Ông Điền (45 tuổi, TP.HCM) nhập viện trong tình trạng sưng nề vùng mặt, nhiều tổn thương da đỏ đau, chảy mủ, sau khi mắc thủy đậu khoảng hai tuần.

Trước đó, ông Điền sốt nhẹ, nổi bóng nước toàn thân, được chẩn đoán thủy đậu và điều trị ngoại trú. Các triệu chứng toàn thân thuyên giảm, phần lớn bóng nước khô lại. Tuy nhiên, khoảng ba ngày trước khi nhập viện, một số tổn thương ở mặt và lưng bất ngờ sưng to, cơn đau tăng, rỉ mủ, dù người bệnh không còn sốt. Lo ngại biến chứng, người bệnh đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (cơ sở P.Tân Sơn Hoà – Q.Tân Bình cũ) khám và được chỉ định nhập viện điều trị.

BS.CKI Nguyễn Hoàng Anh, khoa Nội Tổng hợp, cho biết vùng mặt người bệnh sưng nề rõ, da căng bóng, nhiều sang thương thủy đậu đã vỡ loét, đóng mài dày, có dấu hiệu nhiễm trùng lan tỏa. Ở vùng lưng, một số nốt tổn thương tiến triển thành ổ loét sâu, trung tâm sẫm màu, xung quanh viêm đỏ, điển hình cho tình trạng nhiễm trùng da thứ phát.

Khai thác bệnh sử ghi nhận người bệnh chưa từng mắc thủy đậu, chưa tiêm vaccine phòng bệnh, có thể mắc bệnh do lây nhiễm trong cộng đồng. Kết quả cấy mủ vết thương xác định tác nhân là tụ cầu vàng kháng methicillin (MRSA).

Tụ cầu vàng kháng methicillin (MRSA) là một chủng vi khuẩn Staphylococcus aureus đã kháng lại nhiều loại kháng sinh thường dùng. Chính đặc tính kháng thuốc này khiến MRSA trở nên nguy hiểm hơn nhiều so với tụ cầu vàng thông thường, làm cho việc điều trị khó khăn, kéo dài và tăng nguy cơ thất bại nếu phát hiện muộn. Nếu không được điều trị kịp thời và đúng phác đồ, MRSA có thể gây ra hàng loạt biến chứng nặng nề như nhiễm trùng huyết, viêm phổi nặng, viêm nội tâm mạc, viêm xương tủy, áp-xe sâu đa cơ quan, thậm chí dẫn đến suy đa tạng và tử vong. Đặc biệt, ở người cao tuổi, trẻ nhỏ, người có bệnh nền hoặc suy giảm miễn dịch, MRSA có xu hướng tiến triển nhanh và diễn biến khó lường.

Nhiễm trùng da do MRSA là một biến chứng đáng lưu ý trên nền bệnh thủy đậu. Các bóng nước và vết trầy xước do gãi làm mất hàng rào bảo vệ da, tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập, trong đó có tụ cầu vàng kháng methicillin (MRSA). So với nhiễm trùng da thông thường, MRSA có xu hướng diễn tiến nhanh, tổn thương lan rộng, dễ gây viêm mô tế bào, áp-xe và khó điều trị hơn do kháng nhiều kháng sinh.

“Đây là biến chứng nguy hiểm của thủy đậu khi vi khuẩn xâm nhập qua các vết thương hở, thường gặp ở người gãi nhiều, vệ sinh da không đúng cách hoặc tự ý xử lý tổn thương tại nhà”, bác sĩ Hoàng Anh nói.

Ông Điền được điều trị bằng kháng sinh phổ rộng đường tĩnh mạch, sau đó điều chỉnh theo kháng sinh đồ, kết hợp chăm sóc và vệ sinh vết thương mỗi ngày cùng điều trị triệu chứng. Sau khoảng 10 ngày, tình trạng sưng viêm giảm rõ, các tổn thương khô lại, không còn chảy mủ, người bệnh được xuất viện.

Bác sĩ đánh giá tình trạng vùng da bị tổn thương trước và sau điều trị cho thấy sự khác biệt rõ rệt. Cụ thể, vùng mặt từ sưng nề, loét mủ lan rộng đã xẹp viêm, lên da non. Trong khi đó, các ổ tổn thương ở lưng thu nhỏ, khô sạch, không xuất hiện tổn thương mới. Theo bác sĩ Hoàng Anh, đây là bằng chứng cho thấy vai trò quyết định của việc điều trị sớm và chăm sóc vết thương đúng cách.

Thủy đậu ở người lớn thường diễn tiến nặng hơn trẻ em và dễ gặp biến chứng nếu chủ quan. Ngoài viêm phổi, viêm não, nhiễm trùng da do vi khuẩn là biến chứng phổ biến, có thể dẫn đến nhiễm trùng huyết, để lại sẹo xấu hoặc kéo dài thời gian điều trị.

Để phòng ngừa biến chứng, bác sĩ Hoàng Anh khuyến cáo người mắc thủy đậu cần giữ da sạch, khô, tránh gãi làm vỡ bóng nước, không tự ý bôi thuốc, đắp lá hay áp dụng mẹo dân gian. Khi xuất hiện dấu hiệu bất thường như sưng đỏ, đau tăng, chảy mủ hoặc sốt trở lại, người bệnh nên đi khám sớm.

“Tiêm vaccine phòng thủy đậu là biện pháp hiệu quả giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và hạn chế biến chứng nặng, đặc biệt ở người lớn chưa từng nhiễm virus này”, bác sĩ Hoàng Anh nói thêm.

*Tên người bệnh đã được thay đổi