Mực là loại hải sản quen thuộc, giàu protein và nhiều vi chất nhưng cũng khiến không ít thai phụ băn khoăn bầu ăn mực được không và ăn thế nào để đảm bảo an toàn. Trên thực tế, mẹ bầu có thể bổ sung mực vào chế độ ăn nếu lựa chọn nguyên liệu tươi, nấu chín kỹ và kiểm soát khẩu phần hợp lý. Đặc biệt, cần chú ý cách chế biến, tần suất ăn và một số trường hợp nên thận trọng để vừa tận dụng giá trị dinh dưỡng, vừa hạn chế rủi ro trong thai kỳ.
Theo các chuyên gia dinh dưỡng, phụ nữ mang thai có thể ăn mực nếu sử dụng đúng cách, đảm bảo an toàn thực phẩm và khẩu phần hợp lý. Hiện nay cũng chưa có bằng chứng khoa học nào cho thấy ăn mực gây sảy thai hay co thắt tử cung. Nguy cơ chỉ xuất hiện khi thai phụ ăn mực sống, mực tái hoặc thực phẩm không đảm bảo vệ sinh, dễ dẫn đến nhiễm khuẩn (Vibrio, Salmonella). Khi được chế biến đúng cách, mực là thực phẩm an toàn, bổ dưỡng và có lợi cho sức khỏe thai kỳ, giúp mẹ bầu ăn ngon, ngủ ngon và thai nhi phát triển toàn diện.
Mực là nguồn thực phẩm giàu protein, sắt, kẽm, vitamin B12 và một số axit béo omega-3, góp phần đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng của mẹ và hỗ trợ sự phát triển của thai nhi. Mực cũng thuộc nhóm hải sản có hàm lượng thủy ngân thấp. Mẹ bầu có thể dùng khoảng 100-150 g mực đã nấu chín cho một bữa, đồng thời tính vào tổng lượng hải sản ít thủy ngân trong tuần. Khi ăn, nên ưu tiên mực tươi, có nguồn gốc rõ ràng, nấu chín hoàn toàn và kiểm soát khẩu phần hợp lý.
Nhiều mẹ thắc mắc bà bầu ăn mực có tốt không và liệu món hải sản này có ảnh hưởng đến thai kỳ. Thực tế, mực là nguồn dinh dưỡng dồi dào, mang lại nhiều lợi ích cho mẹ và bé nếu ăn đúng cách. Tuy nhiên, nếu chế biến sai hoặc ăn quá nhiều, mực cũng có thể tiềm ẩn một số rủi ro sức khỏe. Dưới đây là các lợi ích và rủi ro tiềm ẩn khi ăn mực trong thai kỳ:
Mực chứa nhiều Omega-3 (DHA, EPA) – dưỡng chất thiết yếu giúp phát triển trí não và thị giác của thai nhi, đồng thời hỗ trợ quá trình lưu thông máu, giảm nguy cơ trầm cảm và mệt mỏi trong thai kỳ. Các khoáng chất như kẽm và kali còn giúp mẹ giảm tình trạng buồn nôn, ổn định huyết áp và duy trì năng lượng, đặc biệt hữu ích trong 3 tháng đầu thai kỳ. (1)
Bên cạnh đó, protein và sắt trong mực cũng đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành mô cơ, tăng sinh hồng cầu và phòng ngừa tình trạng thiếu máu trong thai kỳ. Mẹ bầu ăn mực chín kỹ, điều độ sẽ giúp cải thiện sức khỏe, tăng cường sức đề kháng và hỗ trợ thai nhi phát triển toàn diện.
Ngoài ra, selen và kẽm trong mực còn giúp tăng cường miễn dịch, bảo vệ tế bào và hỗ trợ tuyến giáp hoạt động ổn định. Đặc biệt, canxi và photpho giúp thai nhi hình thành hệ xương, răng và khung cơ chắc khỏe trong giai đoạn cuối thai kỳ.
Mặc dù mực rất tốt cho sức khỏe thai kỳ nhưng mẹ bầu cũng cần đặc biệt lưu ý khi ăn. Mực sống hoặc mực tái có thể chứa vi khuẩn Vibrio hay Salmonella, dễ gây rối loạn tiêu hóa hoặc nhiễm trùng. Vì vậy, mẹ chỉ nên ăn mực đã được nấu chín hoàn toàn, đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm.
Với những mẹ bầu có cơ địa nhạy cảm, dị ứng với hải sản, mực có thể gây nổi mẩn, ngứa hoặc sưng. Nếu đã từng bị dị ứng khi tiêu thụ hải sản, mẹ nên tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi ăn.
Bên cạnh đó, Mực chứa hàm lượng cholesterol tương đối cao, do đó mẹ bầu có rối loạn lipid máu hoặc tăng cân nhanh cần ăn với lượng hạn chế.
Ngoài ra, mực khô, mực được chế biến sẵn cũng là món mà mẹ bầu cần hạn chế sử dụng do chứa nhiều muối, dễ làm tăng huyết áp hoặc nguy cơ tiền sản giật. Bên cạnh đó, dù mực thuộc nhóm hải sản có hàm lượng thủy ngân thấp nhưng mẹ cũng chỉ nên ăn khoảng 1 – 2 lần mỗi tuần, mỗi lần khoảng 100 – 150g với mực tươi để đảm bảo an toàn cho thai nhi.
Theo các chuyên gia, không phải loại mực nào cũng phù hợp trong thai kỳ, do đó việc chọn đúng loại và chế biến đúng cách sẽ giúp mẹ tận dụng được tối đa lợi ích mà vẫn đảm bảo an toàn cho sức khỏe. Cụ thể:
Mực rất giàu dưỡng chất và tốt cho sức khỏe của mẹ và bé nhưng nếu ăn quá nhiều hoặc không đúng cách có thể gây dư đạm, natri hoặc tăng nguy cơ nhiễm khuẩn. Do đó, xác định liều lượng và tần suất ăn hợp lý là điều rất quan trọng.
Theo khuyến nghị của FDA, phụ nữ mang thai nên ăn 2 – 3 phần hải sản ít thủy ngân mỗi tuần. Mỗi phần ăn lý tưởng nên ở mức 100 – 150g. Mực thuộc nhóm hải sản có hàm lượng thủy ngân thấp, nên hoàn toàn phù hợp với mẹ bầu nếu được nấu chín kỹ, không ăn sống hoặc tái để tránh nguy cơ nhiễm khuẩn gây hại cho thai nhi.
Để bữa ăn thêm lành mạnh, mẹ nên kết hợp mực với rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt và trái cây tươi, giúp bổ sung vitamin, khoáng chất và chất xơ. Việc này không chỉ tăng khả năng hấp thu sắt mà còn hỗ trợ tiêu hóa hiệu quả hơn. Nên ưu tiên chế biến mực bằng cách hấp, luộc hoặc xào, thay vì chiên giòn, để giữ lại tối đa giá trị dinh dưỡng.
Để tận dụng tối đa giá trị dinh dưỡng mà vẫn đảm bảo an toàn sức khỏe, mẹ bầu cần đặc biệt chú ý đến cách chọn và chế biến mực đúng chuẩn. Việc này không chỉ giúp phòng ngừa ngộ độc thực phẩm hay nhiễm khuẩn mà còn đảm bảo mẹ khỏe, con phát triển toàn diện.
Khi lựa chọn, mẹ bầu nên ưu tiên mực tươi có thân săn chắc, màu sáng tự nhiên, mắt trong và không có mùi lạ. Những con mực có thịt mềm nhũn, ngả vàng hoặc có mùi tanh hôi thường đã bị ươn hoặc bảo quản không đúng cách, dễ chứa vi sinh vật gây hại. Do đó, mẹ nên mua mực ở những nơi uy tín, có chứng nhận an toàn thực phẩm rõ ràng.
Bên cạnh đó, mẹ cũng nên tránh sử dụng mực đông lạnh không rõ nguồn gốc hoặc để lâu trong tủ lạnh. Nếu cần bảo quản, nên rửa sạch, để ráo và cấp đông đúng nhiệt độ. Khi rã đông, cần chế biến ngay để hạn chế nguy cơ nhiễm khuẩn như Vibrio, Salmonella,… có thể gây rối loạn tiêu hóa và ảnh hưởng đến sức khỏe thai kỳ.
Mẹ bầu chỉ nên ăn mực đã được nấu chín kỹ (thịt mực trắng đục, không còn trong) bằng việc hấp, luộc hoặc xào. Việc chế biến đúng cách giúp tiêu diệt hoàn toàn vi khuẩn và giữ lại các dưỡng chất quý giá trong thịt mực. Tuyệt đối không ăn mực tái, sống hoặc gỏi mực, vì những món này tiềm ẩn nguy cơ nhiễm ký sinh trùng, gây hại cho cả mẹ và thai nhi.
Ngoài ra, nên hạn chế món chiên giòn hoặc tẩm ướp nhiều gia vị cay, mặn, bởi cách chế biến này có thể làm mất chất dinh dưỡng, tăng gánh nặng cho hệ tiêu hóa và khiến mẹ bầu dễ bị ợ nóng, khó tiêu hoặc tăng huyết áp. Thay vào đó, mẹ hãy kết hợp mực với rau xanh, gừng tươi, tỏi hoặc dầu ô liu để món ăn vừa thơm ngon, vừa tốt cho sức khỏe.
Nếu còn băn khoăn bầu ăn mực được không, ăn bao nhiêu là phù hợp hoặc cần xây dựng chế độ dinh dưỡng theo từng giai đoạn thai kỳ, mẹ có thể đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh để được bác sĩ thăm khám và tư vấn. Dựa trên tình trạng sức khỏe, tuổi thai, tiền sử bệnh lý và nhu cầu dinh dưỡng, bác sĩ sẽ đưa ra hướng dẫn phù hợp, đồng thời theo dõi sức khỏe mẹ và sự phát triển của thai nhi. Chủ động thăm khám giúp mẹ có thêm cơ sở lựa chọn thực phẩm và chăm sóc thai kỳ khoa học, an toàn.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Như vậy, với thắc mắc bầu ăn mực được không, mẹ có thể bổ sung mực vào chế độ ăn thai kỳ nếu sử dụng với lượng hợp lý và chế biến đúng cách. Nên ưu tiên mực tươi, có nguồn gốc rõ ràng, nấu chín kỹ và kết hợp đa dạng với các loại thực phẩm khác. Đồng thời, mẹ cần tránh mực sống, tái, hạn chế các món nhiều dầu mỡ, muối và gia vị, đặc biệt thận trọng nếu có tiền sử dị ứng hải sản hoặc đang thực hiện chế độ ăn riêng theo chỉ định y khoa.
