Không ít bệnh nguy hiểm tiến triển âm thầm trong nhiều năm, đến khi xuất hiện triệu chứng rõ rệt thì cơ hội điều trị thuận lợi có thể đã bị bỏ lỡ. Vì vậy, thay vì chờ “có bệnh mới đi khám”, ngày càng nhiều người chủ động tầm soát sức khỏe định kỳ, đặc biệt là lựa chọn các gói khám chuyên sâu, cá thể hóa bằng công nghệ hiện đại.

Đây là nội dung được các chuyên gia chia sẻ tại chương trình giao lưu trực tuyến “Khám sức khỏe tổng quát công nghệ cao: Phát hiện sớm, điều trị chuyên sâu, tối ưu chi phí” do Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh tổ chức. Chương trình có sự tham gia tư vấn của BS.CKII Trần Thị Thanh Trúc, Trưởng khoa Nội Tổng hợp, TS.BS Nguyễn Anh Dũng, Trưởng khoa Ngoại Lồng ngực – Mạch máu, BS.CKII Lê Văn Khánh, Trưởng khoa Điện quang can thiệp, Trung tâm Chẩn đoán hình ảnh & Điện quang can thiệp, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh.

Theo BS.CKII Trần Thị Thanh Trúc, quan niệm “có bệnh mới đi khám” đang dần thay đổi khi người dân ngày càng ý thức hơn về giá trị của tầm soát sức khỏe chủ động.

Nhiều bệnh phổ biến như tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh tim mạch, suy thận hay một số loại ung thư có thể tiến triển âm thầm trong thời gian dài. Người bệnh đôi khi vẫn sinh hoạt, làm việc bình thường cho đến khi bệnh gây ra triệu chứng rõ ràng.

“Khám sức khỏe không chỉ để trả lời câu hỏi người bệnh đang mắc bệnh gì, mà còn phải xác định nguy cơ nào có thể xảy ra trong 5-10 năm tới và y khoa có thể can thiệp ở thời điểm nào”, BS.CKII Trần Thị Thanh Trúc chia sẻ.

Theo bác sĩ, đây cũng là lý do khám sức khỏe ngày nay không nên được hiểu đơn giản là thực hiện thật nhiều xét nghiệm. Giá trị quan trọng nằm ở việc lựa chọn đúng phương pháp, đúng đối tượng, đúng thời điểm, qua đó vừa tăng khả năng phát hiện bệnh sớm vừa tránh những chỉ định không cần thiết.

Bác sĩ CKII Lê Văn Khánh cho rằng bản chất của khám công nghệ cao là cá thể hóa và khám có mục tiêu, không phải là “quét” toàn thân một cách đại trà mà là sử dụng công nghệ phù hợp dựa trên tuổi, tiền sử gia đình, bệnh nền, lối sống, triệu chứng và các yếu tố nguy cơ của từng người.

Theo bác sĩ Khánh, những tiến bộ của chẩn đoán hình ảnh đang mở rộng khả năng phát hiện và đánh giá tổn thương.

Với siêu âm, các đầu dò thế hệ mới cùng công nghệ siêu âm vi mạch, đàn hồi mô, phần mềm đo đạc và hỗ trợ AI giúp bác sĩ đánh giá tổn thương chi tiết hơn. Với các nhân tuyến giáp, chẳng hạn, những thông tin bổ sung từ đàn hồi mô có thể hỗ trợ phân biệt đặc điểm tổn thương và đánh giá nguy cơ.

CT cũng có bước tiến đáng kể. Các hệ thống hiện đại như CT SOMATOM Force VB30 hơn 100.000 lát cắt, CT Revolution Apex Elite 1975 lát cắt, có thể tạo lát cắt rất mỏng, khoảng 0,6 mm, thậm chí 0,23mm, giúp quan sát rõ hơn những tổn thương rất nhỏ.

Đặc biệt trong ung thư phổi, công nghệ hình ảnh có thể hỗ trợ phát hiện những tổn thương rất sớm như nốt kính mờ hoặc bán đặc. Quan trọng không chỉ là nhìn thấy tổn thương mà còn theo dõi sự thay đổi theo thời gian, chẳng hạn thành phần đặc có tăng lên hay không, từ đó giúp bác sĩ đánh giá nguy cơ và lựa chọn thời điểm can thiệp phù hợp.

MRI cũng đóng vai trò quan trọng trong những trường hợp cần đánh giá chuyên sâu. Tâm Anh sở hữu hệ thống MRI 1.5 – 3 Tesla hiện đại, với các chuỗi xung chuyên biệt, tích hợp công nghệ AI, có khả năng khảo sát mạch máu không cần tiêm thuốc, hỗ trợ tìm nguyên nhân trong một số trường hợp đau đầu kéo dài hoặc nghi ngờ bất thường mạch máu – thần kinh.

Trong tim mạch, các kỹ thuật CT và MRI chuyên sâu còn giúp đánh giá tưới máu cơ tim, hỗ trợ xác định tình trạng thiếu máu cơ tim trong những trường hợp kết quả khám ban đầu chưa đủ rõ ràng.

Phát hiện sớm mở thêm “cửa” điều trị ít xâm lấn

Theo TS.BS Nguyễn Anh Dũng, giá trị lớn nhất của phát hiện sớm không chỉ nằm ở việc “biết bệnh” mà còn mở ra nhiều cơ hội điều trị hiệu quả, ít xâm lấn và phục hồi nhanh hơn.

Với ung thư phổi giai đoạn sớm, khi tổn thương còn nhỏ, bác sĩ có thể lựa chọn các phương pháp lấy mẫu phù hợp như nội soi phế quản sinh thiết, chọc sinh thiết qua thành ngực dưới hướng dẫn hình ảnh hoặc phẫu thuật sinh thiết. Khi xác định ung thư và có chỉ định phẫu thuật, người bệnh có thể tiếp cận các kỹ thuật nội soi, trong đó phẫu thuật nội soi với sự hỗ trợ của robot Da Vinci Xi được ứng dụng tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh từ năm 2025, hỗ trợ phẫu thuật chính xác và giảm mức độ xâm lấn.

Tương tự, trong bệnh lý tim mạch và mạch máu, phát hiện khi tổn thương còn sớm có thể giúp bác sĩ lựa chọn những phương pháp điều trị ít xâm lấn như can thiệp nội mạch, nong mạch, đặt stent hoặc các kỹ thuật sửa chữa phù hợp. Khi chức năng cơ quan chưa bị ảnh hưởng đáng kể, khả năng phục hồi và trở lại cuộc sống bình thường cũng thuận lợi hơn.

Theo các chuyên gia, “tối ưu chi phí” không đồng nghĩa với việc thực hiện ít xét nghiệm nhất mà là đầu tư đúng vào những kiểm tra thực sự có giá trị.

TS.BS Nguyễn Anh Dũng cho biết, sự phát triển của y tế Việt Nam những năm gần đây giúp nhiều người bệnh có thể tiếp cận các kỹ thuật chẩn đoán, can thiệp và phẫu thuật hiện đại ngay trong nước. Người bệnh không còn nhất thiết phải ra nước ngoài để tiếp cận các kỹ thuật chuyên sâu, qua đó giảm đáng kể thời gian di chuyển, chi phí đi lại, lưu trú và những phát sinh cho người thân đi cùng. Quan trọng hơn, việc điều trị ngay trong nước giúp người bệnh thuận lợi hơn khi cần theo dõi lâu dài.

3 mức độ khám sức khỏe

Theo BS.CKII Trần Thị Thanh Trúc, giá trị của khám sức khỏe không dừng lại ở thời điểm nhận kết quả. Có thể hình dung thành ba mức độ: khám sức khỏe định kỳ, phù hợp với người trẻ, ít yếu tố nguy cơ; khám sức khỏe chuyên sâu, tập trung đánh giá những nguy cơ bệnh lý tiềm ẩn; khám sức khỏe công nghệ cao, trong đó các phương tiện hiện đại được lựa chọn dựa trên nguy cơ và mục tiêu cụ thể của từng người.

Tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, bác sĩ lâm sàng tổng hợp tiền sử, triệu chứng, xét nghiệm và kết quả chẩn đoán hình ảnh, sau đó kết nối người bệnh với chuyên khoa phù hợp. Khi cần, các chuyên gia có thể hội chẩn để thống nhất hướng chẩn đoán, điều trị và theo dõi.

“Đây là một hành trình liên tục, từ lúc phát hiện sớm vấn đề, chẩn đoán ra bệnh, bắt đầu điều trị cho đến theo dõi lâu dài”, bác sĩ Trúc chia sẻ.