Khối u tuyến thượng thận có kích thước 6x5cm, sát động mạch chủ bụng, viêm dính nhiều, đang xuất huyết, hoại tử gây khó khăn cho ca mổ. Với sự hỗ trợ của robot Da Vinci Xi, các bác sĩ đã “chạy đua” với thời gian, luồn sâu vào vùng khó, cắt chính xác khối u mà không gây tổn thương các mô xung quanh.

Bốn ngày sau ca phẫu thuật, bà T.B. (56 tuổi, ở Tiền Giang) đã hồi phục sức khỏe, ăn uống bình thường và được bác sĩ cho xuất viện. Gói ghém hành trang trước lúc về, bà B. xúc động gửi lời cảm ơn các bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM đã giúp bà vượt qua được bệnh tật.

Trước đó, bà B. đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM khám do có những đợt tăng huyết áp bất thường, bị mệt mỏi, khó thở, buồn nôn và nôn ói ngày một nặng. Sau khi thăm khám, làm xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh, các bác sĩ phát hiện bà có một khối u ở tuyến thượng thận trái với kích thước 6x5cm, gây xuất huyết và bắt đầu hoại tử.

Với khối u tuyến thượng thận thường có hai loại lành tính và ác tính. Nếu khối u có hiện tượng viêm nhiễm, xuất huyết nhưng lành tính sẽ ít nguy hiểm hơn, tuy nhiên nếu khối u ác tính sẽ có nguy cơ tăng sinh mạch máu, gây xâm lấn đến các mô xung quanh. Trên hình ảnh chụp CT có thuốc cản quang, cho thấy khối u của bà B. bắt đầu hoại tử, xuất huyết, viêm dính, có thể gây ảnh hưởng các mô xung quanh và các cơ quan lân cận.

Do đó, PGS.TS.BS Vũ Lê Chuyên, Giám đốc Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa đã chỉ định phẫu thuật cắt khối u cho bà B. với sự hỗ trợ của Robot Da Vinci Xi, thực hiện cùng êkip: ThS.BS Phan Đức Hữu và BS CKI Phan Trường Nam. “Đây là ca mổ phức tạp vì khối u của bà B. khá lớn, nguy hiểm hơn là vị trí khối u nằm sát động mạch chủ bụng, viêm dính nhiều và đang hoại tử” – PGS Chuyên đánh giá.

Sau khi kết nối hệ thống, PGS Chuyên đã điều khiển bốn cánh tay robot đưa dụng cụ nội soi vào ổ bụng, tiếp cận vùng tuyến thượng thận, luồn sâu vào những vùng mổ khó, hẹp. Đặc biệt, trong thiết kế mới của Robot Da Vinci Xi bất kỳ cánh tay nào của robot cũng có thể gắn camera, do vậy êkip đã linh hoạt gắn camera ở cánh tay số 3 (thay vì cánh tay số 2 như các cuộc mổ khác) để giúp bác sĩ quan sát thuận tiện hơn vùng mổ, nâng cao độ chính xác đến từng milimet.

Robot Da Vinci Xi cũng là thế hệ đầu tiên tích hợp, kết nối các dụng cụ phẫu thuật hàn, cắt, đốt cầm máu, do đó đã giúp bác sĩ cắt bỏ các mô và xử lý cầm máu ngay tức thì cho người bệnh, giảm tối đa mất máu trong quá trình phẫu thuật. Hơn một giờ “chạy đua”, các bác sĩ đã lấy khối u ra khỏi cơ thể cho bà B. mà không gây chảy máu, không gây tổn thương các mô xung quanh.

Tuyến thượng thận là một phần của hệ thống nội tiết, chịu trách nhiệm sản xuất các hormone điều chỉnh một số chức năng quan trọng trong cơ thể như trao đổi chất, cân bằng nước, điện giải, hệ thống miễn dịch và huyết áp, giảm căng thẳng và phát triển các đặc điểm sinh dục. U tuyến thượng thận ít gặp, u có thể là ác tính (ung thư) hoặc lành tính (không phải ung thư), nhưng dù lành tính khối u tuyến thượng thận cũng có thể gây nguy hiểm, ảnh hưởng đến sức khỏe người bệnh.

Tùy theo tính chất vùng bị u, nếu là u tủy thượng thận thì có các tính chất của tăng huyết áp ác tính, nếu bị u vỏ thượng thận thì có các biểu hiện nội tiết như nam hóa ở nữ, hội chứng cushing, sạm da…

Hiện nay, các nhà nghiên cứu chưa tìm ra nguyên nhân gây bệnh, tuy nhiên các yếu tố rủi ro đến từ tiền sử gia đình, một số hội chứng di truyền, có tiền sử phẫu thuật cắt bỏ khối u tuyến thượng thận.

Theo ThS.BS Phan Đức Hữu, u tuyến thượng thận chia thành hai loại: u chức năng và u không chức năng. Với khối u chức năng dù ở kích thước nào cũng cần chỉ định phẫu thuật. Với u không hoạt động, theo dõi khối u với kích thước nhỏ (<4cm). Trường hợp khối u kích thước lớn (<4cm) sẽ được chỉ định mổ bằng phương pháp nội soi hoặc mổ mở truyền thống.

“Trường hợp khối u của bà B. có diễn tiến tăng nhanh kích thước theo thời gian và gây tăng sinh mạch máu, viêm dính nhiều nên phẫu thuật bằng robot Da Vinci Xi là phương pháp điều trị tốt nhất ” – bác sĩ Hữu nói và cho biết thêm sau mổ, khối u được đem đi giải phẫu để đánh giá bản chất, nếu lành tính người bệnh sẽ tiếp tục được theo dõi sức khỏe, nếu ác tính cần đánh giá từ 1-3 tháng để điều trị bổ sung nếu có sự tái phát.

Theo bác sĩ Hữu, để ngăn ngừa u tuyến thượng thận tiến triển thành ung thư, “chìa khóa” quan trọng nhất là phát hiện, điều trị sớm, nhận biết các dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh như: giảm cân không rõ nguyên nhân, tăng huyết áp, mệt mỏi kéo dài, sự phát triển quá mức của lông, tóc, móng, da hoặc thay đổi về hormone, đau vùng bụng hoặc hông lưng… Ngoài ra, cần chú ý đến chế độ ăn uống lành mạnh, tăng cường thực phẩm giàu chất chống oxy hóa như quả mọng, rau lá xanh và rau họ cải; ngũ cốc nguyên hạt và thực phẩm giàu chất xơ, chất béo lành mạnh. Định kỳ khám sức khỏe 6-12 tháng/lần để kịp thời phát hiện các yếu tố nguy cơ mắc bệnh, tập thể dục thường xuyên để tăng cường sức đề kháng cho cơ thể, phòng tránh căng thẳng (stress) có thể ảnh hưởng đến nội tiết tố.