Sốt đau họng nhức mỏi toàn thân: Cơ thể đang cảnh báo điều gì?

Sốt đau họng nhức mỏi toàn thân là những triệu chứng phổ biến, nhất là khi thời tiết thay đổi hoặc suy giảm sức đề kháng. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu đây là dấu hiệu cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe, từ các bệnh nhiễm virus thông thường đến những bệnh lý cần được theo dõi và điều trị. Vậy khi xuất hiện các triệu chứng này, cơ thể đang gặp phải vấn đề gì và nên xử trí thế nào?

Sốt đau họng nhức mỏi toàn thân là gì?

Sốt, đau họng và nhức mỏi toàn thân là dấu hiệu cho thấy cơ thể đang phản ứng với tình trạng nhiễm trùng hoặc viêm, thường liên quan đến các bệnh đường hô hấp như cảm cúm hoặc viêm họng:

• Sốt: Là hiện tượng thân nhiệt tăng cao hơn bình thường (> 37,5°C – 38°C), xảy ra khi cơ thể chống lại tác nhân gây bệnh như virus hoặc vi khuẩn. Đây là phản ứng tự nhiên giúp ức chế sự phát triển của mầm bệnh.
• Đau họng: Là cảm giác rát, khô hoặc đau khi nuốt, do niêm mạc họng bị viêm, kích thích hoặc nhiễm trùng. Đau họng có thể đi kèm khàn tiếng, ho hoặc cảm giác vướng ở cổ họng.
• Nhức mỏi toàn thân: Là tình trạng đau âm ỉ hoặc mệt mỏi ở cơ và khớp, xuất hiện khi cơ thể đang huy động năng lượng để chống lại bệnh, đồng thời các chất gây viêm cũng ảnh hưởng đến hệ cơ xương.

Tình trạng sốt đau họng nhức mỏi toàn thân thường gặp ở những nhóm:

• Người bị nhiễm virus hoặc vi khuẩn, đặc biệt trong mùa lạnh hoặc khi thời tiết thay đổi.
• Người cao tuổi, trẻ nhỏ hoặc người có bệnh mạn tính, suy giảm hệ miễn dịch.
• Người làm việc căng thẳng, thiếu ngủ, suy dinh dưỡng.
• Người làm việc, tiếp xúc với môi trường đông người, dễ lây nhiễm bệnh.

Xem thêm: Đau họng sốt là triệu chứng gì?

Sốt đau họng nhức mỏi toàn thân cảnh báo bệnh gì?

Sốt, đau họng và nhức mỏi toàn thân có thể là biểu hiện của nhiều bệnh lý khác nhau như:

1. Cảm cúm thông thường

Đây là bệnh do virus cúm gây ra, lây lan qua đường hô hấp. Triệu chứng thường khởi phát đột ngột với sốt cao, ớn lạnh, đau họng, ho khan, sổ mũi, nhức mỏi toàn thân… Người bệnh có thể cảm thấy mệt nhiều, ăn uống kém. Bệnh thường kéo dài 5 – 7 ngày và đa số tự khỏi, nhưng có thể tiến triển nặng hơn ở người có sức đề kháng yếu.

2. Viêm amidan

Là tình trạng viêm nhiễm tại amidan do vi khuẩn (thường là liên cầu khuẩn) hoặc virus. Người bệnh thường đau họng dữ dội, nuốt đau, có thể sốt cao, hơi thở hôi và nổi hạch cổ. Khi khám có thể thấy amidan sưng to, đỏ, có mủ trắng. Nếu không điều trị đúng, bệnh có nguy cơ tái phát nhiều lần hoặc gây biến chứng như áp xe quanh amidan.

3. Sốt siêu vi

Đây là cách gọi chung cho các bệnh do virus gây ra. Ngoài sốt siêu vi, người bệnh thường kèm theo đau họng, đau đầu, mệt mỏi, đau cơ và có thể nổi ban nhẹ. Triệu chứng thường diễn tiến trong 3 – 7 ngày, đa số tự giới hạn. Tuy nhiên, người bệnh cần được theo dõi để phát hiện các dấu hiệu nặng như sốt cao kéo dài, li bì hoặc mất nước.

4. COVID – 19

Bệnh do virus SARS-CoV-2 gây ra. Ngoài sốt, đau họng và nhức mỏi, người bệnh có thể kèm ho khan, mệt mỏi, mất khứu giác/vị giác, đau đầu hoặc khó thở, tiêu chảy, phát ban… Mức độ bệnh rất đa dạng, từ nhẹ đến nặng, đặc biệt nguy hiểm ở người cao tuổi hoặc có bệnh nền.

5. Nhiễm trùng hô hấp

Gồm các bệnh như viêm họng, viêm phế quản, viêm phổi. Người bệnh có thể sốt, đau họng, ho có đờm hoặc ho khan, khó thở và mệt mỏi. Nếu là viêm phổi, triệu chứng thường nặng hơn với sốt cao, thở nhanh, đau ngực. Đây là nhóm bệnh cần được theo dõi và điều trị đúng để tránh biến chứng.

6. Tác động từ môi trường

Thời tiết lạnh, thay đổi đột ngột, không khí ô nhiễm hoặc tiếp xúc với khói bụi, điều hòa nhiệt độ quá thấp có thể kích thích niêm mạc họng. Người bệnh có thể bị đau, rát họng, mệt mỏi, đôi khi sốt nhẹ. Nếu kéo dài, tình trạng này có thể tạo điều kiện cho vi khuẩn hoặc virus xâm nhập gây bệnh thực sự.

Đau họng kèm sốt nhức mỏi người có nghiêm trọng không?

Đau họng kèm sốt và nhức mỏi toàn thân do cảm cúm, viêm họng… thường không quá nghiêm trọng. Tình trạng này thường tự cải thiện sau vài ngày nếu người bệnh được nghỉ ngơi, uống đủ nước và chăm sóc phù hợp.

Tuy nhiên, mức độ nghiêm trọng còn phụ thuộc vào nguyên nhân và diễn tiến của bệnh. Trong một số trường hợp, đây có thể là dấu hiệu của bệnh lý cần theo dõi sát như viêm amidan, nhiễm trùng hô hấp hoặc COVID-19, có nguy cơ gây biến chứng, đặc biệt ở người cao tuổi, trẻ em…

Lưu ý, người bệnh nên đi khám sớm nếu có các dấu hiệu sau:

• Sốt 39°C hoặc sốt kéo dài trên 3 ngày.
• Đau họng dữ dội, nuốt khó hoặc không ăn uống được.
• Khó thở, đau ngực.
• Ho nhiều, đờm đặc, có màu bất thường.
• Triệu chứng không cải thiện sau vài ngày hoặc nặng thêm.

Cách xử trí khi bị sốt đau họng nhức mỏi người tại nhà

Khi bị sốt, đau họng và nhức mỏi toàn thân, người bệnh có thể áp dụng một số biện pháp chăm sóc tại nhà để giảm triệu chứng và hỗ trợ cơ thể hồi phục nhanh hơn:

• Nghỉ ngơi và bổ sung nước: Cơ thể cần được nghỉ ngơi đầy đủ để tập trung năng lượng chống lại tác nhân gây bệnh. Người bệnh nên ngủ đủ giấc, hạn chế làm việc nặng và uống nhiều nước (nước lọc, nước ấm, oresol, nước trái cây…) để bù nước, hạ nhiệt và làm dịu cổ họng.
• Dùng thuốc hạ sốt, giảm đau an toàn: Có thể sử dụng các thuốc hạ sốt, giảm đau thông dụng như Paracetamol theo đúng liều khuyến cáo để giảm sốt và cảm giác đau nhức. Không tự ý dùng kháng sinh khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
• Súc họng, giữ ấm cơ thể: Súc họng bằng nước muối sinh lý hoặc nước muối ấm giúp làm sạch và giảm viêm họng. Đồng thời, người bệnh cần giữ ấm vùng cổ, ngực, đặc biệt khi thời tiết lạnh, để hạn chế kích thích đường hô hấp và giảm khó chịu.
• Chế độ ăn uống hỗ trợ hồi phục: Người bệnh nên ưu tiên các thực phẩm mềm, dễ nuốt như cháo, súp, uống nước ấm; ăn nhiều rau xanh và trái cây. Tránh đồ ăn lạnh, cay, nóng hoặc nhiều dầu mỡ vì có thể làm tình trạng đau họng nặng hơn.

Biện pháp phòng ngừa sốt đau họng nhức mỏi toàn thân

Để hạn chế nguy cơ bị sốt đau họng nhức mỏi toàn thân, mỗi người cần thực hiện các biện pháp chủ động phòng ngừa, đặc biệt trong thời điểm giao mùa hoặc khi dịch bệnh gia tăng:

• Tăng cường sức đề kháng: Duy trì lối sống lành mạnh với chế độ ăn đầy đủ dinh dưỡng, giàu vitamin và khoáng chất từ rau xanh, trái cây; ngủ đủ giấc và tập thể dục thường xuyên để giúp cơ thể nâng cao đề kháng, từ đó chống lại các tác nhân gây bệnh hiệu quả hơn.
• Giữ vệ sinh cá nhân: Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, súc họng bằng nước muối, che miệng khi ho hoặc hắt hơi và giữ vệ sinh vùng tai – mũi – họng sẽ giúp hạn chế sự xâm nhập và lây lan của vi khuẩn, virus.
• Hạn chế tiếp xúc nguồn lây: Tránh tiếp xúc gần với người đang có triệu chứng bệnh hô hấp như ho, sốt, đau họng; hạn chế đến nơi đông người khi không cần thiết và đeo khẩu trang khi ra ngoài để giảm nguy cơ lây nhiễm.
• Tiêm phòng vắc-xin đầy đủ: Tiêm các loại vắc-xin cần thiết như vắc-xin cúm mùa hoặc vắc-xin phòng COVID-19 giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và hạn chế mức độ nghiêm trọng nếu nhiễm bệnh.

Thắc mắc thường gặp

1. Sốt đau họng nhức mỏi toàn thân uống thuốc gì?

Khi bị sốt, đau họng và nhức mỏi toàn thân, người bệnh có thể sử dụng một số nhóm thuốc cơ bản để giảm triệu chứng như thuốc hạ sốt – giảm đau, thuốc chống viêm, thuốc làm dịu họng (viên ngậm, siro) và dung dịch súc họng. Lưu ý: chỉ nên dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ.

2. Bị sốt đau họng, đau người bao lâu thì khỏi?

Các triệu chứng sốt, đau họng và nhức mỏi toàn thân thường kéo dài khoảng 3 – 7 ngày hoặc lâu hơn tùy vào nguyên nhân bệnh (nhiễm virus hoặc vi khuẩn).

3. Khi nào cần gặp bác sĩ?

Người bệnh nên đến khám với bác sĩ khi có các triệu chứng như: sốt cao trên 39°C hoặc kéo dài không hạ, đau họng dữ dội, khó nuốt, khó thở, đau ngực, mệt lả, ho nhiều, đờm đặc/có máu… các triệu chứng không cải thiện sau 5 – 7 ngày hoặc ngày càng nặng.

Khi xuất hiện các dấu hiệu sốt, đau họng, nhức mỏi toàn thân, người bệnh nên đến khám tại các cơ sở y tế để được chẩn đoán và điều trị sớm. Khoa Nội tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh quy tụ đội ngũ bác sĩ, chuyên gia giàu kinh nghiệm, chuyên khám, theo dõi, điều trị các bệnh đa chuyên khoa như hô hấp, tiêu hóa, da liễu, bệnh lý nhiễm khuẩn, bệnh lão khoa, bệnh mạn tính… cùng hệ thống máy móc hiện đại và quy trình khám chữa bệnh tối ưu, mang đến cho khách hàng dịch vụ chăm sóc sức khỏe chuyên nghiệp, toàn diện, tiết kiệm thời gian.

Sốt đau họng nhức mỏi toàn thân là những tín hiệu cho thấy cơ thể đang phản ứng với các tác nhân gây bệnh, thường gặp nhất là nhiễm virus như cảm cúm. Phần lớn các trường hợp có thể tự cải thiện nếu được chăm sóc đúng cách, nhưng người bệnh cũng không nên chủ quan, cần nhanh chóng đến khám với bác sĩ nếu triệu chứng kéo dài hoặc kèm theo dấu hiệu bất thường.