Sa các cơ quan vùng chậu trong đó có sa bàng quang là bệnh thường gặp ở phụ nữ. Ước tính có khoảng 50% phụ nữ sau sinh ở Mỹ mắc chứng sa bàng quang và chỉ có 12% trong số họ được điều trị bằng phẫu thuật. Vậy sa bàng quang có nguy hiểm không? Có thể phòng ngừa được không? Bài viết này, Đại tá, bác sĩ cao cấp, CKII Nguyễn Thị Hồng Oanh, Đơn vị Niệu nữ, Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, BVĐK Tâm Anh TP.HCM sẽ tư vấn giải đáp thắc mắc.
Sa bàng quang không gây nguy hiểm tính mạng nhưng không thể tự khỏi khiến người bệnh mặc cảm, tự ti, ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt, chất lượng cuộc sống. Nếu được điều trị ở giai đoạn sớm, người bệnh sa bàng quang có thể tránh được những biến chứng nghiêm trọng.
Trong điều kiện bình thường, bàng quang được giữ cố định bởi hệ thống các cân, cơ và mô nâng đỡ sàn chậu, khi các mô này bị đè ép lâu ngày, bị giãn ra hoặc suy yếu, bàng quang có thể bị sa xuống, đẩy qua lớp nâng đỡ này và vào trong âm đạo, tình trạng này được gọi là sa bàng quang (Cystocele). Sa bàng quang có thể đơn độc hoặc kết hợp với sa tử cung, sa trực tràng hoặc ruột non,…
Sa bàng quang là vấn đề về sức khỏe niệu nữ thường gặp ở người mang thai nhiều lần, thai to (trên 4kg), mang đa thai, sinh thường, thời gian chuyển dạ kéo dài, hoặc sinh khó, cần can thiệp giác hút hoặc Forcep, hay phải cắt khâu lớn ở tầng sinh môn,… và một số yếu tố khác. (1)
Trường hợp sa bàng quang mức độ nhẹ, ít khi người bệnh tự phát hiện được vì hầu như không có triệu chứng, được phát hiện tình cờ qua thăm khám phụ khoa. Nếu sa mức độ trung bình đến nặng, người bệnh sẽ có triệu chứng, phổ biến nhất đó là cảm giác có khối phồng trong âm đạo, khối phồng này có thể nhìn thấy hoặc sờ được. Các dấu hiệu và triệu chứng khác có liên quan đến sa bàng quang như: đau, tức, hoặc cảm giác nặng ở âm đạo, vùng chậu, bụng dưới, bẹn hoặc vùng thắt lưng dưới, đại tiện khó hoặc táo bón.
Các triệu chứng khác gồm: tiểu không hết, tiểu nhiều lần hoặc luôn có cảm giác mót tiểu; tiểu không kiểm soát khi gắng sức (ho, hắt hơi, nâng vật nặng,…); nhiễm trùng đường tiết niệu thường xuyên, đau khi quan hệ tình dục; trường hợp nặng, bàng quang sa xuống và đi ra ngoài âm đạo có thể bị viêm loét và chảy máu. Tất cả triệu chứng này khiến người bệnh thấy tự ti, đau khổ, ngại gần gũi bạn tình và ảnh hưởng tiêu cực đến cuộc sống, hạnh phúc gia đình của người bệnh.
Biến chứng sa bàng quang nếu không được điều trị kịp thời là tiểu khó hoặc bí tiểu do bàng quang sa xuống làm thay đổi góc giữa niệu đạo và cổ bàng quang, góc này bị hẹp lại, người bệnh không thể thải hết nước tiểu ra khỏi bàng quang. Trong một số ít trường hợp, sa bàng quang có thể gây xoắn, gập góc niệu quản và khiến thận ứ nước, nhiễm khuẩn gây ảnh hưởng chức năng thận và biến chứng toàn thân. Các biến chứng tại chỗ được ghi nhận gồm: viêm loét, chảy máu, đau đớn tại khối sa khi bàng quang bị đẩy ra ngoài. (2)
Sa bàng quang mức độ nhẹ, không có triệu chứng, thường không cần điều trị. Nếu bị sa bàng quang kèm theo các triệu chứng khó chịu, bác sĩ có thể tiến hành điều trị không phẫu thuật (điều trị bảo tồn) hoặc phẫu thuật, tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của sa bàng quang, độ tuổi, các vấn đề sức khỏe khác, nhu cầu hoạt động tình dục, mong muốn có con trong tương lai và nguyện vọng cũng như điều kiện kinh tế của người bệnh.
Bài tập Kegel giúp tăng cường cơ sàn chậu là bài tập mà phụ nữ cần tập luyện cả đời để điều trị và ngăn ngừa chứng sa tạng chậu. Người bệnh có thể tự tập ở nhà hoặc tập với máy ở vài lần đầu tiên với mục đích hỗ trợ người bệnh biết cách tập sao cho đúng và có hiệu quả.
Vật lý trị liệu sàn chậu bằng vòng nâng (thiết bị hỗ trợ âm đạo) cũng có thể được sử dụng trong điều trị sa bàng quang nặng. Đối với phụ nữ ở tuổi tiền mãn kinh, liệu pháp thay thế estrogen có thể được sử dụng để điều trị sa bàng quang, khô âm đạo,… theo chỉ định của bác sĩ.
Trường hợp không đáp ứng điều trị bảo tồn, phẫu thuật điều trị sa bàng quang sẽ được thực hiện. Mục tiêu của phẫu thuật là đưa bàng quang và các tạng bị sa kèm theo (tử cung, trực tràng) trở lại vị trí giải phẫu và cải thiện các triệu chứng. Phẫu thuật có thể được thực hiện thông qua đường rạch ở âm đạo hoặc đường bụng. Một số cách phẫu thuật có thể được thực hiện để sửa chữa sa bàng quang, bao gồm:
Người bệnh điều trị sa bàng quang cần lưu ý những điều sau đây:
Biện pháp phòng ngừa sa bàng quang hiệu quả tại nhà gồm:
Tham khảo thêm: 8 bài tập chữa sa bàng quang cực kì hiệu quả ngay tại nhà
Mặc dù sa bàng quang không nguy hiểm đến mức đe dọa đến tính mạng nhưng chúng có thể ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng cuộc sống của người bệnh. Chứng sa bàng quang có thể trở nên tệ hơn nếu không được điều trị. Trong trường hợp xấu nhất, người bệnh có thể không đi tiểu được, gây nhiễm trùng, cuối cùng là phá hủy các tế bào thận, gây suy thận.
Điều trị sa bàng quang tại Đơn vị Niệu nữ, Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, BVĐK Tâm Anh TP.HCM và Đơn vị Niệu nữ, Trung tâm Khám chữa bệnh Tâm Anh Quận 7 với đội ngũ bác sĩ giỏi và giàu kinh nghiệm, đã điều trị thành công nhiều ca mắc sa bàng quang với phác đồ cá thể hóa, phù hợp với từng trường hợp, giúp phái đẹp giải quyết nhiều vấn đề về sức khỏe tiết niệu, riêng tư, an toàn, hiệu quả.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Hy vọng với những thông tin bài viết vừa chia sẻ đã giúp bạn giải đáp thắc mắc về việc sa bàng quang có nguy hiểm không? cũng như những thông tin hữu ích khác về điều trị và phòng ngừa hội chứng này.
