Viêm giác mạc là tình trạng tổn thương lớp màng trong suốt phía trước nhãn cầu, gây đau nhức và suy giảm thị lực nghiêm trọng. Nhiều người bệnh lo lắng liệu viêm giác mạc có phải mổ không hay chỉ cần dùng thuốc đơn thuần. Tùy vào mức độ xâm lấn của vi khuẩn, nấm hoặc virus, bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp can thiệp phù hợp để bảo vệ thị lực và ngăn ngừa biến chứng thủng nhãn cầu.
Viêm giác mạc là hiện tượng viêm nhiễm tại lớp mô trong suốt bao phủ mống mắt và đồng tử, có thể do tác nhân nhiễm trùng (vi khuẩn, virus, nấm) hoặc không nhiễm trùng, gây nguy cơ để lại sẹo đục vĩnh viễn.
Viêm giác mạc có phải mổ không? Câu trả lời phụ thuộc vào giai đoạn và mức độ đáp ứng thuốc, đa số các trường hợp phát hiện sớm chỉ cần điều trị nội khoa, nhưng khi xuất hiện biến chứng loét sâu, thủng nhãn cầu hoặc sẹo che khuất tầm nhìn thì phẫu thuật là chỉ định bắt buộc. (1)
Hầu hết người bệnh bị viêm giác mạc ở mức độ nông, diện tích tổn thương nhỏ thường được điều trị bằng các loại thuốc nhỏ mắt kháng sinh, kháng nấm hoặc kháng virus liều cao. Nếu tuân thủ phác đồ và đáp ứng tốt, vết loét sẽ lành, biểu mô giác mạc được tái tạo mà không cần can thiệp phẫu thuật.
Bác sĩ sẽ xem xét việc mổ viêm giác mạc hoặc can thiệp thủ thuật trong các tình huống sau:
Tùy vào mục đích điều trị (loại bỏ ổ nhiễm trùng hay phục hồi thị lực), bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp tối ưu. (2)
Đây là lựa chọn hàng đầu khi giác mạc bị viêm loét nặng, đục sẹo hoặc có nguy cơ thủng. Bác sĩ sẽ thay thế phần mô bị hỏng bằng giác mạc khỏe mạnh từ người hiến tặng.
Kỹ thuật này sử dụng màng ối (đã qua xử lý y tế) để bao phủ lên vùng giác mạc bị viêm loét. Màng ối đóng vai trò như “giàn giáo” sinh học giúp giảm viêm, kích thích tái tạo biểu mô và hạn chế tối đa việc hình thành sẹo xấu.
Trong trường hợp phải mổ để bảo tồn nhãn cầu khi ổ loét quá mỏng, phủ kết mạc là giải pháp hữu hiệu. Bác sĩ dùng một phần lòng trắng (kết mạc) của chính người bệnh kéo sang che phủ vùng loét, giúp cung cấp nguồn máu nuôi dưỡng để vết thương nhanh lành.
Sử dụng tia laser excimer để loại bỏ lớp sẹo nông trên bề mặt, làm phẳng giác mạc. Phương pháp này thường áp dụng sau khi tình trạng viêm nhiễm đã ổn định nhưng có thể để lại sẹo gây mờ mắt hoặc kích ứng.
Thủ thuật này cực kỳ quan trọng đối với viêm giác mạc do nấm hoặc vi khuẩn kháng thuốc. Bác sĩ sẽ nạo bỏ lớp biểu mô bề mặt hoặc đáy ổ loét để loại bỏ bớt tải lượng tác nhân gây bệnh, đồng thời giúp thuốc nhỏ mắt thấm sâu vào mô hơn.
Mọi cuộc phẫu thuật nhãn khoa đều tiềm ẩn những rủi ro nhất định mà người bệnh cần nắm rõ:
Người bệnh cần tuyệt đối tuân thủ chế độ dùng thuốc ức chế miễn dịch và tái khám định kỳ nghiêm ngặt theo chỉ dẫn của bác sĩ. Đặc biệt, việc bảo vệ mắt tránh va đập sau mổ là cực kỳ quan trọng vì mô ghép cần thời gian dài để liên kết vững chắc với nhãn cầu.
Để phục hồi tốt hơn sau mổ, việc chăm sóc tại nhà cần lưu ý:
Chi phí phụ thuộc vào phương pháp thực hiện (phủ kết mạc, ghép màng ối hay ghép giác mạc). Đặc biệt với ghép giác mạc, chi phí sẽ bao gồm phí phẫu thuật và phí vận chuyển, bảo quản mô từ ngân hàng mắt. Người bệnh nên thăm khám trực tiếp để được báo giá chính xác theo tình trạng bệnh.
Thời gian phục hồi thị lực sau khi mổ viêm giác mạc có thể kéo dài từ vài tuần đến vài tháng. Với ghép giác mạc xuyên, quá trình ổn định hoàn toàn và rút chỉ có thể mất từ 6 tháng đến 1 năm.
Nếu bệnh ở giai đoạn sớm, bác sĩ có thể sử dụng các liệu pháp thay thế như tiêm kháng sinh dưới kết mạc, dùng thuốc nhỏ mắt tự thân (huyết thanh) hoặc đặt kính áp tròng điều trị để thúc đẩy biểu mô hóa mà không cần can thiệp phẫu thuật ngay lập tức.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Việc xác định viêm giác mạc có phải mổ không đòi hỏi sự thăm khám kỹ lưỡng và đánh giá chuyên sâu từ bác sĩ nhãn khoa. Phẫu thuật chỉ là giải pháp cuối cùng nhưng lại cực kỳ quan trọng để cứu vãn thị lực trong các trường hợp nặng. Nếu bạn nhận thấy các triệu chứng như mắt đỏ, đau nhức, sợ ánh sáng hoặc nhìn mờ đột ngột, hãy đến thăm khám tại Trung tâm Mắt Công nghệ cao, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh ngay để được kiểm tra, thăm khám và điều trị kịp thời.
