Ông Thắng (64 tuổi TP.HCM) ho ra máu tái diễn trên nền COPD và giãn phế quản, được bác sĩ đã can thiệp nút mạch cầm máu và điều trị ổn định hô hấp.

Ông Thắng phát hiện ra tình trạng mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) từ năm 2022, kể từ đó thể trạng của ông yếu dần và gần như không thể làm được việc gì, đi lại cũng rất khó khăn. Ở thời điểm nhập viện, ông nặng dưới 40kg, chiều cao 1m79.

Ban đầu lượng máu ho ra ít, nhưng trong vòng 48 giờ, tình trạng tiến triển nhanh với các đợt ho ra máu đỏ tươi lặp lại nhiều lần trong ngày, người bệnh phải nhập viện điều trị tại khoa Nội Tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (cơ sở P.Tân Sơn Hoà – Q.Tân Bình cũ). ThS.BS.CKI Nguyễn Thanh Thùy, khoa Nội Tổng hợp cho biết ông Thắng có nền bệnh lý phức tạp gồm COPD đợt cấp do bội nhiễm, giãn phế quản và tiền sử bệnh mạch vành đã đặt stent. Bác sĩ đánh giá đây là ca bệnh có nguy cơ diễn tiến nặng, đặc biệt là nguy cơ ho ra máu ồ ạt đe dọa tính mạng.

Người bệnh được điều trị tích cực với kháng sinh phổ rộng đường tĩnh mạch, thuốc cầm máu, giãn phế quản và hỗ trợ hô hấp bằng oxy. Các chỉ số ban đầu cho thấy SpO2 dao động 95%, nhịp thở khoảng 20 lần/phút, huyết áp thấp, thể trạng suy kiệt với BMI chỉ 11,95. Kết quả chụp CT ngực ghi nhận hình ảnh khí phế thũng lan tỏa hai phổi, nhiều bóng khí lớn, giãn phế quản và xẹp hoàn toàn thuỳ trên phổi trái – những hình ảnh tàn phá phổi do hút thuốc lá lâu năm và di chứng lao phổi trước đó.

Đây là những yếu tố thuận lợi gây nhiễm trùng phổi tái phát, bội nhiễm vi khuẩn lao, nấm và đặc biệt là nguy cơ ho ra máu nặng. Các xét nghiệm tầm soát tác nhân lao, nấm được thực hiện. CT ngực không phát hiện huyết khối động mạch phổi, hướng nhiều đến nguyên nhân ho ra máu do tổn thương mạch máu phế quản trên nền COPD, di chứng lao phổi.

Dù đã điều trị nội khoa, người bệnh vẫn tiếp tục ho ra máu tái diễn mỗi ngày, lượng khoảng 3-5 ml/lần, có ngày xuất hiện 4-5 lần. Trước diễn tiến dai dẳng và nguy cơ bùng phát thành ho ra máu sét đánh, các bác sĩ quyết định thực hiện kỹ thuật nút mạch phế quản bằng coil dưới hướng dẫn của hệ thống chụp mạch số hóa xóa nền (DSA), một phương pháp can thiệp ít xâm lấn nhằm kiểm soát nguồn chảy máu trực tiếp từ hệ thống động mạch phế quản.

BS.CKI Dương Đình Hoàn, Trưởng đơn vị Can thiệp Thần kinh, Trung tâm Chẩn đoán hình ảnh và Điện quang can thiệp cho biết ê-kíp DSA tiến hành tiếp cận mạch qua đường động mạch đùi, đưa ống vi dẫn đến hệ động mạch phế quản và tiến hành nút mạch bằng hạt thuyên tắc tại vị trí nghi ngờ chảy máu. Sau can thiệp, tình trạng ho ra máu chấm dứt ngay và không tái phát trong những ngày theo dõi tiếp theo.

Những ngày sau can thiệp, ông Thắng tiếp tục được điều trị bằng kháng sinh, thuốc giãn phế quản cùng với hỗ trợ dinh dưỡng tích cực do tình trạng suy kiệt nặng. Xét nghiệm lao trước đó thực hiện trả về âm tính, nhưng xét nghiệm nấm dương tính. Người bệnh được chẩn đoán nấm phổi mạn tính và bổ sung thêm thuốc kháng nấm.

Bác sĩ Thuỳ cho biết diễn biến lâm sàng ghi nhận người bệnh không còn ho ra máu, hô hấp ổn định, SpO2 duy trì khoảng 96-98%. Sau gần 2 tuần, ông Thắng được xuất viện và được bác sĩ dặn dò tiếp tục phác đồ kháng nấm tối thiểu 6 tháng, theo dõi lâu dài các bệnh lý nền như COPD, giãn phế quản và tăng áp phổi, bệnh mạch vành.

Bác sĩ Thùy cho biết ho ra máu trên nền giãn phế quản, di chứng lao phổi là biến chứng nguy hiểm, có thể diễn tiến nhanh và khó kiểm soát nếu không can thiệp kịp thời. Kỹ thuật nút mạch bằng hạt thuyên tắc mạch dưới DSA hiện là phương pháp hiệu quả trong kiểm soát chảy máu, đặc biệt ở những trường hợp điều trị nội khoa thất bại. Tuy nhiên, việc điều trị không dừng lại ở cầm máu mà cần kiểm soát toàn diện bệnh nền, nhiễm trùng và tình trạng dinh dưỡng.

Bác sĩ khuyến cáo, người có bệnh phổi mạn tính cần theo dõi sát các dấu hiệu bất thường như ho kéo dài, ho ra máu, khó thở tăng dần. Việc khám sức khỏe định kỳ tại bệnh viện, đặc biệt ở nhóm nguy cơ cao như người hút thuốc lâu năm hoặc có tiền sử bệnh phổi, giúp phát hiện sớm tổn thương và can thiệp kịp thời, tránh những biến chứng nguy hiểm có thể đe dọa tính mạng.

*Tên người bệnh đã được thay đổi