Biến chứng u mềm lây khi không điều trị kịp thời

Biến chứng u mềm lây thường không nghiêm trọng ở người có hệ miễn dịch khỏe mạnh, nhưng có thể gây viêm đỏ, ngứa, nhiễm trùng da thứ phát, để lại sẹo hoặc lan rộng nếu người bệnh gãi, cạy nốt thương tổn. Ở trẻ nhỏ, người bị viêm da cơ địa hoặc suy giảm miễn dịch, bệnh có thể kéo dài và khó kiểm soát hơn. Bài viết dưới đây giúp nhận biết các biến chứng có thể gặp, dấu hiệu cần đi khám và cách chăm sóc da đúng để hạn chế lây lan.

U mềm lây có nguy hiểm không?

U mềm lây thường không nguy hiểm nếu người bệnh có hệ miễn dịch bình thường. U mềm lây là bệnh nhiễm virus ở da, thường gặp ở trẻ em, người suy giảm miễn dịch và người lớn, lây qua tiếp xúc da kề da (bao gồm đường tình dục). Phần lớn trường hợp lành tính và có thể tự khỏi theo thời gian, nhưng “tự khỏi” không đồng nghĩa “không cần quan tâm”, vì nếu nốt u bị gãi, cọ xát hoặc tự nặn làm u mềm lây bị vỡ thì nguy cơ bội nhiễm, lây lan, để lại sẹo sau khi hồi phục. (1)

Các yếu tố làm tăng nguy cơ biến chứng

Những yếu tố dưới đây khiến biến chứng u mềm lây dễ xảy ra hơn:

• Gãi, chà xát, cạo, triệt lông ở vùng tổn thương: làm virus tự lây sang vùng da khác và tạo cửa ngõ cho vi khuẩn xâm nhập.
• Viêm da cơ địa (eczema), da dễ kích ứng: hay xuất hiện viêm da quanh nốt (molluscum dermatitis), ngứa nhiều nên càng dễ gãi, càng lan rộng.
• Suy giảm miễn dịch (ví dụ HIV/AIDS, dùng thuốc ức chế miễn dịch…): nốt có thể nhiều, to, dai dẳng, lan rộng và biến chứng bội nhiễm nặng hơn.
• Tổn thương ở vùng nhạy cảm (mặt, mí mắt, sinh dục) hoặc vùng dễ ma sát (nách, bẹn): dễ viêm, trợt, bội nhiễm, đồng thời ảnh hưởng thẩm mỹ.

Biến chứng u mềm lây khi không điều trị kịp thời

U mềm lây tuy thường lành tính nhưng nếu để kéo dài, gãi nhiều hoặc tự nặn làm nốt bị vỡ, virus có thể lan nhanh và tạo điều kiện cho viêm, bội nhiễm, khiến tổn thương trở nên phức tạp hơn, dẫn đến các biến chứng:

• Nhiễm trùng thứ phát: là biến chứng thường gặp nhất. Khi nốt bị gãi hoặc bị vỡ, vi khuẩn có thể xâm nhập gây đỏ, đau, sưng nóng, rỉ dịch, mủ; đôi khi lan thành chốc lở. Ở người suy giảm miễn dịch, nhiễm trùng thứ phát có thể nghiêm trọng hơn và cần điều trị sớm.
• Lan rộng và tái phát: u mềm lây có nguy cơ tái phát rất cao, thường do tự lây nhiễm (gãi làm virus lan sang vùng da khác) hoặc tái nhiễm từ nguồn lây mới; một số tài liệu ghi nhận nhiễm u mềm lây không tạo miễn dịch bền vững, nên vẫn có nguy cơ tái phát cao.
• Viêm da: có thể kích hoạt phản ứng viêm quanh nốt, gây mẩn đỏ, bong vảy, ngứa (molluscum dermatitis). Ngoài ra, ma sát, cạo lông, bội nhiễm có thể dẫn đến viêm nang lông, làm tổn thương lan rộng, kéo dài thời gian hồi phục.
• Sẹo lõm, sẹo tăng sắc tố sau viêm: tự nặn hoặc điều trị không đúng cách, gây viêm kéo dài hoặc bội nhiễm có thể để lại sẹo lõm, hoặc tăng sắc tố sau viêm (vết thâm), nhất là ở vùng da mỏng hay vùng dễ gãi.
• Áp xe da và mô mềm: nếu nhiễm trùng tiến triển sâu, có thể hình thành ổ mủ, áp xe ở da và mô mềm, gây đau, sưng khu trú, đôi khi cần can thiệp y tế (rạch dẫn lưu, dùng kháng sinh theo chỉ định). Biến chứng này thường liên quan việc nặn, chọc, cào xước hoặc vệ sinh vùng da tổn thương không đúng cách.

Nhận biết thêm: Bảng phân biệt u mềm lây và sùi mào gà chi tiết

Xử trí và phòng ngừa biến chứng

Mục tiêu hàng đầu khi xử trí và phòng ngừa biến chứng u mềm lây là kiểm soát triệu chứng viêm, ngứa, ngăn ngừa bội nhiễm và hạn chế nguy cơ để lại sẹo thâm:

• Không nặn, không cạy, không chọc nốt u mềm lây (đặc biệt khi nốt đang viêm hoặc có mủ), hành động này làm tăng nguy cơ biến chứng u mềm lây và để lại sẹo.
• Giữ da sạch, khô, hạn chế ma sát, che phủ nốt khi cần; không dùng chung khăn tắm, dao cạo, đồ dùng cá nhân.
• Kiểm soát ngứa, viêm da cơ địa để giảm gãi và giảm lan rộng (bác sĩ có thể hướng dẫn dưỡng ẩm, thuốc bôi phù hợp từng trường hợp).
• Khi có dấu hiệu bội nhiễm đỏ đau, sưng nóng, mủ, sốt, vùng tổn thương lan nhanh, nên khám sớm để được đánh giá và điều trị đúng.
• Đi khám da liễu sớm nếu có nốt mọc nhiều, lan nhanh, ở mặt, mắt, vùng sinh dục, kéo dài dai dẳng, hoặc người bệnh có suy giảm miễn dịch.

Nếu bạn đang lo lắng về biến chứng u mềm lây, đặc biệt khi nốt lan nhanh, tái phát, bị vỡ, đỏ đau hoặc có mủ, có thể đến thăm khám sớm tại bệnh viện Tâm Anh để được đánh giá đúng và xử trí phù hợp. Điều trị đúng cách giúp hạn chế lây lan, giảm nguy cơ nhiễm trùng thứ phát và giảm sẹo, thâm sau viêm. Chủ động kiểm soát từ sớm luôn đơn giản và hiệu quả hơn khi biến chứng đã xảy ra.