Nhiều lần ngất không rõ nguyên nhân, chị Linh, 48 tuổi, được bác sĩ phát hiện tim thường đập dưới 10 nhịp mỗi phút, có lúc ngưng 2-3 giây, phải đặt máy tạo nhịp không dây để phòng ngừa suy tim, đột tử.
Kết quả theo dõi điện tim liên tục 24 giờ tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM ghi nhận nhịp tim chị Linh có thời điểm giảm xuống dưới 10 lần/phút, xen kẽ những khoảng ngừng đập 2-3 giây. Tình trạng rối loạn nhịp nghiêm trọng khiến lượng máu lên não giảm đột ngột, gây ngất và nguy cơ chấn thương do té ngã.
Một tháng trước, chị Linh hay xây xẩm, chóng mặt, thỉnh thoảng bất tỉnh vài giây rồi tỉnh lại. Nghĩ do áp lực công việc, thiếu máu não, chị nghỉ ngơi, bổ sung sắt và tăng cường ăn uống đủ chất nhưng tình hình không cải thiện. Đến khi ngất đột ngột, té ngã, đập mạnh vùng mặt xuống đất, chị mới đến bệnh viện kiểm tra.
GS.TS.BS Võ Thành Nhân, Giám đốc Trung tâm Tim mạch Can thiệp, cho biết khi nhập viện, nhịp tim người bệnh dưới 45 lần/phút, song điện tâm đồ thông thường chưa ghi nhận bất thường. Tuy nhiên do tình trạng ngất tái diễn nhiều lần, bác sĩ nghi ngờ rối loạn nhịp tim nguy hiểm, chỉ định theo dõi điện tim liên tục bằng Holter 24 giờ, đồng thời đặt máy tạo nhịp tạm thời để bảo vệ người bệnh trong quá trình đánh giá.
Kết quả Holter 24h xác định chị Linh mắc hội chứng suy nút xoang. Đây là một dạng rối loạn nhịp tim ít gặp, do bộ phận tạo nhịp tự nhiên của tim hoạt động bất thường, không duy trì được nhịp đập ổn định. Tim có thể đập quá chậm, xuất hiện những khoảng ngừng xoang hoặc xen kẽ các cơn nhịp nhanh và nhịp chậm.
Theo giáo sư Nhân, khi tim đập quá chậm kèm theo những khoảng ngừng đập kéo dài, lưu lượng máu lên não bị giảm khiến người bệnh chóng mặt, mất ý thức đột ngột. Tình trạng này có thể không chỉ gây nguy cơ chấn thương do té ngã mà còn có thể biến chứng suy tim, đột tử.
Chị Linh bị suy nút xoang có triệu chứng, do đó êkíp quyết định cấy máy tạo nhịp tim vĩnh viễn để duy trì tần số tim phù hợp, ngăn ngừa các cơn ngất do nhịp chậm.
Thay vì sử dụng máy tạo nhịp truyền thống gồm bộ phát xung đặt dưới da ngực và dây điện cực dẫn vào tim, giáo sư Nhân chọn máy tạo nhịp không dây Micra AV2 thế hệ mới. Thiết bị có kích thước nhỏ, được đưa trực tiếp vào buồng tim qua đường tĩnh mạch ở đùi, không cần tạo túi máy dưới da ngực hay đặt dây điện cực xuyên tĩnh mạch.
Theo giáo sư Nhân, công nghệ này giúp tránh các biến chứng liên quan đến túi máy và dây điện cực như nhiễm trùng túi máy, tụ máu hoặc tổn thương dây dẫn. Micra AV2 có tuổi thọ pin dự kiến lên đến 16 năm, tùy mức độ sử dụng, góp phần giảm nhu cầu can thiệp thay thiết bị trong tương lai.

Nhờ gây tê tại chỗ, chị Linh tỉnh táo trong suốt quá trình làm thủ thuật. Giáo sư Nhân cùng êkíp đưa hệ thống ống thông qua tĩnh mạch đùi đến tâm thất phải, cấy thiết bị vào vị trí phù hợp và kiểm tra các thông số hoạt động trước khi hoàn tất can thiệp
Máy được lập trình để theo dõi nhịp tim, phát xung điện khi tần số tim giảm dưới ngưỡng cài đặt, giúp duy trì nhịp đập ổn định. Toàn bộ quá trình thực hiện qua đường mạch máu, không cần phẫu thuật mở ngực.
Vài giờ sau can thiệp, chị Linh có thể đi lại, nhịp tim duy trì ổn định ở mức 60-70 lần/phút. Kết quả kiểm tra cho thấy máy hoạt động ổn định, không còn ghi nhận những khoảng ngừng xoang kéo dài. Chị Linh xuất viện sau hai ngày.

Theo giáo sư Nhân, hội chứng suy nút xoang thường liên quan đến thoái hóa, xơ hóa hệ thống tạo nhịp tim, ngoài ra có thể gặp ở người mắc bệnh tim mạch khác, rối loạn chuyển hóa, bệnh lý thâm nhiễm hoặc do tác động của một số loại thuốc. Bệnh có thể diễn tiến âm thầm, biểu hiện bằng mệt mỏi, chóng mặt, giảm khả năng gắng sức hoặc những cơn ngất thoáng qua, dễ nhầm với các tình trạng sức khỏe thông thường.
Một số trường hợp, đo điện tâm đồ tại một thời điểm có thể không phát hiện được các cơn rối loạn nhịp xuất hiện ngắt quãng. Giáo sư Nhân khuyến cáo, mọi người không chủ quan với tình trạng chóng mặt, xây xẩm, ngất tái diễn, đặc biệt khi xảy ra đột ngột, không có dấu hiệu báo trước. Người bệnh cần khám chuyên khoa Tim mạch để được xác định nguyên nhân, không nên trì hoãn điều trị hoặc tự ý dùng thuốc bổ khiến bệnh tiến triển gây biến chứng nguy hiểm. Khám sức khỏe định kỳ mỗi 6-12 tháng cũng giúp phát hiện sớm bất thường và can thiệp kịp thời.
* Tên bệnh nhân đã được thay đổi
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH