Hà Nội – Vô sinh 2 năm do buồng trứng lão hóa như phụ nữ tiền mãn kinh, chị Thanh, 33 tuổi phải gom trứng làm thụ tinh ống nghiệm mới có con.

Ngày Tết, bé Voi – trái ngọt sau hai năm điều trị hiếm muộn của vợ chồng chị Thanh – cầm phong bao lì xì chập chững những bước đi đầu tiên trong tiếng cười reo cổ vũ của cả gia đình. “Trước đây, Tết là áp lực vì những câu hỏi thăm cháu. Nay chúng tôi đã có mùa xuân đúng nghĩa”, chị Thanh chia sẻ. Thêm rằng, Tết đầu tiên có con, vợ chồng chị ẵm con đi chúc Tết khắp người thân, họ hàng.

Kết hôn năm 2022, một năm sau chưa có con, chị Thanh và chồng là anh Hưng đi khám được chẩn đoán tinh trùng yếu dẫn đến khó có thai tự nhiên. Vợ chồng bắt đầu điều trị bằng đông tây y, 3 lần bơm tinh trùng vào buồng tử cung (IUI) đều thất bại.

Đầu năm 2024, anh chị đến Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội  (IVF Tâm Anh) khám. BS.CKII Cao Tuấn Anh chẩn đoán chị Thanh vô sinh do buồng trứng lão hóa sớm như phụ nữ tiền mãn kinh, chỉ số dự trữ buồng trứng giảm còn 0.78ng/ml (mức trung bình ở phụ nữ dưới 38 tuổi khoảng 2-6 ng/mL). Để có con, vợ chồng chị nên làm thụ tinh ống nghiệm (IVF).

Theo bác sĩ Tuấn Anh, mỗi chu kỳ IVF thường cần 10-15 noãn (trứng) để thụ tinh và nuôi cấy phôi. Trường hợp dự trữ buồng trứng giảm như chị Thanh có thể không đủ số lượng trứng tối ưu, làm giảm tỷ lệ tạo phôi và nuôi phôi thành công. Để tăng cơ hội có nhiều phôi và nâng cao tỷ lệ đậu thai, bác sĩ chỉ định chị Thanh gom noãn nhiều chu kỳ liên tiếp, sau đó tạo phôi và lựa chọn thời điểm chuyển phôi phù hợp. Cách này cũng giúp giảm chi phí hơn so với phác đồ gom phôi do tối ưu quy trình tạo phôi bằng kỹ thuật tiêm tinh trùng vào bào tương noãn (ICSI) trong một lần.

Bác sĩ chỉ định dùng thuốc kích trứng theo phác đồ cá thể hóa, dùng ít thuốc nhưng vẫn đảm bảo thu được những trứng tốt nhất. Trong 2 tháng, chị Thanh đều đặn siêu âm theo lịch hẹn của bác sĩ để theo dõi sự phát triển của nang trứng. Kết quả, sau 2 chu kỳ, chị Thanh gom được tổng cộng 7 trứng trưởng thành và 1 trứng non.

Các chuyên viên phôi học mang thụ tinh với những tinh trùng khỏe mạnh của người chồng để tạo phôi. Những phôi này được nuôi cấy trong hệ thống tủ động học time-lapse tối ưu mọi điều kiện, cho phép theo dõi liên tục quá trình phân chia của phôi mà không cần đưa ra ngoài môi trường, giúp lựa chọn phôi có tiềm năng làm tổ. Kết quả vợ chồng chị Thanh thu được 3 phôi tốt ngày 5 và 1 phôi nuôi trưởng thành từ trứng non, mang trữ đông.

Sau 3 tháng, chị Thanh được dùng thuốc chuẩn bị niêm mạc. Bác sĩ chuyển một phôi ngày 5 vào buồng tử cung giúp chị có thai ngay. Tháng 7/2025, chị sinh thành công một bé trai nặng 3kg.

Bác sĩ Tuấn Anh cho biết, suy giảm dự trữ buồng trứng là tình trạng buồng trứng giảm số lượng và chất lượng noãn so với độ tuổi sinh học của người phụ nữ. Nguyên nhân có thể xuất phát từ yếu tố di truyền, bệnh tự miễn, hậu quả của hóa trị, xạ trị trong điều trị ung thư, phẫu thuật buồng trứng, lạc nội mạc tử cung, hoặc do lối sống thiếu khoa học, thường xuyên thức khuya, căng thẳng kéo dài, hút thuốc lá, tiếp xúc hóa chất độc hại trong thời gian dài. Tuy nhiên, không ít trường hợp  không xác định được nguyên nhân cụ thể như chị Thanh.

Tình trạng này khiến buồng trứng giảm khả năng đáp ứng với kích thích nội tiết, số lượng trứng thu được mỗi chu kỳ ít, thậm chí mất khả năng rụng trứng. Người bệnh có thể gặp rối loạn kinh nguyệt, chu kỳ thưa dần hoặc vô kinh, từ đó dẫn đến khó thụ thai tự nhiên. Một số phụ nữ còn xuất hiện các biểu hiện giống tiền mãn kinh sớm như bốc hỏa, đổ mồ hôi đêm, buồn nôn, chóng mặt, thay đổi tâm trạng, giảm ham muốn tình dục, khô âm đạo… ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng sống.

Bác sĩ Tuấn Anh khuyến cáo, phụ nữ khi có dấu hiệu nghi ngờ suy buồng trứng sớm như rối loạn kinh nguyệt, mất kinh, bốc hỏa, đổ mồ hôi đêm, giảm ham muốn tình dục… nên đi khám chuyên khoa sớm để được tư vấn và điều trị kịp thời. Trường hợp chưa lập gia đình nhưng có nguy cơ suy giảm dự trữ buồng trứng, nên cân nhắc trữ đông trứng để bảo tồn khả năng sinh sản trong tương lai.

Tại IVF Tâm Anh, khoảng 10% bệnh nhân phải áp dụng phác đồ gom noãn, gom phôi tích lũy qua nhiều chu kỳ mới có thể đón con khỏe mạnh. Tổng tỷ lệ có thai cộng dồn sau các lần chuyển phôi năm 2024 là 78,7%. Trong đó, khoảng 60% là trường hợp người bệnh lớn tuổi, dự trữ buồng trứng thấp, vô sinh lâu năm.