm không phù hợp, trẻ gãi nhiều hoặc vùng tổn thương bị cọ xát. Khi trẻ gãi làm trầy xước hoặc vỡ bóng nước, hàng rào bảo vệ da bị tổn thương và nguy cơ nhiễm khuẩn thứ phát có thể tăng.

Cách giảm ngứa khi bị tay chân miệng

Chăm sóc đúng cách sẽ giúp ngăn ngừa và giảm ngứa cho trẻ bị tay chân miệng:

• Giữ vệ sinh da, tránh kích ứng: Giữ vệ sinh da là biện pháp quan trọng giúp giảm ngứa và phòng ngừa nhiễm trùng thứ phát. Bố mẹ nên tắm cho trẻ hàng ngày với xà phòng dịu nhẹ, tránh các sản phẩm có mùi thơm hoặc hóa chất mạnh gây kích ứng. Sau khi tắm, cần lau khô da nhẹ nhàng, đặc biệt là các kẽ ngón tay, ngón chân – nơi thường xuất hiện nhiều nốt phát ban.
• Tắm nước ấm: Đây là biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả giúp giảm ngứa cho trẻ khi bị tay chân miệng. Nước ấm giúp làm dịu da, loại bỏ vi khuẩn và hạn chế nguy cơ bội nhiễm. Đồng thời, việc tắm nước ấm còn giúp trẻ thư giãn, thoải mái hơn, giảm cảm giác khó chịu do bệnh gây ra.
• Dưỡng ẩm da: Bố mẹ có thể sử dụng các loại kem dưỡng ẩm không mùi theo chỉ định của bác sĩ để làm dịu da, giảm cảm giác ngứa ngáy khó chịu cho trẻ trong quá trình hồi phục.
• Dùng thuốc giảm ngứa theo chỉ định của bác sĩ: Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể kê đơn thuốc giảm ngứa để giúp trẻ cảm thấy dễ chịu hơn, hạn chế tình trạng gãi gây trầy xước da và bội nhiễm. Thuốc có thể ở dạng thuốc uống hoặc thuốc bôi tại chỗ. Bố mẹ cho trẻ dùng thuốc đúng chỉ định, tuyệt đối không tư ngừng thuốc hoắc kết hợp, lạm dụng thuốc.
• Tránh gãi để không làm vỡ mụn nước: Gãi, làm vỡ mụn nước, gây tổn thương da là cơ hội cho vi khuẩn xâm nhập, gây bội nhiễm. Do đó, bố mẹ nên nhắc nhở trẻ không gãi, làm vỡ mụn nước; cắt ngắn móng tay và giữ tay trẻ sạch sẽ.
• Chế độ dinh dưỡng giúp làm lành da: Duy trì chế độ dinh dưỡng đầy đủ và khoa học sẽ giúp trẻ tăng đề kháng, đẩy nhanh quá trình hồi phục sức khỏe. Bên cạnh đó, bố mẹ nên ưu tiên cho trẻ ăn rau xanh và những thực phẩm giàu kẽm, vitamin A, C và E. Đặc biệt, trẻ cần được bổ sung đủ nước cho cơ thể mỗi ngày. Tránh cho trẻ ăn những thực phẩm cứng, cay nóng, nhiều gia vị và những thực phẩm trẻ có tiền sử dị ứng hoặc liên quan đến thực phẩm trẻ từng dị ứng.

Khi nào đưa trẻ đến gặp bác sĩ?

Trẻ có dấu hiệu, nghi ngờ mắc bệnh tay chân miệng nên được đưa đến bệnh viện để bác sĩ kiểm tra và tư vấn điều trị, chăm sóc phù hợp. Khi chăm sóc trẻ bị tay chân miệng tại nhà, bố mẹ nên theo dõi sát sao các biểu hiện của trẻ và cần đưa trẻ đến bệnh viện để được hỗ trợ ngay lập tức nếu: (3)

• Các triệu chứng của bệnh tay chân miệng không có dấu hiệu cải thiện sau 10 ngày.
• Trẻ sốt kéo dài hơn 3 ngày hoặc sốt cao không hạ dù đã dùng thuốc hạ sốt.
• Trẻ bị tay chân miệng dưới 2 tuổi hoặc có hệ miễn dịch suy yếu.
• Trẻ có cảm giác ngứa dữ dội hoặc nổi phồng rộp.
• Trẻ có dấu hiệu mất nước, không thể uống nước.

Tóm lại, với thắc mắc tay chân miệng có ngứa không, câu trả lời là bệnh có thể gây ngứa ở một số trẻ nhưng đây không phải biểu hiện bắt buộc và cũng không đồng nghĩa với bội nhiễm hay bệnh trở nặng. Phụ huynh nên giữ vùng da tổn thương sạch, hạn chế trẻ gãi, không tự ý dùng thuốc bôi và theo dõi các dấu hiệu bất thường để đưa trẻ đi khám khi cần.