Dậy sớm, đúng giờ đảm bảo ngủ đủ giấc và ngủ ngon là thói quen tốt nhưng nhiều người vẫn chưa biết liệu lợi ích của việc dậy sớm là gì, thức dậy sớm lúc mấy giờ thì tốt? Và làm sao để có thể thức giấc sớm?

Trước khi tìm hiểu thức dậy sớm lúc mấy giờ hợp lý, mỗi người cần tìm hiểu về thời gian ngủ được các chuyên gia khuyến nghị, như sau: (1)
Vì thế, không có giờ thức giấc chính xác cho mọi đối tượng. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, thời điểm đi ngủ lý tưởng nên là 22 – 23 giờ tối. Theo đó, nếu một người trưởng thành đi ngủ từ 22 giờ tối thì thức dậy lúc 5 – 7 giờ sáng được coi là hợp lý.
Thời gian này còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác, mỗi người nên ‘lắng nghe’ cơ thể để chọn được thời gian ngủ – thức phù hợp, đồng thời có thể tham vấn chuyên gia, bác sĩ để được hướng dẫn thời gian ngủ tối ưu cho bản thân.

Thức dậy sớm có tác dụng gì? Dậy sớm là một thói quen tốt, mang lại nhiều lợi ích tích cực, ví dụ: (2)
Ngủ dậy sớm có tác dụng gì với sức khỏe tinh thần, cảm xúc của một người? Ngủ sớm và thức giấc sớm cung cấp đủ năng lượng cho cơ thể, mang lại cảm giác sảng khoái, tích cực cho ngày mới. Nguy cơ mắc các bệnh lý tâm thần thường thấp hơn ở người dậy sớm.
Ngủ sớm dậy sớm, đảm bảo ngủ tối thiểu 7 – 9 tiếng mỗi đêm giúp tăng cường chất lượng giấc ngủ, từ đó hỗ trợ cân bằng hormone gây đói, cải thiện insulin, cải thiện sức khỏe miễn dịch, hỗ trợ tăng cường chức năng sinh sản. Ngủ sớm dậy sớm còn giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính như bệnh tim, tăng huyết áp, béo phì, đột quỵ…
Dậy sớm có thời gian tập luyện thể dục sẽ giúp mỗi người tăng cường sức khỏe thể chất lẫn tinh thần, từ đó giảm nguy cơ mắc bệnh hoặc khiến bệnh tăng nặng.
Não bộ không thể tỉnh táo ngay khi thức giấc, đây là lý do nhiều người cảm thấy uể oải, mơ màng khi vừa ngủ dậy, tình trạng này được gọi là quán tính giấc ngủ.
Quán tính giấc ngủ có thể kéo dài khoảng hơn một giờ hoặc lâu hơn, khiến một người khó tập trung và gặp trở ngại khi làm việc, học tập nếu thức giấc quá gần thời điểm đi làm, đi học. Lúc này, việc dậy sớm giúp mỗi người có thời gian để tỉnh táo hoàn toàn, tăng cường khả năng tập trung, nhận thức.
Khi dậy sớm, mỗi người có nhiều thời gian hơn để ăn sáng, tập thể dục, chăm sóc da trước khi ra ngoài, những yếu tố này tác động tích cực đến sức khỏe làn da. Vì thể, để tăng cường sức khỏe da, mỗi người nên hình thành thói quen dậy sớm.
Một trong những lý do vì sao dậy sớm là một thói quen tốt là bởi thói quen này có thể hỗ trợ cải thiện hiệu suất làm việc, học tập… trong ngày bằng cách làm giảm các cơn buồn ngủ. Dậy sớm cũng giúp mỗi người có thời gian lập kế hoạch cho ngày mới, chủ động hoàn thành những việc quan trọng sớm, từ đó nâng cao hiệu suất làm việc, học tập…
Thức dậy sớm giúp mỗi người có thời gian chuẩn bị tốt hơn cho ngày mới như chuẩn bị bữa sáng đảm bảo dinh dưỡng, bắt đầu ngày mới bằng bữa sáng dinh dưỡng giúp cung cấp năng lượng dồi dào cho cả ngày. Dậy vào sáng sớm cũng giúp mỗi người có thời gian cho việc tập thể dục, thể dục luôn là hoạt động được khuyến khích nhằm nâng cao sức khoẻ tổng thể.

Dậy sớm có tác hại gì không? Mặc dù mang lại nhiều lợi ích, tuy nhiên nếu dậy sớm mà không đảm bảo thời gian ngủ và chất lượng giấc ngủ được khuyến nghị theo từng độ tuổi, thì có thể ảnh hưởng đến sức khỏe. (3)
Trường hợp đi ngủ muộn nhưng thức giấc sớm làm rút ngắn thời gian ngủ, dẫn đến thiếu ngủ, mệt mỏi kéo dài, giảm tập trung, suy giảm trí nhớ, thiếu tỉnh táo… điều này ảnh hưởng đến hiệu suất làm việc, học tập. Đặc biệt, việc thiếu tỉnh táo, thiếu tập trung và ngủ gật còn làm tăng nguy cơ gặp tai nạn giao thông, tai nạn lao động.
Thiếu ngủ do phải dậy quá sớm dù tối hôm trước thức khuya có thể gây kích thích sản sinh cortisol quá mức, gây lo lắng, stress, cáu kỉnh…, về lâu dài có thể làm tăng nguy cơ bị trầm cảm, rối loạn lo âu. Thiếu ngủ cũng liên quan đến nhiều vấn đề sức khỏe khác như tăng cân, béo phì, tiểu đường, bệnh lý tim mạch, rối loạn nội tiết…
Với những người thức khuya, ngủ ít, việc dậy quá sớm làm tăng nguy cơ bị thiếu ngủ, khó ngủ, ngủ không sâu giấc… Tình trạng này kéo dài ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất, tinh thần.
Dậy sớm có thể không phù hợp với người “cú đêm” nghĩa là những người có thời gian biểu chủ yếu vào buổi tối do cơ thể hoạt động tốt về đêm hoặc công việc diễn ra chủ yếu vào ban đêm (streamer, freelancer…). Việc buộc họ phải thức dậy sớm có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe thể chất, tinh thần và cả hiệu suất làm việc.
Thắc mắc dậy sớm có tốt cho sức khỏe không đã được giải đáp, vậy làm sao để dậy sớm? Để thức giấc sớm hơn, mỗi người có thể tham khảo các mẹo sau:
Lưu ý, nếu đã áp dụng nhiều cách nhưng vẫn gặp khó khăn trong việc vào giấc ngủ, ngủ không sâu giấc, mất ngủ, khó dậy sớm…, mỗi người nên sớm đến gặp bác sĩ chuyên khoa Thần kinh thăm khám. Bác sĩ có thể chẩn đoán, lập phác đồ chữa trị, hỗ trợ phù hợp, qua đó giúp nâng cao chất lượng giấc ngủ, thiết lập lịch ngủ khoa học…

Một số thắc mắc chung của nhiều người liên quan đến vấn đề dậy sớm bao gồm:
Trẻ em thức dậy sớm có tốt không còn phụ thuộc vào thời điểm đi ngủ vào đêm hôm trước. Nếu trẻ đi ngủ muộn thì việc thức sớm có thể khiến trẻ bị thiếu ngủ, ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất, tinh thần của trẻ.
Nếu ba mẹ muốn trẻ thức sớm, nên giúp trẻ hình thành thói quen đi ngủ sớm mỗi ngày. Đặc biệt khi trẻ đang trong độ tuổi đi học, việc thức sớm có thể giúp trẻ tỉnh táo hơn, có nhiều thời gian ôn bài, xem trước bài vở…
Thức giấc sớm mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, tuy nhiên nhiều người cũng thắc mắc liệu ngủ muộn dậy sớm có tốt không? Việc thức khuya nhưng dậy sớm có thể làm giảm thời gian ngủ cần thiết cho cơ thể, lâu dần gây thiếu ngủ, tác động tiêu cực đến sức khoẻ. Vì thế, để dậy sớm mà vẫn đảm bảo sức khoẻ, mỗi người nên hình thành thói quen đi ngủ sớm.
Với nhiều người, việc dậy sớm có thể giúp học tập tốt hơn bởi vào buổi sáng, não bộ thường có khả năng tập trung tốt hơn, năng lượng dồi dào; buổi sáng cũng là thời điểm yên tĩnh, phù hợp cho việc học. Tuy nhiên, để dành thời gian cho việc học tập buổi sáng, mỗi người cần đi ngủ sớm để tránh tình trạng thiếu ngủ.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Tóm lại, dậy sớm là thói quen tốt nếu mỗi người đi ngủ sớm, ngủ đủ giấc. Mỗi người nên hình thành thói quen ngủ sớm dậy sớm khoa học. Trong trường hợp gặp các vấn đề về giấc ngủ như khó ngủ, thiếu ngủ, ngủ không sâu giấc… hãy chủ động gặp bác sĩ để được kiểm tra, xác định nguyên nhân và lập phác đồ điều trị phù hợp nhằm cải thiện chất lượng giấc ngủ, từ đó nâng cao sức khoẻ và chất lượng sống.