Bệnh viêm tiểu phế quản thường có thể tự giới hạn khi được chăm sóc đúng cách tại nhà. Tuy nhiên, một số trường hợp bệnh tiến triển nặng, trẻ cần nhập viện để bác sĩ theo dõi và điều trị tích cực. Vậy cách điều trị viêm tiểu phế quản ở trẻ em như thế nào là đúng cách và hiệu quả?
Viêm tiểu phế quản là tình trạng nhiễm trùng xảy ra tại các đường dẫn khí nhỏ trong phổi (tiểu phế quản), thường gặp ở trẻ dưới 2 tuổi, nhất là trẻ dưới 12 tháng tuổi. Nguyên nhân gây bệnh chủ yếu là do virus xâm nhập vào cơ thể trẻ qua đường mũi, miệng và họng, sau đó lan xuống khí quản và phổi. Tình trạng sưng viêm ở tiểu phế quản làm cản trở lưu thông không khí, gây khó thở cho trẻ.
Bệnh viêm tiểu phế quản ở trẻ em chủ yếu do virus hợp bào hô hấp (RSV) gây ra. Virus lây lan qua các giọt bắn nhiễm virus trong không khí khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện. Ngoài ra, trẻ cũng có thể nhiễm bệnh khi chạm tay vào các bề mặt chứa virus như tay nắm cửa, điện thoại, mặt bàn,… rồi vô tình đưa tay lên mắt, mũi hoặc miệng.
Bên cạnh RSV, viêm tiểu phế quản còn có thể do một số loại virus khác gây ra như Rhinovirus, virus cúm, Adenovirus,… Trong một số ít trường hợp, bệnh có thể do vi khuẩn gây nên.
Viêm tiểu phế quản có thể xảy ra ở bất kỳ trẻ nào nhưng nguy cơ mắc bệnh cao hơn và diễn tiến nặng hơn ở những trẻ có các yếu tố nguy cơ sau: có bệnh lý nền (bệnh phổi mãn tính, bệnh tim bẩm sinh, bệnh lý thần kinh mãn tính…), trẻ sơ sinh, sinh non, hệ miễn dịch kém, chậm tăng trưởng, mắc hội chứng Down, thường xuyên tiếp xúc với không khí ô nhiễm, đặc biệt là khói thuốc lá… (1)
Hầu hết trẻ bị viêm tiểu phế quản sẽ bắt đầu với triệu chứng sổ mũi. Sau đó, trẻ có thể xuất hiện một hoặc nhiều triệu chứng dưới đây:
Nguyên tắc chính trong điều trị viêm tiểu phế quản là giảm nhẹ các triệu chứng, tạo điều kiện để hệ thống miễn dịch sản sinh kháng thể chống lại virus và ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm. Tùy từng trường hợp, phương pháp điều trị sẽ được chỉ định dựa vào: triệu chứng, tác nhân gây bệnh, mức độ nghiêm trọng, độ tuổi và tình trạng sức khỏe chung của trẻ. (2)
Khi trẻ có dấu hiệu nghi ngờ mắc viêm tiểu phế quản, bố mẹ nên nhanh chóng đưa trẻ đến khám để được bác sĩ chẩn đoán và tư vấn phương pháp điều trị phù hợp.
Nếu trẻ được chỉ định theo dõi tại nhà, bố mẹ có thể áp dụng các biện pháp chăm sóc hữu ích dưới đây:
Do đa số tác nhân gây bệnh là virus, việc điều trị viêm tiểu phế quản hầu hết tập trung vào nâng đỡ các triệu chứng, làm giảm tình trạng khó chịu cho trẻ. Một số loại thuốc viêm tiểu phế quản cho bé thường được bác sĩ chỉ định trong trường hợp này là: (3)
Viêm tiểu phế quản có thể xảy ra ở bất kỳ trẻ nào. Việc chủ động thực hiện các biện pháp phòng ngừa bệnh là cần thiết nhằm bảo vệ trẻ sức khỏe và tạo cơ hội cho trẻ phát triển toàn diện. Dưới đây là một số cách phòng ngừa viêm tiểu phế quản ở trẻ nhỏ hiệu quả mà bố mẹ nên lưu ý:
Tiêm vắc xin đầy đủ và đúng lịch là biện pháp quan trọng và hiệu quả giúp tăng cường sức đề kháng cho trẻ.
Đối với trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ dưới 2 tuổi có nguy cơ cao như sinh non, có bệnh nền suy giảm miễn dịch, mắc loạn sản phổi hoặc bệnh tim bẩm sinh, bố mẹ có thể dự phòng nhiễm virus hợp bào hô hấp (RSV) bằng cách sử dụng kháng thể đơn dòng Palivizumab theo chỉ định của bác sĩ.
Vacxin cúm cũng là một trong các tác nhân thường gặp gây bệnh đường hô hấp, không chỉ với viêm tiểu phế quản. Vacxin cúm được chỉ định cho mọi trẻ từ 6 tháng tuổi trở lên, và tất cả những người sống chung nhà với trẻ nhỏ.
Thường xuyên dọn dẹp và lau chùi các bề mặt, đảm bảo môi trường sinh hoạt của trẻ sạch sẽ và an toàn. Đồng thời, tạo không gian sống thông thoáng, trong lành, hạn chế khói bụi, khói thuốc lá và các chất dễ gây dị ứng đường hô hấp ở trẻ.
Viêm tiểu phế quản là bệnh dễ lây lan, vì vậy cần tránh để trẻ tiếp xúc với người đang có dấu hiệu mắc bệnh. Trong mùa dịch, bố mẹ nên hạn chế cho trẻ đến những nơi đông đúc. Nếu cần thiết, hãy cho trẻ đeo khẩu trang, thường xuyên rửa tay, đồng thời nhắc nhở trẻ không đưa tay lên vùng mắt, mũi, miệng để giảm nguy cơ lây nhiễm.
Một số câu hỏi thường gặp về bệnh viêm tiểu phế quản ở trẻ em:
Bệnh viêm tiểu phế quản thường giới hạn trong 1-2 tuần nhưng các triệu chứng của bệnh có thể kéo dài lâu hơn.
Khi trẻ mắc bệnh viêm tiểu phế quản, bố mẹ không nên tự ý điều trị cho trẻ bằng các phương pháp dân gian vì điều này có thể gây sai lệch trong chẩn đoán, ảnh hưởng đến quá trình điều trị và nguy hiểm hơn là tăng nguy cơ bội nhiễm, xuất hiện biến chứng. Do đó, khi trẻ có dấu hiệu nghi ngờ bệnh, bố mẹ cần đưa trẻ đến gặp bác sĩ để được kiểm tra và tư vấn điều trị phù hợp.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Hy vọng với những thông tin trên từ BVĐK Tâm Anh, quý phụ huynh đã hiểu rõ hơn về cách điều trị viêm tiểu phế quản ở trẻ em. Trẻ có dấu hiệu mắc bệnh viêm tiểu phế quản cần được bác sĩ khám và tư vấn điều trị, chăm sóc phù hợp.
