Chị Hồng (28 tuổi, TP.HCM), da bong tróc, đen sạm cả mặt sau khi bôi mỹ phẩm. Bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh kết hợp nhiều phương pháp điều trị giúp da hồng hào trở lại, đều màu và mềm mịn hơn.

Chị Hồng cho biết tình trạng da đen sạm của mình kéo dài gần một năm. Trước đó, chị bắt đầu sử dụng một loại kem dưỡng trắng da mua online, được quảng cáo là “làm sáng nhanh sau 7 ngày, phù hợp mọi loại da”. “Lúc mới dùng khoảng một tuần, da tôi hơi nóng và rát nhẹ, tôi nghĩ đó là phản ứng bình thường nên tiếp tục sử dụng”, chị kể.
Sau khoảng ba tuần, da bắt đầu đỏ, khô căng, nhất là vùng gò má và cánh mũi. Chị ngưng sản phẩm nhưng các mảng da đỏ nhanh chóng chuyển sang nâu xám và đen sạm, lan rộng gần hết khuôn mặt.
Lo lắng, chị tìm đến một spa gần nhà và được tư vấn điều trị bằng các phương pháp như ủ trắng, lăn kim theo liệu trình 6 buổi. Tuy nhiên, điều trị hơn hai tháng nhưng da chị lại càng thâm hơn, dễ kích ứng, gần như không có cải thiện.
Tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (phường Tân Sơn Hòa – quận Tân Bình cũ), ThS.BS Vũ Thị Thùy Trang, chuyên khoa Da liễu – Thẩm mỹ Da, đánh giá chị Hồng bị dị ứng mỹ phẩm dẫn đến tăng sắc tố lan tỏa trên mặt, đặc biệt là vùng gò má và quanh mũi. Bề mặt da khô, lớp sừng dày, nhiều sắc tố melanin tích tụ.
“Trường hợp của chị Hồng không chỉ là tăng sắc tố sau kích ứng thông thường. Với mức độ sạm đen lan tỏa, bề mặt da dày sừng và sắc tố đậm bất thường, chị gặp phải tình trạng bệnh sắc tố Riehl – một dạng viêm da tiếp xúc tăng sắc tố ở mặt, đặc trưng bởi các mảng màu nâu/đen lan tỏa hoặc có dạng mạng lưới, đặc biệt ở trán và gò má. Đây là lý do khiến da sậm màu dai dẳng, lan rộng và đặc biệt khó điều trị”, bác sĩ Trang cho biết.
Nguyên nhân chính là do các hóa chất trong mỹ phẩm hoặc các sản phẩm chăm sóc da gây ra phản ứng dị ứng và tăng sắc tố. Mặc dù nguyên nhân ban đầu có thể liên quan đến các yếu tố ngoại sinh, cơ chế bệnh sinh chi tiết vẫn chưa rõ ràng. Bệnh biểu hiện bằng các mảng da sạm đen bất thường, lan tỏa, bề mặt da dày sừng, khô, sần và đáp ứng điều trị kém.
Khác với tăng sắc tố sau kích ứng thông thường chỉ gây đỏ nhẹ, hơi rát và thỉnh thoảng bong da, bệnh sắc tố Riehl khiến sắc tố tích tụ sâu và dai dẳng, các vùng sạm ngày càng đậm màu, lan rộng và làm da trở nên thô ráp, tối xỉn rõ rệt. Nếu phát hiện muộn, bệnh rất khó phục hồi, thậm chí khiến da nhạy cảm kéo dài với các sản phẩm chăm sóc da.

Bác sĩ chỉ định kết hợp điều trị bằng thuốc bôi để giảm viêm, laser pico xung ngắn nhằm phá vỡ sắc tố dư thừa và tiêm HA (Hyaluronic Acid) giúp cải thiện cấu trúc da, tăng độ đàn hồi, cho làn da đều màu hơn. Peel da nồng độ phù hợp, thực hiện xen kẽ để thúc đẩy tái tạo bề mặt da, làm mỏng lớp sừng dày và tăng hiệu quả làm sáng. Liệu trình điều trị kéo dài từ 8 -12 tháng.
Theo bác sĩ Trang, laser pico tác động trực tiếp lên melanin dư thừa, phân giải các hạt sắc tố mà không làm tổn thương lớp thượng bì, đồng thời kích thích tăng sinh collagen và elastin, giúp da mềm, mịn và hồng hào tự nhiên. Tiêm HA bổ sung độ ẩm và cải thiện kết cấu da.
Sau gần 1 năm kiên trì điều trị, tình trạng da chị Hồng thay đổi rõ rệt khi vùng sạm đen mờ đi đáng kể, da hồng hào hơn.

Bác sĩ Trang nhấn mạnh điều trị sạm da sau dị ứng hay do bệnh sắc tố Riehl đòi hỏi thời gian dài, sự phối hợp nhiều phương pháp và chăm sóc nghiêm ngặt tại nhà. Để duy trì hiệu quả, người điều trị hằng ngày nên dưỡng ẩm bằng sản phẩm chứa ceramide hoặc HA, tránh nắng kỹ, hạn chế mỹ phẩm có thành phần dễ gây dị ứng và thói quen chà xát da. Uống đủ nước, ăn nhiều rau xanh, hạn chế rượu bia và thuốc lá cũng góp phần duy trì sắc tố da đều màu. Điều trị đúng phác đồ giúp theo dõi tiến triển và điều chỉnh năng lượng laser phù hợp.
Khi da đỏ rát kéo dài, khô sần, bong tróc hoặc không đều màu, nên ngừng sử dụng sản phẩm nghi ngờ. Không tự điều trị hoặc tiếp tục dùng mỹ phẩm bởi nó có thể khiến da bị tăng sắc tố nặng, khó phục hồi. Lúc này, người bệnh cần khám với bác sĩ chuyên khoa Da liễu – Thẩm mỹ Da để xác định nguyên nhân và điều trị phù hợp.
* Tên nhân vật đã được thay đổi
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH