Phân độ Forrest là gì? Ý nghĩa trong tiên lượng

Phân độ Forrest được ứng dụng để đánh giá tình trạng xuất huyết do loét dạ dày tá tràng thông qua nội soi. Hệ thống gồm 6 cấp, tương ứng với mức độ nghiêm trọng từ cao đến thấp. Bài viết sau đây sẽ tìm hiểu về từng cấp độ và ý nghĩa của bảng phân loại này.

Phân độ Forrest là gì?

Phân độ Forrest là hệ thống phân loại được sử dụng trong nội soi đường tiêu hóa trên nhằm đánh giá tình trạng xuất huyết tiêu hóa liên quan đến loét. Hệ thống được Tiến sĩ JA Forrest và cộng sự mô tả lần đầu tiên trên tạp chí The Lancet vào năm 1974. Ban đầu, bảng phân loại này được phát triển nhằm thống nhất mô tả về chảy máu do vết loét, qua đó cải thiện sự trao đổi thông tin giữa các bác sĩ nội soi. Hiện nay, bảng phân độ Forrest được ứng dụng rộng rãi như một công cụ xác định mức độ và nguy cơ tái xuất huyết ở người bị loét dạ dày tá tràng. (1)

Bảng phân độ forrest đầy đủ và cách đọc trên nội soi

Chỉ định can thiệp cầm máu qua nội soi thường được cho các ổ loét Forrest Ia, Ib, IIa. Forrest IIb vẫn còn được xem xét. Thông thường, ở những trung tâm có đủ phương tiện cầm máu có thể phá vỡ cục máu đông trước khi có quyết định can thiệp cầm máu hay không. Nếu sau khi xác định có lộ mạch bên dưới, việc cầm máu nên được thực hiện, ngược lại trường hợp chưa có bằng chứng lộ mạch máu (chỉ có cặn máu đen bám, hay đáy sạch), việc cầm máu có thể chưa cần thiết.

Xem thêm: Loét hành tá tràng Forrest III: Hướng xử trí

Nội soi can thiệp kết hợp các phương pháp cầm máu như:

• Tiêm Epinephrine cầm máu
• Cầm máu bằng kẹp kim loại (clip)
• Sử dụng nhiệt như Coagrasper, Argon Plasma, laser,…

Ý nghĩa phân độ Forrest trong tiên lượng và điều trị

Phân độ Forrest không chỉ đánh giá mức độ tổn thương loét dạ dày tá tràng có xuất huyết mà còn đóng vai trò quan trọng trong tiên lượng và điều trị.

• Đánh giá mức độ xuất huyết ở thời điểm nội soi: Phân độ Forrest hỗ trợ xác định chính xác mức độ nguy hiểm của tình trạng chảy máu trong lần nội soi đầu tiên.
• Tiên lượng nguy cơ tái xuất huyết: Mỗi mức độ trong hệ thống phân loại tương ứng với nguy cơ tái xuất huyết từ rất cao (Ia) đến rất thấp (III). Dựa theo đó, bác sĩ có thể chỉ định theo dõi, nội soi lại hoặc can thiệp ngay.
• Lập kế hoạch điều trị và chăm sóc: Bảng phân loại giúp bác sĩ xác định phương án can thiệp phù hợp như cầm máu qua nội soi hoặc điều trị nội khoa, đồng thời lên kế hoạch chăm sóc tối ưu.

Phân độ Forrest áp dụng trong bệnh lý nào?

Phân độ loét theo Forrest có thể được ứng dụng trong những trường hợp sau:

1. Loét dạ dày và loét tá tràng

Phân loại Forrest được áp dụng chủ yếu để phân tầng nguy cơ ở người bị loét dạ dày tá tràng. Dựa trên đánh giá từ kết quả nội soi, bác sĩ có thể xác định mức độ nghiêm trọng, nguy cơ tái phát và dự đoán tỷ lệ tử vong, qua đó tư vấn phác đồ và phương pháp điều trị phù hợp và tối ưu.

2. Xuất huyết tiêu hóa trên không do giãn tĩnh mạch

Hệ thống phân loại Forrest còn được dùng để đánh giá xuất huyết do các tổn thương khác ở đường tiêu hóa trên như khối u, viêm, hội chứng Mallory Weiss, thuốc…

3. Sau can thiệp nội soi cầm máu

Phân độ Forrest phản ánh tình trạng xuất huyết ở thời điểm nội soi. Sau khi can thiệp bằng nội soi hoặc nội khoa, tổn thương có thể thuyên giảm. Do đó, bác sĩ sẽ chỉ định lần nội soi kế tiếp để đánh giá mức độ hồi phục và nguy cơ chảy máu tái phát.

Để đặt lịch thăm khám tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, vui lòng liên hệ:

Phân độ Forrest được sử dụng để đánh giá mức độ tổn thương của xuất huyết dạ dày tá tràng do loét, đồng thời tiên lượng nguy cơ tái phát. Thông qua đó, bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp can thiệp phù hợp, giúp người bệnh hồi phục tốt nhất và hạn chế biến chứng nguy hiểm.