Viêm phế quản do phế cầu: Nguyên nhân, triệu chứng và điều trị

Viêm phế quản do phế cầu là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp do vi khuẩn Streptococcus pneumoniae gây ra. Vi khuẩn phế cầu gây viêm phế quản có thể diễn tiến thành các biến chứng nguy hiểm như viêm phổi,… cần can thiệp điều trị sớm để kiểm soát hiệu quả.

Viêm phế quản do phế cầu là gì?

Viêm phế quản do phế cầu là một bệnh nhiễm trùng đường hô hấp do vi khuẩn Streptococcus pneumoniae (thường được gọi là phế cầu) gây ra. Tình trạng này gây viêm các ống phế quản (ống dẫn khí di chuyển vào và ra khỏi phổi), có nguy cơ diễn tiến thành các biến chứng hô hấp nghiêm trọng, bao gồm viêm phổi. Do đó, việc can thiệp chẩn đoán và điều trị sớm là rất quan trọng.

Nguyên nhân phế cầu gây ra bệnh viêm phế quản

Nguyên nhân chính của viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu là nhiễm trùng do vi khuẩn Streptococcus pneumoniae gây ra. Các yếu tố nguy cơ làm tăng khả năng mắc bệnh bao gồm:

• Độ tuổi: Trẻ em dưới 2 tuổi và người lớn trên 65 tuổi có nguy cơ mắc bệnh cao hơn.
• Các bệnh lý mạn tính: Các bệnh như hen suyễn, tiểu đường, bệnh tim, và các bệnh phổi mạn tính làm tăng nguy cơ mắc bệnh viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu.
• Hút thuốc: Hút thuốc làm hỏng mô phổi, làm cho phổi dễ bị nhiễm trùng hơn.
• Hệ miễn dịch suy yếu: Những người có hệ miễn dịch yếu dễ bị nhiễm trùng hơn người bình thường.

Triệu chứng viêm phế quản do phế cầu khuẩn

Người bệnh bị viêm phế quản do phế cầu khuẩn có thể gặp phải các triệu chứng sau:

• Ho kéo dài: Ho có thể kèm theo đờm hoặc chất nhầy.
• Sốt và rét run: Nhiệt độ cơ thể tăng cao kèm theo cảm giác rét run.
• Khó thở: Khó thở hoặc thở nhanh.
• Đau ngực: Cảm giác khó chịu hoặc đau ở ngực, đặc biệt là khi thở sâu hoặc ho.
• Mệt mỏi: Cảm giác mệt mỏi, có thể yếu đuối bất thường.

Chẩn đoán viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu

Để chẩn đoán vi khuẩn phế cầu gây viêm phế quản, bác sĩ có thể chỉ định khám lâm sàng và thực hiện các xét nghiệm sau:

1. Xét nghiệm máu

Xét nghiệm máu được chỉ định thực hiện để phát hiện dấu hiệu nhiễm trùng thông qua số lượng bạch cầu, chỉ số protein C-reactive (CRP)… Tuy nhiên, chỉ số CRP có thể bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, vì vậy cần kết hợp với các phương pháp khác để có kết quả chẩn đoán chính xác.

2. Xét nghiệm đờm

Bác sĩ có thể yêu cầu người bệnh thực hiện xét nghiệm đờm để xác định vi khuẩn gây bệnh, qua đó chỉ định phương pháp điều trị kháng sinh phù hợp.

3. Chụp X-quang ngực

Bác sĩ có thể chỉ định chụp X-quang ngực để thu thập hình ảnh về phổi, giúp phát hiện dấu hiệu nhiễm trùng, tình trạng tổn thương hoặc tích tụ dịch trong phổi.

4. Đo độ bão hòa oxy trong máu

Bác sĩ sử dụng máy đo oxy xung (pulse oximeter) để đo nồng độ oxy trong máu, thông qua đó đánh giá mức độ nghiêm trọng của bệnh lý đang gặp phải và khả năng oxy hóa của phổi.

Phương pháp điều trị viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu

Đối với tình trạng viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu, bác sĩ có thể chỉ định điều trị bằng các phương pháp sau:

1. Điều trị bằng kháng sinh

Viêm phế quản do phế cầu là bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn gây ra. Do đó, điều trị bằng kháng sinh thường là phương pháp được ưu tiên. Người bệnh cần tuân theo liệu trình kháng sinh đầy đủ, đúng với chỉ dẫn của bác sĩ để đạt hiệu quả tối ưu, ngăn ngừa tình trạng kháng thuốc.

2. Điều trị triệu chứng

Để cải thiện triệu chứng cho người bệnh, bác sĩ có thể chỉ định các phương pháp điều trị sau:

• Sử dụng thuốc giảm ho.
• Sử dụng thuốc làm loãng đờm để dễ dàng tống đờm ra ngoài.
• Sử dụng thuốc giảm đau không kê đơn để hạ sốt và làm dịu cơn đau.

3. Hỗ trợ hô hấp

Trong trường hợp khó thở nghiêm trọng, người bệnh có thể cần hỗ trợ hô hấp. Bác sĩ sẽ chỉ định sử dụng liệu pháp cung cấp oxy hoặc hỗ trợ hô hấp cơ học nếu diễn tiến nặng.

Cách phòng bệnh viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu

Phòng ngừa viêm phế quản do phế cầu chủ yếu tập trung vào các biện pháp làm giảm nguy cơ nhiễm trùng và tăng cường sức khỏe hệ miễn dịch để chống lại sự xâm nhập của vi khuẩn, chủ yếu bao gồm:

• Tiêm phòng phế cầu: Tiêm vắc-xin phế cầu là biện pháp tối ưu giúp ngăn ngừa nhiễm trùng do Streptococcus pneumoniae gây ra. Loại vắc-xin này được khuyến nghị sử dụng cho trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh nền hoặc hệ miễn dịch suy yếu.
• Giữ gìn vệ sinh tốt: Rửa tay thường xuyên, che miệng khi ho hoặc hắt hơi và tránh tiếp xúc gần với người bị bệnh để ngăn ngừa lây lan nhiễm trùng.
• Tránh hút thuốc: Hút thuốc gây tổn thương đường hô hấp, làm cho phổi dễ bị nhiễm trùng và mắc các bệnh như viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu.
• Tăng cường hệ miễn dịch: Xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh, tập thể dục thường xuyên và ngủ đủ giấc để hỗ trợ sức khỏe hệ miễn dịch, từ đó làm giảm nguy cơ nhiễm trùng.

Biến chứng của viêm phế quản do phế cầu khuẩn

Viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu không được điều trị kịp thời hoặc điều trị không hiệu quả có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng sau:

• Viêm phổi: Viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu có thể diễn tiến thành viêm phổi do phế cầu – một dạng nhiễm trùng phổi nghiêm trọng hơn.
• Suy hô hấp: Trong trường hợp nặng, nhiễm trùng có thể làm suy giảm khả năng cung cấp oxy cho cơ thể, dẫn đến suy hô hấp.
• Nhiễm trùng huyết: Trong một số trường hợp hiếm, nhiễm trùng có thể lan rộng ra khắp cơ thể, gây ra tình trạng nhiễm trùng huyết nguy hiểm đến tính mạng. (1)
• Vấn đề hô hấp mạn tính: Nhiễm trùng tái phát hoặc không điều trị có thể dẫn đến các vấn đề hô hấp dài hạn như viêm phế quản mạn tính hoặc khí phế thũng.

Câu hỏi liên quan

Một số thắc mắc thường gặp liên quan đến tình trạng viêm phế quản do phế cầu khuẩn:

1. Ai dễ mắc bệnh viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu?

Một số nhóm người có nguy cơ cao mắc viêm phế quản do phế cầu, gồm:

• Trẻ em (đặc biệt là những trẻ dưới 2 tuổi).
• Người cao tuổi, đặc biệt là những người trên 65 tuổi.
• Người có bệnh nền như hen suyễn, tiểu đường, bệnh tim, hoặc các bệnh phổi mạn tính.
• Những người có hệ miễn dịch yếu, ví dụ như người đang điều trị ung thư hoặc mắc HIV.

2. Viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu có lây không?

Viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu không lây trực tiếp, nhưng vi khuẩn Streptococcus pneumoniae gây ra bệnh lý này có thể lây lan qua các giọt nước từ đường hô hấp khi người bệnh ho hoặc hắt hơi.

3. Viêm phế quản do phế cầu khuẩn có nguy hiểm không?

Viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu rất nguy hiểm nếu không được điều trị kịp thời. Nhiễm trùng có thể diễn tiến thành dạng viêm phổi nghiêm trọng hơn, thậm chí trong một số trường hợp, có thể dẫn đến suy hô hấp hoặc nhiễm trùng huyết, ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe người bệnh.

4. Viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu có khỏi hoàn toàn không?

Viêm phế quản do vi khuẩn phế cầu có thể chữa khỏi hoàn toàn nếu được phát hiện sớm, can thiệp kháng sinh đầy đủ và đúng cách.

5. Khi nào cần gặp bác sĩ?

Người bệnh bị viêm phế quản do phế cầu nên đi khám bác sĩ tại bệnh viện Tâm Anh sớm nếu nhận thấy các triệu chứng sau:

• Ho kéo dài kèm theo đờm.
• Khó thở hoặc thở gấp.
• Đau ngực khi ho hoặc thở sâu.
• Sốt kéo dài không giảm, kể cả khi đã sử dụng thuốc hạ sốt.
• Các triệu chứng trở nên nghiêm trọng hoặc không cải thiện sau vài ngày tự chăm sóc tại nhà.

Để đặt lịch thăm khám, điều trị bệnh tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, Quý khách vui lòng liên hệ:

Viêm phế quản do phế cầu là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp nghiêm trọng do vi khuẩn Streptococcus pneumoniae gây ra. Tình trạng này cần được bác sĩ can thiệp, chẩn đoán sớm, điều trị bằng kháng sinh và các phương pháp hỗ trợ khác để ngăn ngừa diễn tiến nặng theo thời gian.