Ông Kiên, 93 tuổi chịu đựng rối loạn tiểu tiện, nhiễm trùng đường tiết niệu tái phát do hẹp niệu đạo và bệnh Parkinson, được bác sĩ mở bàng quang ra da dẫn lưu nước tiểu, kiểm soát tiểu tiện, tránh nhiễm trùng.

Ông Kiên mắc bệnh Parkinson – một bệnh lý thoái hóa thần kinh thường gặp ở người cao tuổi. Bệnh không chỉ gây run tay chân, hạn chế vận động mà còn ảnh hưởng đến chức năng tự chủ, trong đó có rối loạn chức năng bàng quang, khiến người bệnh tiểu khó, tiểu không kiểm soát và nhiễm trùng đường tiết niệu kéo dài.

Người bệnh có tiền sử phẫu thuật cắt u tuyến tiền liệt, bị hẹp niệu đạo, gần đây xuất hiện tình trạng tiểu khó, tiểu không kiểm soát. Nước tiểu tồn dư nhiều trong bàng quang dẫn đến nhiễm khuẩn đường tiết niệu tái phát, điều trị kháng sinh đường uống không còn đáp ứng, phải sử dụng kháng sinh đường truyền. ThS.BS.CKII Phạm Thanh Trúc, khoa Tiết niệu, Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho biết nếu không can thiệp kịp thời, nhiễm trùng đường tiết niệu kéo dài có thể gây biến chứng nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng người bệnh.

Do đó, êkíp quyết định thực hiện thủ thuật mở bàng quang ra da để dẫn lưu nước tiểu ra ngoài. Trước can thiệp, người bệnh được kiểm soát các bệnh lý nền nhằm hạn chế nguy cơ tai biến mạch máu não, nhồi máu cơ tim trong quá trình thực hiện thủ thuật.

Do niệu đạo của ông Kiên bị hẹp, bác sĩ soi niệu đạo, bơm nước làm căng bàng quang, đẩy ruột lên cao, sau đó sử dụng trocar khoảng 6 mm tạo đường mở trên xương mu để đưa sonde vào bàng quang, dẫn lưu nước tiểu ra ngoài. Phương pháp này giúp giải quyết tình trạng bí tiểu, giảm ứ đọng nước tiểu và hạn chế nhiễm trùng tái phát. Sau 2 ngày, ông Kiên hết bí tiểu, tình trạng nhiễm trùng ổn định và được xuất viện.

Bệnh Parkinson làm mất dần các tế bào thần kinh sản sinh dopamine – chất dẫn truyền thần kinh kiểm soát vận động và các chức năng tự động của cơ thể, bao gồm hoạt động của bàng quang. Khi bệnh tiến triển, sự rối loạn điều hòa thần kinh giữa não và bàng quang khiến người bệnh khó làm trống bàng quang hoàn toàn, tăng nguy cơ ứ đọng nước tiểu và nhiễm trùng.

Theo bác sĩ Trúc, người mắc Parkinson có nguy cơ cao bị nhiễm trùng đường tiết niệu, đặc biệt khi bàng quang không được làm trống hoàn toàn. Người mắc bệnh Parkinson thường gặp các rối loạn tiết niệu như bàng quang hoạt động quá mức, tiểu đêm, tiểu không tự chủ, bí tiểu mạn tính. Khả năng vận động suy giảm khiến việc đi vệ sinh khó khăn hơn, làm trầm trọng thêm các rối loạn này.

Ở giai đoạn sớm, bệnh có thể được kiểm soát bằng thay đổi lối sống, dùng thuốc điều trị bàng quang hoạt động quá mức, tiêm botox vào bàng quang hoặc kích thích thần kinh chày. Ở giai đoạn nặng, các biện pháp dẫn lưu nước tiểu như đặt sonde tiểu lâu dài hoặc mở bàng quang ra da giúp kiểm soát tiểu tiện và phòng ngừa nhiễm trùng tái phát.

Để ngăn ngừa biến chứng, hỗ trợ hiệu quả cho bệnh nhân Parkinson bị rối loạn tiểu tiện, việc quan trọng nhất là đảm bảo bàng quang được làm trống tốt nhằm hạn chế ứ đọng nước tiểu và nhiễm trùng đường tiết niệu tái phát. Người bệnh cần được chăm sóc và theo dõi ống dẫn lưu đúng cách, giữ vùng da quanh vị trí đặt sonde luôn sạch, khô, thay sonde định kỳ theo chỉ định của bác sĩ, uống đủ nước giúp làm loãng nước tiểu, giảm lắng đọng vi khuẩn.

Ngoài ra, người nhà cần theo dõi sát người bệnh, hỗ trợ khi đi vệ sinh giúp giảm nguy cơ té ngã, nhiễm trùng và suy kiệt, theo dõi sát các dấu hiệu bất thường như sốt, mệt nhiều, thay đổi màu sắc hoặc mùi nước tiểu để đưa người bệnh đi khám kịp thời, tránh những biến chứng nguy hiểm như nhiễm trùng huyết.

*Tên người bệnh đã được thay đổi.