
Chuyển phôi tươi ngày 3 là quá trình đưa phôi đã được nuôi cấy lên ngày 3 trong phòng thí nghiệm vào tử cung của người mẹ. Phôi sau khi được chuyển sẽ tiếp tục phân chia, sau đó vùi sâu vào niêm mạc tử cung và phát triển thành phôi thai.

Chuyển phôi tươi ngày 3 (phôi phân chia) là khái niệm thường dùng trong lĩnh vực hỗ trợ sinh sản, là quy trình đưa phôi đã được nuôi lên ngày 3 trong tủ nuôi cấy ở phòng thí nghiệm (phòng Lab) vào tử cung người mẹ để phôi tiếp tục phân chia thành phôi nang (ngày 5), sau đó tiến hành làm tổ và phát triển thành phôi thai.
Khi làm thụ tinh ống nghiệm, trứng (noãn) kết hợp với tinh trùng, phát triển trong các tủ nuôi cấy phôi và được đưa vào buồng tử cung người mẹ khi phôi đạt các tiêu chí đánh giá về chất lượng và niêm mạc tử cung “đẹp”, sẵn sàng tiếp nhận phôi.
Tại IVF Tâm Anh, việc đánh giá, phân loại phôi ngày 3 sẽ được các chuyên viên phôi học thực hiện dựa trên các chỉ số hình thái quan sát được từ tủ nuôi cấy động học time-lapse và gợi ý của phần mềm trí tuệ nhân tạo (AI) hỗ trợ lựa chọn phôi chuyển. Tùy từng trường hợp cụ thể, bác sĩ sẽ chuyển phôi tươi vào ngày thứ 3 kể từ ngày chọc hút trứng hoặc tư vấn nuôi phôi tiếp lên ngày 5.
Trường hợp bệnh nhân chỉ thu được ít noãn sau chọc hút như trong giảm dự trữ buồng trứng nặng, suy buồng trứng sớm, số lượng phôi hạn chế, bác sĩ sẽ cân nhắc lựa chọn chuyển phôi ngày 3. Chuyển phôi sớm ở giai đoạn phôi phân chia thay vì nuôi lên giai đoạn phôi nang (phôi ngày 5) nhằm tăng cơ hội chuyển phôi cho người bệnh trong trường hợp ít phôi ngày 3, hạn chế tình trạng phôi không thể phát triển đến giai đoạn phôi nang khi được nuôi trong phòng lab.
Phụ nữ lớn tuổi (trên 35 tuổi) có thể được chỉ định chuyển phôi ngày 3 nhằm tạo điều kiện để phôi sớm quen với môi trường tử cung người mẹ, giảm tỷ lệ không có phôi nếu nuôi tiếp lên ngày 5.
Sau thủ thuật chọc hút trứng (noãn), nếu tình trạng sức khỏe của bệnh nhân ổn định và đánh giá phôi chất lượng tốt, đồng thời nguyện vọng của vợ chồng không muốn nuôi phôi ngày 5 thì bác sĩ sẽ tư vấn bệnh nhân chuyển phôi tươi ngày 3. Trước khi chuyển, bác sĩ sẽ tư vấn chi tiết về tỷ lệ chuyển phôi thành công ở lựa chọn chuyển phôi tươi ngày 3 so với phôi ngày 5. (1)
Ngoài ra, phác đồ chuyển phôi tươi được áp dụng ở trường hợp chị em có nguyện vọng chuyển phôi tươi, không mắc các bệnh lý đi kèm như lạc nội mạc tử cung, polyp buồng tử cung, ứ dịch tai vòi…
Mặc dù vậy, phụ nữ lớn tuổi thường đối mặt nguy cơ cao con có lệch bội nhiễm sắc thể (thiếu hoặc mất đoạn nhiễm sắc thể) cao nên nếu có số lượng phôi khá, bác sĩ sẽ khuyến khích nuôi phôi lên ngày 5 và sinh thiết phôi. Bên cạnh đó, một số trường hợp khác có chỉ định sinh thiết phôi (như sẩy thai liên tiếp, thất bại làm tổ liên tiếp, bất thường di truyền bố-mẹ,…) cũng sẽ được tư vấn nuôi phôi lên ngày 5 để có thể sinh thiết phôi.

Một số trường hợp chống chỉ định chuyển phôi tươi ngày 3. Bác sĩ Trần Ngọc Hà Giang cho biết trường hợp chỉ số progesterone tăng cao vào ngày tiêm thuốc rụng trứng, chị em không nên thực hiện chuyển phôi ngày 3 do môi trường tử cung người mẹ không tối ưu cho phôi làm tổ, tăng nguy cơ thất bại sau chuyển phôi.
Chuyển phôi tươi ngày 3 không được khuyến nghị đối với trường hợp bệnh nhân có bất thường ở tử cung, có nguy cơ mắc hội chứng quá kích buồng trứng, phôi chất lượng kém hoặc mắc các bệnh lý nền liên quan đến tim mạch, đái tháo đường… Ngoài ra, nếu có dấu hiệu bất thường nào sau chọc hút, chị em nên trao đổi với bác sĩ điều trị để được tư vấn và hướng dẫn cụ thể.
Quá trình chuyển phôi tươi ngày 3 thường diễn ra vào ngày thứ 3 sau khi trứng (noãn) được hút ra khỏi buồng trứng của người mẹ. Các noãn trưởng thành sẽ được thụ tinh với tinh trùng trong phòng lab của trung tâm hỗ trợ sinh sản.
Chuyên viên phôi học sẽ đánh giá, phân loại phôi dựa trên các thông tin, chỉ số thu được từ quá trình quan sát phôi phân chia tế bào. Nếu phôi ngày 3 chất lượng tốt, đạt 8-10 tế bào, kích thước đồng đều, ít phân mảnh, không có đa nhân; đồng thời thể trạng sức khỏe của bệnh nhân ổn định, nội mạc tử cung “đẹp”, bác sĩ sẽ tư vấn thời điểm thích hợp nhất để chuyển phôi.
Nhằm tối ưu khả năng phôi làm tổ thành công, việc chuyển phôi tươi ngày 3 cần đảm bảo tuân theo các tiêu chí cụ thể khi thực hiện. Hiện nay quy trình chuyển phôi tươi ngày 3 tại IVF Tâm Anh diễn ra theo các bước:
Vào đầu chu kỳ kinh, bác sĩ sẽ chỉ định sử dụng các loại thuốc kích thích buồng trứng trong vòng khoảng 8 – 10 ngày để các nang trứng lớn lên, chuẩn bị cho quá trình chọc hút trứng. Sau đó, nếu bệnh nhân có chỉ định chuyển phôi tươi sẽ được dùng thêm thuốc hỗ trợ hoàng thể.
Khi nang trứng lớn lên sẽ tiết ra nhiều estrogen, sự tăng dần nồng độ estrogen giúp nội mạc tử cung của người mẹ dày lên. Trong thời gian này, bác sĩ theo dõi lớp nội mạc tử cung để quyết định có chuyển phôi tươi hay không.
Nếu thể trạng và tinh thần của bệnh nhân đã sẵn sàng cho quá trình đón nhận phôi và mang thai, hai vợ chồng sẽ trao đổi trực tiếp với bác sĩ để nhận thông tin thời điểm chuyển phôi. Trước khi chuyển, bác sĩ sẽ thông báo số lượng phôi được chuyển, chất lượng phôi và các thông tin quan trọng khác. Các phôi chất lượng tốt, sở hữu “tiềm năng” làm tổ cao nhất sẽ được ưu tiên chuyển trước. Số phôi còn lại sẽ được trữ đông để chuyển vào thời điểm khác hoặc nuôi tiếp lên ngày 5.
Chị em trong thời gian này cần lưu ý những điều sau:
Thủ thuật chuyển phôi tương tự với quá trình phết tế bào cổ tử cung để làm xét nghiệm. Để thực hiện, bác sĩ đưa mỏ vịt đặt vào âm đạo, bộc lộ cổ tử cung của bệnh nhân, kế tiếp đưa catheter đi qua cổ tử cung, tiến vào buồng tử cung. Thông qua đường dẫn của catheter, phôi sẽ được đặt tại vị trí phù hợp để làm tổ và phát triển trong tử cung của người mẹ. Toàn bộ quá trình chuyển phôi thường kéo dài khoảng 10 phút.
Tại IVF Tâm Anh, quá trình đưa phôi vào buồng tử cung bệnh nhân sẽ được thực hiện dưới sự hướng dẫn của siêu âm ngả bụng hiện đại.
Dựa trên các hình ảnh chi tiết thu nhận được, bác sĩ có thể quan sát và đánh giá tư thế tử cung, góc tử cung, đường đi từ cổ tử cung vào buồng tử cung nhằm đưa catheter nòng ngoài (dẫn đường) và catheter nòng trong (chứa phôi) tiếp cận chính xác đến vị trí cần đặt phôi. Khi catheter nòng ngoài tiếp cận vị trí phù hợp, bác sĩ sẽ giữ cố định và đưa catheter chứa phôi vào buồng tử cung để bơm từ từ phôi vào vị trí mong muốn.
Sau khi hoàn tất, bác sĩ nhẹ nhàng rút cả 2 catheter ra ngoài và kiểm tra xem thử có bị sót phôi hay không dưới kính hiển vi. Nếu sót phôi, bác sĩ sẽ đưa catheter trở lại buồng tử cung để bơm lần nữa. Tuy nhiên trường hợp này hiếm khi xảy ra.
Nếu phôi đã nằm tại vị trí mong muốn trong tử cung, bác sĩ lần lượt rút catheter nòng trong và nòng ngoài ra khỏi tử cung, sau đó tháo mỏ vịt để kết thúc quá trình chuyển phôi.

Bệnh nhân sau chuyển phôi sẽ được cho ra về nếu không có dấu hiệu bất thường nào hoặc tiếp tục truyền thuốc giảm co bóp tử cung, theo dõi tại viện nếu có chỉ định.
Bác sĩ Trần Ngọc Hà Giang khuyến nghị chị em sau chuyển phôi không nên tự lái xe về nhà. Những ngày sau chuyển phôi nên sinh hoạt nhẹ nhàng, hạn chế vận động mạnh.
Khoảng 13 ngày sau chuyển phôi ngày 3, chị em cần tái khám để kiểm tra nồng độ beta hCG trong máu. Nếu kết quả định lượng beta > 25 mIU/mL đồng nghĩa kết quả thử thai dương tính.
Nên chuyển phôi tươi ngày 3 hay chờ đợi nuôi phôi đến ngày 5 mới chuyển phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Bác sĩ Lê Đăng Khoa cho biết mỗi cách thức chuyển có ưu điểm và nhược điểm nhất định.
Trong mọi tình huống, bác sĩ và chuyên viên phôi học sẽ xem xét kỹ lưỡng các thông tin tiền sử sản phụ khoa, bệnh lý đi kèm, tuổi tác của người mẹ, chất lượng phôi, nguyện vọng gia đình… để tư vấn cụ thể cho từng trường hợp bệnh. Dù lựa chọn chuyển theo cách thức nào, bác sĩ luôn hướng dẫn kỹ lưỡng cho bệnh nhân để lựa chọn hướng điều trị phù hợp, an toàn và hiệu quả nhất cho gia đình.
“Mục tiêu của IVF Tâm Anh không chỉ là kết quả chuyển phôi thành công, mà là hỗ trợ các cặp vợ chồng hiếm muộn có thể mang thai và sinh con khỏe mạnh”, Bác sĩ Lê Đăng Khoa nhấn mạnh.

Chuyển phôi tươi ngày 3 giúp vợ chồng rút ngắn thời gian làm IVF, tiết kiệm chi phí trữ đông phôi, phù hợp với trường hợp phụ nữ trên 35 tuổi… Mặc dù vậy, phương thức chuyển phôi này tồn tại những nhược điểm nhất định:
Tỷ lệ thành công khi chuyển phôi tươi ngày 3 phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau, bao gồm chất lượng phôi, tử cung của người mẹ và sự tương tác giữa nội mạc tử cung với phôi. Ngoài ra, khả năng thành công khi chuyển phôi ngày 3 còn do sức khỏe tinh thần, lối sống, chế độ dinh dưỡng của người bệnh quyết định.
Các nghiên cứu cho thấy tỷ lệ thành công sau chuyển phôi ngày 3 và chuyển ngày 5 có sự khác biệt nhất định. Theo đó, tỷ lệ chuyển phôi ngày 3 thành công sau một lần chuyển phôi thấp hơn so với phôi ngày 5, tuy nhiên tỷ lệ trẻ sinh sống cộng dồn khi chuyển phôi ngày 3 không khác biệt so với chuyển phôi ngày 5. (2)
Bác sĩ Trần Ngọc Hà Giang cho biết không có sự chênh lệch quá lớn giữa lựa chọn chuyển phôi tươi ngày 3 so với chuyển phôi trữ ngày 3. Nếu các cặp vợ chồng còn băn khoăn về phương án chuyển phôi phù hợp với tình trạng bệnh có thể trao đổi trực tiếp với bác sĩ điều trị để được hướng dẫn cụ thể.
Một số kinh nghiệm chuyển phôi thành công mà chuyên gia và những chị em đã thành công khi làm IVF chia sẻ:
Để tăng khả năng đậu thai thành công sau chuyển phôi, chị em nên lưu ý thực hiện một số hướng dẫn sau:
Chuyển phôi tươi là kỹ thuật đưa phôi vào buồng tử cung. Các nghiên cứu cho thấy tỷ lệ phôi làm tổ thành công giữa chuyển phôi tươi và phôi trữ đông không có sự khác biệt quá lớn. Lựa chọn chuyển phôi tươi ngày 3 sở hữu những ưu điểm và tồn tại những hạn chế nhất định. Khi làm IVF, bác sĩ sẽ cân nhắc kỹ lưỡng lựa chọn phù hợp nhất nhằm tối ưu tỷ lệ mang thai.
Hiện nay, IVF Tâm Anh được trang bị hệ thống tủ nuôi cấy phôi chuyên dụng, phòng labo siêu sạch đạt chuẩn ISO 5, hệ thống tủ trữ đông phôi/noãn/tinh trùng ổn định, đảm bảo điều kiện tối ưu lưu trữ phôi và giao tử với chất lượng tốt nhất.
Toàn bộ tiến trình phôi phân chia tế bào sẽ được các chuyên viên phôi học theo dõi, đánh giá thông qua camera theo dõi liên tục (time-lapse) được tích hợp trong tủ cấy, sau đó sẽ được phần mềm trí tuệ nhân tạo AI phân tích nhằm phân loại phôi, hỗ trợ các chuyên viên phôi học lựa chọn các phôi chất lượng tốt nhất để chuyển phôi tươi hoặc trữ đông lại.
Khi chuyển phôi, bệnh nhân sẽ được các bác sĩ hỗ trợ sinh sản trực tiếp thực hiện. IVF Tâm Anh quy tụ nhiều chuyên gia giỏi, bác sĩ giàu kinh nghiệm, trang thiết bị hiện đại hỗ trợ, ứng dụng các kỹ thuật tiên tiến trên thế giới nhằm tối ưu hóa kế hoạch điều trị, giúp các cặp vợ chồng hiếm muộn tiến gần hơn với giấc mơ có con chính chủ khỏe mạnh.
Để tìm hiểu quy trình chuyển phôi tại Trung tâm Hỗ trợ sinh sản IVF Tâm Anh, các cặp vợ chồng có thể liên hệ theo thông tin:
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Để tối ưu hóa kết quả sau chuyển phôi tươi ngày 3, quan trọng nhất vợ chồng hiếm muộn nên thảo luận với bác sĩ về điều kiện chuyển phôi tươi cũng như các yếu tố liên quan. Chị em nên tuân thủ lời khuyên của bác sĩ trong giai đoạn sau thủ thuật, uống thuốc đầy đủ, duy trì tinh thần thoải mái và sẵn sàng đón nhận kết quả sau 14 ngày chuyển phôi. Bác sĩ Trần Ngọc Hà Giang lưu ý dù kết quả sau chuyển như thế nào, chị em nên bình tĩnh và tuân thủ theo hướng dẫn cụ thể từ bác sĩ điều trị.