Ung thư tuyến giáp là một trong những loại ung thư có tiên lượng khá tốt nếu được phát hiện và điều trị kịp thời. Dựa vào tình trạng của người bệnh, bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp điều trị phù hợp. Vậy xạ trị ung thư tuyến giáp được áp dụng khi nào? Quy trình ra sao? Bài viết sẽ giải đáp chi tiết.
Phương pháp điều trị ung thư tuyến giáp thường gồm phẫu thuật, điều trị bằng iod phóng xạ và theo dõi nội tiết. Xạ trị ngoài (chiếu tia từ máy xạ trị) chỉ được sử dụng trong một số trường hợp đặc biệt. (1)
Theo khuyến cáo của Mạng lưới Ung thư Toàn diện Quốc gia Hoa Kỳ (National Comprehensive Cancer Network – NCCN) và Hiệp hội Tuyến giáp Hoa Kỳ (The American Thyroid Association – ATA), xạ trị ngoài thường được cân nhắc trong các tình huống sau:
Xạ trị có thể được chỉ định khi:
Trường hợp này được gọi là xạ trị bổ trợ, nhằm giảm nguy cơ bệnh quay trở lại.
Phần lớn ung thư tuyến giáp biệt hoá được điều trị bằng iod phóng xạ. Tuy nhiên, xạ trị ngoài có thể được xem xét trong một số trường hợp như:
Xạ trị thường được chỉ định nhiều hơn trong:
Đây gọi là xạ trị giảm nhẹ, có thể giúp:
Quy trình xạ trị ung thư tuyến giáp bao gồm các bước sau:
Đầu tiên, bác sĩ chuyên khoa sẽ khám tổng quát và đánh giá tình trạng của người bệnh đồng thời chỉ định thêm một số xét nghiệm máu hoặc chẩn đoán hình ảnh (nếu cần). Bác sĩ cũng giải thích chi tiết về phác đồ xạ trị, bao gồm thời gian, liều lượng, mục tiêu và các tác dụng phụ có thể gặp. Người bệnh sẽ sắp xếp lịch hẹn và cùng bác sĩ lập kế hoạch xạ trị.
Trước khi bắt đầu xạ trị, người bệnh cần được thực hiện chụp cắt lớp vi tính (CT) mô phỏng. Kết quả chụp CT mô phỏng sẽ được sử dụng để lập kế hoạch xạ trị cá thể hoá cho từng người bệnh.
Song song đó, 1 mặt nạ bằng vật liệu chuyên dụng sẽ được chế tạo để vừa khít với khuôn mặt và phần đầu – cổ của người bệnh. Mặt nạ có các lỗ nhỏ dạng lưới, giúp người bệnh dễ thở và có thể nhìn thấy xung quanh. Mặt nạ được đeo trong mỗi buổi xạ trị, giữ người bệnh ở đúng vị trí trong suốt quá trình chiếu xạ. Điều này đảm bảo tia xạ luôn nhắm chính xác vào vùng cần điều trị, đồng thời bảo vệ tối đa các cơ quan lành xung quanh.
Nếu đã có các kết quả chụp cộng hưởng từ (MRI) hoặc chụp cắt lớp phát xạ positron (PET), người bệnh nên mang theo để đội ngũ điều trị có thể tích hợp dữ liệu hình ảnh vào kế hoạch điều trị, giúp định vị chính xác hơn. (2)
Người bệnh được đưa vào phòng chiếu xạ và nằm lên bàn xạ trị. Kỹ thuật viên sẽ đưa người bệnh vào đúng tư thế đã được xác định trong buổi lập kế hoạch, đồng thời đeo mặt nạ cố định. Trong phòng xạ trị, người bệnh có thể thấy ánh sáng đỏ hoặc xanh (tia laser) chiếu từ tường hoặc trần nhà, cũng như ánh sáng phát ra từ máy gia tốc tuyến tính (LINAC). Đây là các tia định vị, đảm bảo cơ thể được đặt đúng vị trí chiếu xạ.
Thông thường, trước khi bắt đầu xạ trị ung thư tuyến giáp, kỹ thuật viên sẽ sử dụng các hình ảnh chụp ngay tại phòng điều trị để kiểm tra và điều chỉnh vị trí khối u trước hoặc trong mỗi buổi xạ trị, giúp tia xạ chiếu chính xác hơn. Khi đã đúng tư thế, kỹ thuật viên xạ trị sẽ rời khỏi phòng và quan sát người bệnh liên tục qua camera và trò chuyện với người bệnh qua hệ thống micro trong phòng.
Máy gia tốc tuyến tính phát ra các chùm tia bức xạ năng lượng cao hướng chính xác vào vùng cơ thể cần điều trị, theo kế hoạch được thiết lập. Trong quá trình hoạt động, máy sẽ xoay xung quanh bàn điều trị, chiếu tia từ nhiều góc khác nhau để tập trung liều bức xạ tối ưu vào khối u, đồng thời bảo vệ các mô lành xung quanh. Máy không chạm vào cơ thể và người bệnh không nhìn thấy hay cảm nhận được tia xạ. Xạ trị hoàn toàn không gây đau trong lúc chiếu.
Trong thời gian đầu, người bệnh được hẹn tái khám thường xuyên với bác sĩ để:
Xạ trị ngoài có thể gây ra một số tác dụng phụ. Tuy nhiên, không phải trường hợp nào cũng gặp tất cả các tác dụng phụ và mức độ ảnh hưởng sẽ khác nhau ở mỗi người, phụ thuộc vào:
Các tác dụng phụ thường gặp có thể bao gồm:
Các triệu chứng thường xuất hiện vào cuối liệu trình và cải thiện sau khi kết thúc điều trị vài tuần. Tuy nhiên, một số tác dụng phụ có thể kéo dài hơn hoặc tồn tại dai dẳng theo thời gian.
Trung tâm Ung bướu, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh luôn cập nhật các phác đồ điều trị mới theo hướng dẫn điều trị quốc tế, đồng thời ứng dụng trang thiết bị hiện đại bậc nhất, các loại thuốc mới lưu hành để tối ưu hiệu quả điều trị các bệnh lý ung thư.
Trung tâm phối hợp đa chuyên khoa sâu, ứng dụng các hệ thống máy móc, trang thiết bị công nghệ hàng đầu, nhập khẩu trực tiếp từ các nước có nền Y học phát triển, hỗ trợ tối ưu cho hoạt động khám chữa bệnh ung thư, điển hình như:
Để đặt lịch tư vấn, tầm soát và điều trị ung thư tuyến giáp tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, Quý khách hàng có thể liên hệ theo thông tin:
Xạ trị là 1 trong những phương pháp quan trọng trong điều trị ung thư tuyến giáp, đặc biệt ở những trường hợp có nguy cơ tái phát cao hoặc tế bào ung thư còn sót lại sau phẫu thuật. Việc chỉ định xạ trị ung thư tuyến giáp sẽ được bác sĩ chuyên khoa cân nhắc kỹ dựa trên loại ung thư, giai đoạn bệnh và tình trạng sức khỏe của người bệnh.
