Bệnh thận mạn diễn tiến âm thầm, phần lớn người bệnh phát hiện bệnh ở giai đoạn muộn, phải điều trị thay thế thận như chạy thận nhân tạo, lọc màng bụng, ghép thận. Điều này đặt ra vấn đề cần sớm phát hiện và điều trị để ngăn đà suy giảm chức năng thận.
Chương trình tư vấn trực tuyến về bệnh thận mạn với sự tham gia của các bác sĩ , chuyên khoa Nội thận – Lọc máu, Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM.
20 giờ ngày 19/12/2024, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh phối hợp Báo điện tử VTV8 tổ chức chương trình tư vấn trực tuyến “Bệnh thận mạn: làm thế nào để phát hiện sớm và điều trị hiệu quả”, với sự góp mặt của 3 chuyên gia, bác sĩ từ khoa Nội thận – Lọc máu, Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM:
Với những thông tin, kiến thức hữu ích, thiết thực, gần gũi và những câu chuyện thực tế cảm động, chương trình đã thu hút hàng ngàn khán giả theo dõi và tham gia đặt câu hỏi cho các chuyên gia, bác sĩ. Ngay tại chương trình, những thắc mắc của khán giả về bệnh thận mạn nói chung, suy thận mạn nói riêng được các chuyên gia được giải đáp cặn kẽ, giúp khán giả có cái nhìn chính xác, rõ ràng hơn về bệnh thận mạn.
TTƯT.BS.CKII Tạ Phương Dung cho biết bệnh thận mạn là những thay đổi bất thường về chức năng hay cấu trúc của thận kéo dài trên 3 tháng. Thay đổi về cấu trúc như thận teo nhỏ hay mất phản âm tủy vỏ – ranh giới giữa tủy và vỏ thận không còn rõ ràng. Trong khi đó, thay đổi về chức năng thận có thể biểu hiện qua việc xuất hiện đạm, hồng cầu trong nước tiểu. Ngoài ra, bệnh còn thể hiện qua độ lọc cầu thận (eGFR) dưới 60 ml/phút/1,73 m2 da.
Giải đáp thắc mắc khán giả về sự khác biệt giữa bệnh thận mạn và suy thận mạn, bác sĩ Tạ Phương Dung cho biết bệnh thận mạn diễn tiến theo 5 giai đoạn, trong đó, suy thận mạn là giai đoạn 5, cũng là giai đoạn cuối của bệnh thận mạn.
Nguyên nhân chủ yếu dẫn đến bệnh thận mạn ở Việt Nam cũng như trên thế giới là đái tháo đường (tiểu đường), tăng huyết áp, béo phì (chỉ số khối cơ thể BMI trên 25 kg/m2). Ngoài ra, còn các yếu tố nguy cơ khác như thói quen hút thuốc lá, có tính chất gia đình, tự ý dùng thuốc hoặc lạm dụng thuốc không theo chỉ định bác sĩ.
Giải thích nguyên nhân nhiều người phát hiện bệnh thận mạn khi đã ở giai đoạn muộn, BS.CKII Đinh Cẩm Tú cho biết các đơn vị thận (nephron) có khả năng bù trừ cho nhau. Các đơn vị khỏe mạnh có thể tăng cường hoạt động để bù đắp cho các đơn vị thận mất chức năng nên người bệnh không cảm nhận biểu hiện bất thường. Sau một thời gian, khả năng bù trừ không còn, các triệu chứng mới bắt đầu xuất hiện như mệt mỏi, chán ăn, buồn nôn,… Khi đó, bệnh thận mạn đã diễn tiến sang giai đoạn cuối.
Cả ba bác sĩ đều thống nhất ý kiến khám sức khỏe, kiểm tra chức năng thận định kỳ thường xuyên là các đơn giản và hiệu quả nhất để sớm phát bệnh thận mạn.
BS.CKII Nguyễn Thị Thanh Thùy cho biết chức năng thận được đánh giá thông qua xét nghiệm nước tiểu (tổng phân tích nước tiểu, protein niệu, microalbumin niệu,…); xét nghiệm máu (creatinin huyết thanh, mức lọc cầu thận, nitơ urê máu,…) và chẩn đoán hình ảnh (siêu âm, sinh thiết,…). Tùy tình trạng sức khỏe của từng người bệnh, bác sĩ chỉ định thực hiện các xét nghiệm phù hợp.
TTƯT.BS.CKII Tạ Phương Dung cho biết, bệnh thận mạn không thể khỏi hoàn toàn, thậm chí người bệnh đã được ghép thận thành công vẫn được xem là mắc bệnh thận mạn vì người bệnh phải dùng thuốc cả đời. Tuy nhiên, điều trị đúng cách bệnh thận mạn có thể làm chậm tốc độ diễn tiến, thậm chí đẩy lùi mức độ suy giảm chức năng thận thông qua điều trị bảo tồn bằng phác đồ thuốc, chế độ dinh dưỡng, tập luyện thể chất phù hợp dành riêng cho từng người bệnh.
Bác sĩ chia sẻ những trường hợp người bệnh, trong đó nhiều người cao tuổi, phát hiện bệnh thận mạn giai đoạn cuối, đã mổ cầu tay chuẩn bị chạy thận, thậm chí có trường hợp đã đăng ký chuẩn bị ghép thận. Tuy nhiên, người bệnh được điều trị bảo tồn chức năng thận theo phác đồ cá thể hóa, chức năng thận phục hồi về độ 4, độ 3, chưa cần chuyển sang lọc máu, chưa cần ghép thận.
Trường hợp người bệnh không còn đáp ứng điều trị bảo tồn, buộc phải điều trị thay thế bằng các phương pháp như chạy thận nhân tạo, lọc màng bụng và ghép thận. Trong đó, chạy thận nhân tạo là phương pháp được người bệnh lựa chọn phổ biến nhất.
Hiện, chạy thận nhân tạo có nhiều phương pháp khác nhau như chạy thận nhân tạo thông thường; chạy thận nhân tạo với màng lọc hyflux (màng lọc chất lượng cao); chạy thận nhân tạo HDF online lấy đi được các độc tố có trọng lượng phân tử trung bình đến cao mà chạy thận nhân tạo thông thường không thể đáp ứng.
Bác sĩ Tạ Phương Dung đưa ra lời khuyên dành cho người bệnh thận mạn cần chuẩn bị tâm thế “sống chung với bệnh” do không thể điều trị khỏi hoàn toàn. Tuy nhiên, để làm chậm tốc độ diễn tiến bệnh hay đẩy lùi mức độ bệnh, người bệnh cần tuân thủ đúng theo phác đồ điều trị, chế độ dinh dưỡng, vận động do bác sĩ đưa ra.
Mục tiêu điều trị là kiểm soát các vấn đề sức khỏe kèm theo bệnh thận như tăng huyết áp, đái tháo đường, thiếu máu, loãng xương, tăng phốt pho máu, suy dinh dưỡng, tăng mỡ máu,… Điều này giúp người bệnh kéo dài thời gian chưa phải chuyển sang lọc máu hoặc giảm thiểu các biến chứng phát sinh khi đến giai đoạn phải lọc máu.
Trong 2 tiếng diễn ra chương trình, bên cạnh các thông tin khoa học về bệnh thận mạn, các chuyên gia khoa Nội thận – Lọc máu, Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM còn trực tiếp giải đáp các câu hỏi, thắc mắc, tình huống thực tế của khán giả. Quý khán giả bỏ lỡ chương trình có thể xem lại TẠI ĐÂY hoặc liên hệ đến Hotline của Hệ thống BVĐK Tâm Anh 028 7102 6789 – 093 180 6858 (TP.HCM) và 024 7106 6858 – 024 3872 3872 (Hà Nội) để gửi câu hỏi cho các chuyên gia.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
