Chỉ một ngày sau mổ cắt u thận trái bằng robot Da Vinci Xi, ông Nguyễn T. (49 tuổi, TP.HCM) tự đi lại, ăn uống và sinh hoạt bình thường. Trước đó, ông phát hiện có khối u kích thước 30mm ở thận trái trong một lần khám sức khỏe định kỳ.

“Lúc đầu, tôi tưởng trả nhầm kết quả của người khác. Bản thân không có triệu chứng gì, vậy mà lại có u”, ông T. nhớ lại.
Sau khi xác định chính xác u nằm ở cực dưới của mặt sau thận trái bằng CT 1975 lát cắt tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, ông được tư vấn ba phương pháp điều trị: mổ mở, mổ nội soi thường và mổ bằng robot. Ông T. chọn phương pháp mổ robot – ít đau, an toàn, hồi phục nhanh và bảo tồn được thận.

Ca phẫu thuật do TTƯT.PGS.TS.BS Vũ Lê Chuyên, Giám đốc Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, thực hiện cùng ê kíp gồm bác sĩ CKI Phan Trường Nam và ThS.BS Nguyễn Trường Hoan. Công nghệ hỗ trợ là hệ thống robot Da Vinci Xi, thế hệ mới nhất hiện có tại Đông Nam Á.
8h30 sáng, các khâu chuẩn bị tại phòng mổ robot hoàn tất. Bệnh nhân được gây mê, đặt thông niệu đạo, nằm nghiêng phải 75 độ. Ê kíp tạo 5 vết mổ nhỏ cỡ đầu đũa trên bụng người bệnh để đưa các trocar – ống dẫn dụng cụ – vào vị trí cần mổ. Bốn trong số này được kết nối với bốn cánh tay robot, một trocar dành cho bác sĩ phụ mổ.
Các bác sĩ phụ mổ quan sát bốn cánh tay robot thao tác trong phẫu trường, hình ảnh được phóng đại gấp 15 lần giúp bác sĩ dễ dàng quan sát được ở những vùng sâu nhất. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM
Bác sĩ Chuyên ngồi tại buồng điều khiển cách bàn mổ khoảng năm mét. “Tất cả cánh tay robot đã sẵn sàng, bắt đầu ca mổ”, ông nói qua hệ thống âm thanh tích hợp từ buồng điều khiển đến ê kip mổ. Tức thì, bốn cánh tay robot bao phủ bởi lớp nylon vô trùng di chuyển chính xác vào phẫu trường, theo đúng định vị được lập trình.
Cánh tay số 2 giữ camera truyền hình ảnh 3D, phóng đại gấp 15 lần. Hình ảnh từ camera giúp bác sĩ nhìn rõ từng mạch máu nhỏ, mô mềm, khối u và tĩnh mạch thận – vốn rất mỏng manh, dễ rách. Các cánh tay còn lại thao tác bóc tách, kéo vén mô mỡ, giữ ổn định thận và đưa dụng cụ vào đúng vị trí cắt khối u.
“Thành động mạch rất dày. Dùng kẹp Bulldog kẹp lại”, bác sĩ Chuyên truyền lệnh từ buồng điều khiển. Ê kíp phía bàn mổ nhanh chóng phối hợp. Trong phẫu thuật thận, việc kẹp động mạch tạm thời giúp hạn chế máu chảy khi cắt u, bảo vệ phần thận còn lại.

Sau khoảng một giờ kể từ khi kết nối với robot, khối u được lấy ra trọn vẹn. Toàn bộ thận trái được giữ lại. Sau mổ 30 phút, người bệnh hồi tỉnh tốt.
“Lúc đầu nghe nói mổ bằng robot, tôi cũng lo, nhưng sau mổ 24 giờ là tôi đi lại được, không đau nhiều. Đến giờ tôi vẫn chưa tin mình đã trải qua một ca mổ lớn như vậy”, ông T. chia sẻ, khi được bác sĩ Nam đến thăm vào sáng hôm sau.

Khối u đã được gửi đi sinh thiết. Nếu là u có độ ác tính thấp, ông không cần điều trị thêm. Trường hợp u ác tính cao, các bác sĩ sẽ tư vấn phác đồ điều trị tiếp theo tùy theo giai đoạn.
Bác sĩ CKI Phan Trường Nam cho biết, nội soi cắt u thận bảo tồn thận là một phẫu thuật phức tạp, đòi hỏi độ chính xác cao. Trước đây, phẫu thuật mở để cắt u thường để lại vết mổ dài khoảng 12cm, nguy cơ chảy máu và biến chứng cao. Giờ đây, với sự hỗ trợ của robot Da Vinci Xi, việc phẫu thuật ít xâm lấn, bảo tồn tối đa mô lành và rút ngắn thời gian hồi phục đã trở thành hiện thực. Robot Da Vinci Xi là công nghệ Mỹ, giúp bác sĩ thấy rõ vùng mổ sâu chính xác từng milimet, vết mổ nhỏ, giúp cuộc phẫu thuật an toàn hơn.

Hệ thống robot Da Vinci Xi có bốn cánh tay linh hoạt, mô phỏng chuyển động cổ tay con người, xoay được 540 độ. “Cánh tay nối dài” này giúp bác sĩ tiếp cận những vị trí sâu, chật hẹp mà nội soi thường không thể tới được, đặc biệt là trong các khoang nhỏ của cơ thể như vùng chậu hay sau phúc mạc.
Không chỉ trong lĩnh vực tiết niệu, robot Da Vinci Xi còn được ứng dụng rộng rãi trong các chuyên khoa như tiêu hóa – gan mật, phụ khoa, đầu mặt cổ, lồng ngực mạch máu… Đây là một trong những hệ thống robot hiện đại nhất đang được sử dụng tại Việt Nam.
PGS.TS.BS Vũ Lê Chuyên chia sẻ: “Ứng dụng robot không chỉ là bước tiến kỹ thuật, mà còn góp phần đưa Việt Nam lên bản đồ phẫu thuật tiên tiến thế giới. Với hệ thống Da Vinci Xi, chúng tôi tin rằng ngành phẫu thuật tiết niệu nói riêng và ngành ngoại khoa nói chung tại Việt Nam sẽ có thêm nhiều ca thành công, giảm rủi ro và nâng cao chất lượng sống cho người bệnh”.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH