Người bị thiếu máu nên uống nước gì? Nên hạn chế uống gì?

Người bệnh cần biết thiếu máu nên uống nước gì để xây dựng chế độ ăn uống hợp lý, hỗ trợ cải thiện sức khỏe. Các loại nước ép giàu vitamin C và sắt nonheme thường được khuyến khích thêm vào thực đơn hàng ngày.

Tổng quan bệnh thiếu máu

Trước khi tìm hiểu thiếu máu nên uống nước gì, người bệnh cần tìm hiểu sơ lược về bệnh thiếu máu. Bị thiếu máu là tình trạng cơ thể không có đủ tế bào hồng cầu hoặc huyết sắc tố khỏe mạnh để vận chuyển oxy đến các mô. Trong khi đó, Hemoglobin là một loại protein được tìm thấy trong các tế bào hồng cầu, thực hiện chức năng vận chuyển oxy từ phổi đến tất cả các cơ quan khác.

Do đó, người mắc bệnh thiếu máu thường có triệu chứng mệt mỏi, tim đập nhanh, da nhợt nhạt, khó thở, đau ngực, chóng mặt, lạnh tay chân, đau đầu… Những dấu hiệu này có xu hướng tăng lên khi tình trạng thiếu máu trở nên trầm trọng.

Thiếu máu được phân chia thành nhiều dạng khác nhau, xuất phát từ các nhóm nguyên nhân riêng biệt, có thể cấp tính hoặc mạn tính, nhẹ hoặc nặng, đôi khi là dấu hiệu cảnh báo bệnh lý nghiêm trọng. Vì vậy, việc điều trị kịp thời kết hợp xây dựng chế độ ăn uống, tập luyện hợp lý là vô cùng quan trọng.

Mối liên hệ giữa đồ uống và bệnh thiếu máu

Các tế bào hồng cầu chứa một loại protein được gọi là huyết sắc tố, thực hiện chức năng vận chuyển oxy đi khắp cơ thể. Nồng độ sắt thấp có thể gây ra tình trạng thiếu máu, cho thấy cơ thể không có đủ tế bào hồng cầu khỏe mạnh để vận chuyển oxy đến các mô.

Dạng thiếu máu do thiếu sắt chủ yếu xuất phát từ tình trạng cơ thể không hấp thụ đủ sắt. Trong trường hợp này, người bệnh nên tăng lượng sắt tiêu thụ hàng ngày bằng cách xây dựng chế độ ăn uống giàu sắt. Trong đó, một số loại nước uống từ thực vật giàu vitamin C và sắt nonheme (loại sắt được tìm thấy trong các thực phẩm có nguồn gốc từ thực vật) cũng được khuyến khích bổ sung, đi kèm với thực phẩm giàu sắt heme. Đây là thực đơn lành mạnh giúp cải thiện hiệu quả tình trạng thiếu máu do thiếu sắt.

>> Tìm hiểu thêm: Thiếu máu cần bổ sung gì?

Thiếu máu nên uống nước gì?

Nếu thắc mắc thiếu máu nên uống nước gì, người bệnh nên đến bệnh viện có bác sĩ điều trị về huyết học hoặc bác sĩ dinh dưỡng để có tư vấn cụ thể. Có thể tham khảo các loại đồ uống có lợi sau đây để thêm vào chế độ ăn hàng ngày:

1. Nước ép cam

Nước ép cam rất giàu hàm lượng vitamin C. 180g cam có chứa đến 95,8mg vitamin C, giúp tăng cường khả năng hấp thu sắt trong thực phẩm từ thực vật. Nói cách khác, nước ép cam không trực tiếp cung cấp sắt cho cơ thể nhưng đóng vai trò quan trọng trong quá trình chuyển hóa sắt. Do đó, loại đồ uống này được khuyến khích tiêu thụ cùng lúc với thực phẩm chứa sắt trong bữa ăn.

2. Nước ép mận

Thiếu máu nên uống nước gì? Nước ép mận có hàm lượng sắt cao, là nguồn bổ sung sắt nonheme (loại sắt được tìm thấy trong các thực phẩm có nguồn gốc từ thực vật) cho cơ thể. 240ml nước ép mận cung cấp đến 17% nhu cầu sắt hàng ngày của cơ thể [1], đồng thời giúp tăng cường năng lượng và tốt cho người bệnh tiểu đường. Tuy nhiên, cơ thể không hấp thụ sắt nonheme hiệu quả như sắt heme (loại sắt chứa hemoglobin và được tìm thấy trong các loại thịt), do đó cần kết hợp đồng thời cả hai để đạt hiệu quả tối ưu.

>> Giải đáp thắc mắc: Thiếu máu uống nước dừa được không?

3. Nước ép nho

Nước ép nho không chứa nhiều chất sắt nhưng giàu vitamin C, giúp cải thiện sự hấp thu sắt nonheme. Mỗi khẩu phần nước ép nho 113,4g có chứa đến 32mg vitamin C, đáp ứng hơn 50% nhu cầu hàng ngày của cơ thể.

Ngoài việc tăng cường hấp thu sắt, loại nước ép này còn mang lại nhiều lợi ích sức khỏe khác. Nho rất giàu các hợp chất hoạt tính sinh học, giúp cải thiện trọng lượng cơ thể, giảm mức cholesterol trong máu và giảm nguy cơ mắc bệnh tim.

4. Nước ép dưa hấu

Nước ép dưa hấu giàu vitamin C và sắt, đồng thời hỗ trợ cơ thể hấp thu sắt tốt hơn, giúp tăng huyết sắc tố trong máu. Theo Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA), 100g dưa hấu có chứa 0,2mg sắt, tốt cho người bệnh thiếu máu.

5. Nước mía

Nước mía chứa các vitamin và khoáng chất quan trọng, bao gồm sắt, canxi, magie, kali, và vitamin A, C, B1, B2, B3, B5 và B6. Những chất dinh dưỡng này đặc biệt có lợi cho sức khỏe, bao gồm tình trạng thiếu máu.

6. Nước ép dâu tây

Thiếu máu nên uống nước gì? 240 ml nước ép dâu tây cung cấp ít nhất 3% nhu cầu dinh dưỡng khuyến nghị hàng ngày. Ngoài ra, thành phần còn chứa vitamin C, hỗ trợ cơ thể tăng cường hấp thu sắt, đặc biệt có lợi cho người thiếu máu.

7. Nước ép lựu

Nước ép lựu rất giàu sắt, vitamin A, C, E, K, chất xơ, folate, kali…, được xếp vào nhóm đồ uống giúp tăng nồng độ huyết sắc tố. Ngoài ra, thành phần axit ascorbic có trong loại quả này còn giúp tăng hàm lượng sắt và số lượng hồng cầu trong cơ thể. Kết hợp nước ép lựu và dưa hấu cũng là món đồ uống tốt cho sức khỏe, nên thêm vào thực đơn của người bệnh thiếu máu.

8. Nước ép cải bó xôi

Cải bó xôi là nguồn cung cấp sắt nonheme dồi dào. Khoảng 85g cải bó xôi có chứa 2mg sắt. Người bệnh thiếu máu có thể uống nước ép từ loại rau này để bổ sung sắt, thải độc cho cơ thể, hoặc kết hợp với dứa, dâu tây để tăng cường vitamin C…

9. Nước ép cải xoăn 

Trong 100g cải xoăn chứa khoảng 1,59 mg sắt, tốt cho người bệnh thiếu máu do thiếu sắt. Nguyên liệu này có thể sử dụng làm nước ép, xay sinh tố với táo, chuối… để thêm vào thực đơn hàng ngày.

10. Nước lọc

Uống nhiều nước lọc sẽ góp phần tăng huyết sắc tố, từ đó làm giảm tình trạng thiếu máu. Ngoài ra, thói quen tốt này còn giúp làm giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch bằng cách ức kích hoạt tiểu cầu và nồng độ hs-CRP, cải thiện chức năng miễn dịch bằng cách tăng nồng độ của các thành phần miễn dịch dịch thể.

11. Nước ép củ cải đường

Củ cải đường chứa mangan và vitamin C. Mangan thực hiện chức năng hỗ trợ các enzyme trao đổi chất hoạt động bình thường, trong khi đó, vitamin C giúp cơ thể hấp thụ sắt tốt hơn. Vì vậy, nước ép củ cải đường được khuyến khích thêm vào thực đơn của người bệnh thiếu máu. Loại nước uống này sẽ tăng cường khả năng hấp thụ oxy của tế bào hồng cầu, đồng thời cải thiện chức năng gan khỏe mạnh.

Người thiếu máu không nên uống nước gì?

Sau khi biết, thiếu máu nên uống nước gì, người bệnh cũng nên tham vấn bác sĩ, cân nhắc hạn chế hoặc loại bỏ các đồ uống không có lợi cho bệnh thiếu máu trong thực đơn hàng ngày:

1. Cà phê

Thiếu máu không nên uống nước gì? Cà phê có chứa tanin – chất có khả năng liên kết các phân tử sắt, ức chế quá trình hấp thu sắt xảy ra ở tá tràng và hỗng tràng trên của ruột non. Vì vậy, người thiếu máu nên từ bỏ hoàn toàn thói quen uống cà phê để tránh ảnh hưởng đến sức khỏe.

2. Nước ngọt và đồ uống có gas

Tương tự như cà phê, nước ngọt và đồ uống có gas cũng cản trở quá trình hấp thụ sắt của cơ thể, không tốt cho người bệnh thiếu máu. Chưa kể, những loại đồ uống này còn gây ra nhiều tác hại nghiêm trọng cho sức khỏe như thừa cân, suy thận… đặc biệt nên tránh.

3. Rượu 

Uống rượu về lâu dài sẽ gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe, ức chế sản xuất hồng cầu, khó hình thành tế bào máu chức năng, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình hấp thụ sắt và trao đổi chất. Ngoài ra, loại đồ uống này cũng ức chế sản xuất tế bào bạch cầu, ảnh hưởng đến khả năng miễn dịch, làm tăng nguy cơ tổn thương gan và mắc bệnh tim mạch. Vì vậy, việc từ bỏ ngay từ sớm là vô cùng cần thiết.

Lưu ý khi uống nước cho người thiếu máu

Sau khi tìm hiểu thiếu máu uống gì, người bệnh nên cân nhắc về việc bổ sung các thức uống vào thực đơn hàng ngày thông qua một số lưu ý sau:

• Nên hạn chế tối đa thói quen uống trà hoặc cà phê, đặc biệt không nên uống trong bữa ăn, nếu uống, chỉ nên uống cách thời điểm ăn khoảng 1 giờ.
• Không nên uống sữa giàu canxi trong các bữa ăn giàu sắt bởi canxi có thể ức chế quá trình hấp thụ sắt của cơ thể.
• Không uống quá nhiều nước ép trái cây giàu chất xơ, không thay thế hoàn toàn nước lọc để tránh ảnh hưởng đến quá trình hấp thụ sắt trong cơ thể.

Trên đây là bài viết giải đáp thắc mắc thiếu máu nên uống nước gì. Hy vọng thông qua những chia sẻ này, người bệnh đã có thêm nhiều cập nhật hữu ích liên quan đến vấn đề chăm sóc sức khỏe, từ đó biết cách xây dựng thực đơn lành mạnh, hợp lý.