Cụ bà 85 tuổi nuốt sặc, khó thở vì bướu giáp khổng lồ

Bà H. có bướu giáp đa nhân ở cổ gây thở rít, nuốt nghẹn, ho, sặc… khi ăn, được phẫu thuật an toàn.

Niềm vui trở lại sau những ngày ăn uống khó khăn

Ngày 2/6, bà T.T.H. (85 tuổi, Đồng Nai) tái khám sau 1 tuần phẫu thuật bướu giáp đa nhân. Bà nói chuyện, ăn uống bình thường, không còn mắc nghẹn, ho, sặc, khó như trước mổ. “Cả nhà mừng khi mẹ không còn bị sặc khi ăn và khó thở” – chị T. (con bà H.) chia sẻ.

Trước đó, bà H. có 2 u ở cổ, xuất hiện từ 10 năm trước, kích thước cỡ hạt đậu phộng. Bác sĩ cho biết u lành tính, không cần điều trị. Mỗi năm, u tăng kích thước, bà uống thuốc điều trị nhưng không cải thiện, khàn giọng. Bà không mổ do nghĩ có thể sống chung suốt đời với bướu.

2 tháng nay, u tăng kích thước nhanh chóng, khiến bà nuốt vướng, ăn cơm bị nghẹn; ăn cháo bị sặc, ho đến tức ngực, đỏ mặt; thở rít.

Chị T. cho biết, gia đình đưa bà đến nhiều cơ sở y tế, bác sĩ từ chối phẫu thuật do người bệnh lớn tuổi, u lớn, làm tăng nguy cơ biến chứng mất giọng, khó thở, khuyên “nên sống chung với khối u được ngày nào hay ngày đó”.

Tại BVĐK Tâm Anh TP.HCM, kết quả chụp CT-scan ghi nhận bà H. bị bướu giáp đa nang với kích thước u bên phải và bên trái lần lượt là 20cm và 10cm, lành tính. U bên phải đẩy lệch khí quản sang trái, gây hẹp thực quản chỉ còn 9mm (bình thường 14mm).

Thạc sĩ bác sĩ CKII Đoàn Minh Trông, khoa Ngoại Vú – Đầu Mặt Cổ, BVĐK Tâm Anh TP.HCM, đánh giá cuộc phẫu thuật khó khăn vì người bệnh lớn tuổi dễ gặp các biến chứng về gây mê như suy hô hấp, suy tim, có nguy cơ phải đặt ống thở sau mổ. Đồng thời, u quá lớn, bám, dính chặt vào mô xung quanh, quá trình bóc tách có nguy cơ chảy máu ồ ạt, khiến phẫu thuật viên không thấy được cấu trúc thần kinh, thanh quản, khí quản… có thể làm tổn thương chúng. Sau mổ, dù lấy được u nhưng người bệnh có thể bị mất giọng vĩnh viễn, khó thở. Tuy nhiên, nếu không phẫu thuật, u chèn ép khiến bà H. ăn uống bị sặc, nguy cơ thức ăn lọt vào đường thở, dẫn đến tử vong. Người bệnh và gia đình bày tỏ nguyện vọng điều trị “muốn bà có cơ hội sống khỏe mạnh, thoải mái hơn”.

Bác sĩ Trông và ê kip rạch da cổ, đi qua các lớp cơ. Cuộc phẫu thuật khó khăn khi 2 u bám chặt, dính lấy mô xung quanh. Ê kíp tìm và bóc tách dây thanh quản khỏi tuyến giáp, sau đó dùng dao siêu âm Harmonic cắt toàn bộ u và tuyến giáp. Bác sĩ vừa cắt vừa hàn vết thương, cầm máu hiệu quả, quan sát và kiểm tra được các cấu trúc xung quanh có tổn thương không. Cuộc phẫu thuật kéo dài 2 tiếng, gấp đôi cuộc phẫu thuật cắt u tuyến giáp thông thường. Sau phẫu thuật, bà H. nói chuyện, ăn uống bình thường, không còn bị sặc.

Phẫu thuật trước khi bướu quá lớn

Bác sĩ Trông cho biết, bướu giáp đa nhân là tình trạng tuyến giáp phì đại và có nhiều nốt (nhân), thường gặp ở phụ nữ trên 50 tuổi. Hầu hết bướu giáp đa nhân lành tính.

Hiện chưa rõ nguyên nhân gây bướu giáp đa nhân. Bệnh có một số yếu tố nguy cơ như thiếu i-ốt, lớn tuổi, gia đình có người bị bệnh này. Các nốt trong bướu giáp được hình thành và phát triển với tốc độ khác nhau; thường tăng kích thước chậm, diễn ra trong nhiều năm. Bướu giáp đa nhân thường không gây triệu chứng, đến khi kích thước lớn, chèn ép cơ quan xung quanh, gây khó nuốt, nuốt nghẹn, khó thở, khàn giọng, cảm giác thắt chặt quanh cổ họng… như trường hợp bà H.

Một số trường hợp bướu giáp đa nhân kích thước nhỏ nhưng gây cường giáp, suy giáp. Cường giáp gây giảm cân, run tay, đánh trống ngực, không dung nạp nhiệt, rối loạn giấc ngủ, lo lắng,… Suy giáp gây tăng cân, khô da, chuột rút cơ, không chịu được lạnh, táo bón,…

Hầu hết các bướu giáp đa nhân đều lành tính, kích thước nhỏ không cần điều trị. Với bướu giáp đa nhân gây cường giáp, suy giáp nên điều trị. Bướu giáp tăng kích thước nên phẫu thuật trước khi bướu lớn, bám chặt mô cơ xung quanh, gây nhiều nguy cơ cho cuộc phẫu thuật như trường hợp bà H.

Bác sĩ Trông khuyên, khi có bướu giáp, người bệnh nên theo dõi định kỳ với bác sĩ. Khi bướu tăng kích thước, đặc biệt ở người lớn tuổi, nên phẫu thuật trước khi u quá lớn. Bởi phẫu thuật cho người lớn tuổi vốn đã có nhiều nguy cơ biến chứng; bướu quá lớn bám dính dặt khiến phẫu thuật khó khăn, nguy cơ chảy máu, tổn thương mô, cơ quan xung quanh, lâu lành vết thương, hồi phục kém.