TP.HCM – Chị Thắm, 36 tuổi, vô sinh 5 năm, phát hiện nang lạc nội mạc tử cung buồng trứng kèm tiền đái tháo đường, được bác sĩ Hỗ trợ sinh sản và Nội tiết phối hợp điều trị, giúp đậu thai ngay ở lần đầu chuyển phôi.
Chị Thắm và anh Lee (quốc tịch Đài Loan, 34 tuổi) kết hôn hơn 5 năm, nhưng không có con. Cặp đôi hiện sinh sống và làm việc tại TP.HCM. Trước đó, anh chị từng đi khám sức khỏe sinh sản ở một bệnh viện, bác sĩ chẩn đoán vô sinh không rõ nguyên nhân, anh chị chờ có thai tự nhiên nhưng vẫn không có kết quả.
Cuối năm 2024, vợ chồng chị đến Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TPHCM (IVF Tâm Anh TP.HCM) để thăm khám. Qua kiểm tra, anh Lee sức khỏe bình thường, trong khi chị Thắm siêu âm có nang lạc nội mạc tử cung buồng trứng phải và nhân xơ tử cung 5 cm gây rối loạn kinh nguyệt.
“Khối nang lạc nội mạc tử cung buồng trứng làm giảm khả năng thụ thai tự nhiên mà còn có nguy cơ khiến dự trữ buồng trứng suy giảm dần nếu không được theo dõi và điều trị kịp thời”, bác sĩ Phạm Thị Mỹ Tú, IVF Tâm Anh TP.HCM đánh giá, khuyên anh chị làm thụ tinh ống nghiệm (IVF) để có con.

Bác sĩ Tú kích thích buồng trứng cho chị Thắm, thu được 15 noãn, kết hợp với tinh trùng người chồng, tạo được 10 phôi ngày 3. Toàn bộ phôi được nuôi trong Hệ thống nuôi cấy phôi Time-Lapse tích hợp trí tuệ nhân tạo cho phép theo dõi liên tục quá trình phân chia của phôi trong môi trường ổn định. Dữ liệu từ AI hỗ trợ chuyên viên phôi học đánh giá tiềm năng phát triển của từng phôi, kết quả chị Thắm được 5 phôi ngày 5.
Sau khi trữ đông phôi, bác sĩ lên kế hoạch phẫu thuật nội soi xử lý đồng thời hai bệnh lý phụ khoa của chị Thắm. Theo đó, bác sĩ bóc tách nhân xơ tử cung nhằm khôi phục cấu trúc buồng tử cung, tạo điều kiện thuận lợi cho phôi làm tổ. Đồng thời, êkíp xử lý bóc khối nang lạc nội mạc tử cung ở buồng trứng, giảm tình trạng viêm kéo dài trong vùng chậu.
Sau phẫu thuật, chị Thắm tiếp tục được theo dõi và chuẩn bị nội mạc cho giai đoạn chuyển phôi. Trong thời gian này, bác sĩ phát hiện chị bị tiền đái tháo đường với chỉ số đường huyết lúc đói 125 mg/dL. Chị cho biết gia đình có cô và bác ruột mắc bệnh đái tháo đường.
Theo bác sĩ Tú, rối loạn đường huyết không chỉ ảnh hưởng đến khả năng làm tổ của phôi do tác động đến hệ thống mạch máu nuôi dưỡng nội mạc tử cung mà còn làm tăng nguy cơ biến chứng trong thai kỳ. Nếu không được kiểm soát tốt, thai phụ có nguy cơ cao bị tiền sản giật, sinh non hoặc phải sinh mổ. Thai nhi cũng có thể đối mặt với nguy cơ phát triển quá mức trong tử cung, hạ đường huyết sau sinh và các rối loạn chuyển hóa.
Bác sĩ Tú phối hợp cùng chuyên khoa Nội tiết xây dựng phác đồ điều trị cá thể hóa cho chị Thắm. Chị được tư vấn điều chỉnh chế độ dinh dưỡng, tăng cường vận động và theo dõi đường huyết định kỳ nhằm kiểm soát các chỉ số chuyển hóa, tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình mang thai.
Sau 6 tháng điều trị và theo dõi, sức khỏe chị ổn định, đường huyết được kiểm soát tốt, tử cung phục hồi thuận lợi sau phẫu thuật. Khi nội mạc tử cung đạt điều kiện phù hợp, bác sĩ Tú tiến hành chuyển phôi. Kết quả, chị Thắm đậu thai ngay trong lần chuyển phôi đầu tiên.
Trong quá trình mang thai, các bác sĩ Nội tiết và Sản khoa tiếp tục phối hợp theo dõi thai kỳ cho chị. Theo ThS.BS.CKII Trần Nguyễn Quỳnh Trâm, Phó khoa Nội tiết – Đái tháo đường, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, khi mang thai, các hormone từ nhau thai có thể khiến cơ thể sử dụng insulin kém hiệu quả hơn. Với người đã có tiền đái tháo đường và tiền sử gia đình mắc bệnh như chị Thắm, tình trạng này làm tăng nguy cơ tiến triển thành đái tháo đường trong thai kỳ.
Các xét nghiệm nội tiết ở tam cá nguyệt thứ hai ghi nhận chị Thắm chuyển sang đái tháo đường type 2. Để kiểm soát đường huyết, hạn chế nguy cơ biến chứng cho mẹ và thai nhi, bác sĩ chỉ định điều trị bằng insulin và theo dõi chặt chẽ trong suốt thai kỳ còn lại.
Tháng 5 vừa qua, bé trai đầu lòng của cặp vợ chồng Việt – Đài chào đời khỏe mạnh, nặng 3,2 kg sau 5 năm chờ đợi.
Sau sinh, chị Thắm tiếp tục được bác sĩ theo dõi định kỳ để đánh giá tình trạng đường huyết và điều chỉnh phác đồ điều trị phù hợp. Theo bác sĩ, dù thai kỳ đã kết thúc, những người từng có rối loạn đường huyết hoặc đái tháo đường trong thai kỳ vẫn cần duy trì chế độ dinh dưỡng, vận động hợp lý và tái khám thường xuyên nhằm hạn chế nguy cơ tiến triển bệnh trong tương lai.

Theo bác sĩ Tú, nhiều cặp vợ chồng hiếm muộn đến khám sau nhiều năm chờ đợi hoặc đã thăm khám ở nhiều nơi nhưng chưa xác định nguyên nhân vô sinh. Trong thời gian đó, các bệnh lý như lạc nội mạc buồng trứng, viêm nội mạc tử cung, nhân xơ tử cung to hay rối loạn chuyển hóa vẫn âm thầm tiến triển, ảnh hưởng dần đến khả năng sinh sản.
Bác sĩ Tú khuyến cáo các cặp vợ chồng dưới 35 tuổi nếu sau một năm quan hệ đều đặn không sử dụng biện pháp tránh thai mà chưa có thai (hoặc sau 6 tháng với người trên 35 tuổi) nên chủ động tầm soát sức khỏe sinh sản để phát hiện bất thường và can thiệp kịp thời, tránh bỏ lỡ “thời điểm vàng” điều trị.
Theo bác sĩ Tú, điều trị hiếm muộn hiện nay không chỉ tập trung vào cơ quan sinh sản mà cần đánh giá toàn diện sức khỏe người bệnh. Không ít trường hợp đồng thời mắc các bệnh lý phụ khoa, nội tiết, chuyển hóa hoặc các vấn đề nội khoa khác đòi hỏi sự phối hợp giữa nhiều chuyên khoa để xây dựng phác đồ điều trị phù hợp.
Tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, các trường hợp hiếm muộn phức tạp được phối hợp giữa chuyên khoa Hỗ trợ sinh sản với các chuyên khoa liên quan như Sản Phụ khoa, Nội tiết, Tiết niệu – Nam học… Qua đó, bác sĩ có thể phát hiện và xử lý đồng thời nhiều bệnh lý ảnh hưởng đến khả năng sinh sản, tối ưu cơ hội mang thai cũng như giảm nguy cơ biến chứng cho mẹ và thai nhi trong thai kỳ.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH