Ông ngoại lần đầu nhìn rõ mặt cháu nhờ thay thủy tinh thể

Sau nhiều năm sống chung với thị lực mờ đục, ông N.T.H. (68 tuổi, Hậu Giang), đã có thể nhìn rõ từng con chữ và khuôn mặt người thân sau phẫu thuật Phaco tại Trung tâm Mắt Công nghệ cao, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM.

Ông chảy nước mắt khi nhìn không rõ mặt cháu

Khoảng 3 năm trước, ông H. bắt đầu thấy mắt mờ, chói sáng khi đi ngoài trời, khó đọc báo hay xem tivi dù đã thay kính nhiều lần. Ngỡ dấu hiệu tuổi tác, ông không đi khám mắt.

Chiều muộn một ngày đầu tháng 5, con gái đưa cháu ngoại từ miền Bắc lần đầu vào thăm ông. Ông dụi mắt mãi mà không thể nhìn rõ nét mặt cháu gái, ông giật mình, chảy nước mắt.

Ông H. quyết định đến khám tại Trung tâm Mắt Công nghệ cao, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM. Tại đây, sau khi được kiểm tra thị lực, bác sĩ CKII Nguyễn Thị Hồng Phụng chẩn đoán ông bị đục thủy tinh thể cả 2 mắt. Thị lực mắt phải chỉ còn 4/10, trong khi mắt trái giảm nghiêm trọng, chỉ 1/10.

Đục thủy tinh thể (cườm khô) là tình trạng thủy tinh thể – thấu kính trong suốt tự nhiên của mắt – trở nên mờ đục, làm giảm khả năng truyền ánh sáng tới võng mạc. Đây là một trong những nguyên nhân chính gây giảm thị lực và mù lòa, đặc biệt phổ biến ở người lớn tuổi. Bệnh có thể điều trị được bằng phẫu thuật và thường hồi phục thị lực tốt.

Ông được chỉ định mổ thay thủy tinh thể nhân tạo cho thủy tinh thể đã “hết hạn sử dụng” ở cả 2 mắt. Trong đó, mổ mắt phải trước, khoảng 1 tháng sau, khi mắt phải hồi phục, cải thiện thị lực sẽ mổ mắt còn lại.

Tầm soát toàn diện bằng thiết bị hiện đại

Trước mổ, ông H. được khám mắt toàn diện để cá thể hóa điều trị đục thủy tinh thể an toàn, hiệu quả. Đầu tiên, ông được đo sinh học giác mạc bằng máy IOL Master – thiết bị sử dụng ánh sáng tần số cao để ghi nhận chính xác các thông số như chiều dài trục nhãn cầu, độ cong giác mạc, độ dày thủy tinh thể… Đây là căn cứ quan trọng để bác sĩ lựa chọn loại thấu kính nội nhãn (IOL) phù hợp với từng người bệnh.

Sau đó ông H. được siêu âm bằng công nghệ A,B để đếm tế bào nội mô giác mạc, chụp cắt lớp võng mạc, đo bản đồ giác mạc, cũng góp phần xác định loại thủy tinh thể phù hợp​. Cùng với đó, kỹ thuật viên cũng tiến hành đo nhãn áp để phát hiện sớm các vấn đề như tăng nhãn áp – một trong những biến chứng có thể ảnh hưởng đến kết quả phẫu thuật nếu không được kiểm soát tốt.

Cuối cùng, ông được xét nghiệm công thức máu, các chỉ số đường huyết để tầm soát tiểu đường hoặc các bệnh nền khác.​

“Chúng tôi luôn khám thủy tinh thể và các bệnh về mắt khác để đánh giá đầy đủ tình trạng mắt trước khi đưa ra quyết định mổ và tiên lượng chính xác kết quả phẫu thuật. Nhờ hệ thống thiết bị hiện đại, việc sàng lọc diễn ra nhanh chóng, không gây khó chịu cho người bệnh”, bác sĩ Phụng cho biết thêm.

Sau khi hoàn tất khâu sàng lọc, ông H. được tư vấn thực hiện phẫu thuật bằng phương pháp Phaco – tán nhuyễn thủy tinh thể bằng siêu âm, ít xâm lấn và thời gian phục hồi nhanh. Ông H. được giải thích chi tiết về các loại thủy tinh thể nhân tạo, từ đó quyết định chọn loại kính đơn tiêu cự – loại có chi phí hợp lý và đáp ứng được nhu cầu nhìn rõ nét hơn các loại kính khác.

Ca mổ nhẹ nhàng, hồi phục nhanh

Trung tâm Mắt Công nghệ cao Tâm Anh sở hữu hệ thống Alcon Vision Suite – giải pháp toàn diện đạt chuẩn Mỹ cho phẫu thuật Phaco điều trị đục thủy tinh thể. Hệ thống gồm nhiều thiết bị hiện đại, hoạt động đồng bộ như máy đo nhãn cầu Argos đo chính xác các thông số của mắt chỉ trong 1 giây, hỗ trợ lập kế hoạch mổ chính xác từ xa.

Máy phẫu thuật Phaco Centurion qua vết mổ siêu nhỏ (2,2 mm), rút ngắn thời gian hồi phục và giảm biến chứng nhờ công nghệ kiểm soát nhãn áp và năng lượng tân tiến. Kính hiển vi phẫu thuật Luxor Revalia cho hình ảnh phóng đại sắc nét gấp 6 lần, giúp bác sĩ quan sát và xử lý chuẩn xác trong suốt quá trình mổ.

Tại phòng mổ vô trùng, ông H. được TTƯT.PGS.TS.BS Nguyễn Xuân Hiệp – Giám đốc Trung tâm Mắt công nghệ cao, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh trực tiếp phẫu thuật.

Sau khi thuốc gây tê tại chỗ bắt đầu có tác dụng, ông H. được đưa lên bàn mổ, mí mắt được giữ mở bằng thiết bị chuyên dụng. PGS Xuân Hiệp tạo 1 đường tiếp cận vào bên trong mắt. Tiếp theo, thủy tinh thể được tách ra khỏi bao xung quanh, chuẩn bị cho bước tán nhuyễn.

PGS Xuân Hiệp sử dụng tay cầm tích hợp cảm biến áp lực điều khiển các đầu siêu âm dao động ở tốc độ cao, phá vỡ thủy tinh thể thành nhiều mảnh nhỏ bằng. Các mảnh vỡ được hút ra ngoài bằng hệ thống tưới – hút kết hợp. Sau đó, 1 thấu kính nhân tạo (IOL) được đưa vào thay thế.

Tái khám sau 1 tuần, thị lực mắt phải của ông đã đạt 10/10. Ông cho biết bản thân đã nhìn rõ hơn và không còn cảm giác lóa sáng hay mờ như trước. Ông đã có thể thoải mái ngắm, chơi đùa cùng cháu gái và chăm sóc bản thân mà không cần người dìu đỡ.

“Vết mổ rất nhỏ, không cần khâu, rút ngắn thời gian hồi phục, đảm bảo chất lượng thị giác sau mổ. Ca mổ chỉ kéo dài khoảng 5-7 phút, không gây đau, không mất máu”, PGS Xuân Hiệp cho biết.

Mang lại chất lượng sống mới cho người cao tuổi

Bộ Y tế cho biết, Việt Nam có khoảng 2 triệu người mù lòa, trong đó đục thể thủy tinh là nguyên nhân phổ biến nhất, chiếm tới 66,1%.

Bác sĩ Phụng cho biết, đục thủy tinh thể tiến triển âm thầm, ban đầu hầu như không gây triệu chứng rõ rệt. Khi bệnh nặng dần, người bệnh bắt đầu cảm thấy mắt mờ, nhức mỏi khi nhìn lâu, thị lực suy giảm – đây là dấu hiệu sớm và quan trọng nhất.

Chưa kể, bệnh này đang có xu hướng trẻ hoá do nhiều yếu tố như kiểm soát kém bệnh, bệnh tiểu đường, sử dụng thuốc steroid mạn tính, chấn thương mắt trước đó và tiền sử gia đình mắc bệnh đục thủy tinh thể khởi phát sớm.

Phẫu thuật Phaco là một trong những phương pháp phổ biến, an toàn và hiệu quả trong điều trị đục thủy tinh thể. Những cải tiến gần đây trong công nghệ cũng khiến mổ Phaco và IOL (thấu kính nội nhãn) ngày càng giúp được nhiều người bệnh, đặc biệt là người lớn tuổi lấy lại thị lực. Các thấu kính nội nhãn hiện nay hầu như đều đáp ứng được các yêu cầu thị giác của người bệnh.

Hầu hết người bệnh phục hồi thị lực tối ưu và không cần dùng kính mắt hoặc kính áp tròng. Tuy nhiên, thời điểm phục hồi còn tùy thuộc tình trạng của từng người bệnh. Quá trình hồi phục hoàn toàn thường kéo dài 4 tuần, trong đó người bệnh có thể cảm thấy hơi cộm xốn hoặc khó chịu nhẹ trong vài ngày đầu. Sau mổ, người bệnh nhận thức màu sắc và độ sâu tốt hơn, có thể tiếp tục sinh hoạt bình thường.

Bác sĩ Phụng khuyến cáo, trong vòng 1 tháng sau phẫu thuật, người bệnh cần tránh gió, bụi, khói, nước khi sinh hoạt, ra đường hoặc làm việc và hạn chế vận động mạnh. Trong môi trường không đảm bảo, người bệnh cần đeo kính bảo hộ. Người bệnh có thể xem tivi, điện thoại, máy vi tính trong thời gian ngắn. Không cần kiêng ăn uống trừ trường hợp có bệnh nền phải theo hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa. Sau 1 tháng, mọi sinh hoạt có thể trở lại bình thường.