Tầm soát ung thư vú từ tuần đầu tiên đến tuần thứ 2 sau khi sạch kinh; tránh thực hiện trong kỳ kinh nguyệt và một tuần trước kỳ kinh để có kết quả chẩn đoán chính xác.
Tầm soát ung thư vú là việc kiểm tra tuyến vú trước khi xuất hiện các triệu chứng nhằm dự phòng ung thư. Mục tiêu của các xét nghiệm sàng lọc là để tìm ung thư ở giai đoạn sớm khi có thể điều trị hiệu quả.
Phụ nữ không nên đợi đến khi có triệu chứng mới đi thăm khám, tầm soát. Vì ung thư vú diễn tiến âm thầm và hầu như không bộc lộ triệu chứng ở giai đoạn sớm. Các triệu chứng như đau, ngứa, tiết dịch, sùi loét,… có thể tự phát hiện được là khi ung thư đã tiến triển, xâm lấn.
Ung thư vú là một trong những ung thư thường gặp nhất ở phụ nữ, nhưng cũng là ung thư có bằng chứng tầm soát rõ ràng và hiệu quả nếu được thực hiện đúng cách. Điểm đáng lưu ý là ở giai đoạn sớm, ung thư vú thường không gây đau, không làm thay đổi rõ hình dạng vú và không phải lúc nào cũng sờ thấy u.
Nhiều phụ nữ có thói quen nghĩ rằng: “Khi nào sờ thấy cục thì mới đi khám”. Cách nghĩ này vô tình làm mất đi cơ hội phát hiện ung thư ở giai đoạn rất sớm – giai đoạn mà điều trị nhẹ nhàng hơn, khả năng bảo tồn vú cao hơn và tiên lượng lâu dài tốt hơn. Tầm soát ung thư vú vì vậy không phải là đi tìm u bằng tay, mà là phát hiện những tổn thương chưa thể sờ thấy bằng các phương tiện hình ảnh phù hợp.
Tầm soát ung thư vú cần tuân thủ bốn nguyên tắc cốt lõi:
Những nguyên tắc này được thống nhất trong các khuyến cáo của Cơ quan Y tế dự phòng Hoa Kỳ (USPSTF), Mạng lưới Ung thư Toàn diện Quốc gia Hoa Kỳ (NCCN) và Hiệp hội Nội khoa Ung thư Châu Âu (ESMO), đồng thời cần được áp dụng linh hoạt cho từng phụ nữ.
Các xét nghiệm tầm soát được thực hiện khi chưa có triệu chứng ung thư. Những phụ nữ có tiền sử gia đình hoặc tiền sử cá nhân bị ung thư hoặc các yếu tố nguy cơ khác cũng có thể được đề nghị xét nghiệm di truyền.
Nếu kết quả xét nghiệm sàng lọc có dấu hiệu bất thường, bạn có thể cần phải thực hiện thêm các kiểm tra khác để củng cố chẩn đoán.
Các xét nghiệm được sử dụng để sàng lọc các loại ung thư khác nhau khi một người không có triệu chứng. Các nhà khoa học nghiên cứu các xét nghiệm sàng lọc để tìm ra những xét nghiệm có ít tác hại nhất và mang lại nhiều lợi ích nhất. Các thử nghiệm tầm soát ung thư cũng nhằm cho biết liệu việc phát hiện sớm (phát hiện ung thư trước khi có biểu hiện triệu chứng) giúp một người sống lâu hơn hay giảm nguy cơ tử vong vì căn bệnh này. Đối với một số loại ung thư, cơ hội phục hồi sẽ tốt hơn nếu bệnh được phát hiện và điều trị ở giai đoạn sớm.
Trong tầm soát ung thư vú, các xét nghiệm sàng lọc được sử dụng phổ biến là chụp nhũ ảnh.
Chụp nhũ ảnh hay còn gọi là X-quang tuyến vú, có thể giúp tìm thấy các khối u kích thước cực nhỏ hay ung thư biểu mô ống dẫn tại chỗ (DCIS). Trong DCIS, các tế bào bất thường nằm trên đường ống dẫn sữa và ở một số phụ nữ có thể trở thành ung thư xâm lấn. (1)
Tuy vậy, chụp nhũ ảnh ít có khả năng tìm thấy khối u vú hơn ở những phụ nữ có mô vú dày đặc. Bởi vì cả khối u và mô vú dày đặc đều xuất hiện màu trắng trên chụp X-quang tuyến vú, điều này có thể gây khó khăn cho việc tìm thấy khối u hơn do mô vú dày đặc. Phụ nữ càng trẻ càng có nhiều mô vú dày đặc.
Có 3 kỹ thuật chụp X-quang tuyến vú:
Xem thêm:
Nhiều yếu tố ảnh hưởng đến việc chụp nhũ ảnh có thể phát hiện (tìm) ung thư vú hay không.
Các yếu tố bao gồm:
Từ 40 tuổi, phụ nữ nên khám sàng lọc ung thư vú bằng nhũ ảnh hàng năm thay vì chỉ siêu âm và khám lâm sàng như trước tuổi 40.
Một hiểu lầm phổ biến là nghĩ rằng siêu âm vú có thể thay thế chụp nhũ ảnh. Thực tế, hai phương pháp này bổ sung cho nhau, nhưng không hoàn toàn thay thế nhau. Chụp nhũ ảnh có khả năng phát hiện những vi vôi hóa rất nhỏ – dấu hiệu sớm của ung thư vú – mà siêu âm có thể bỏ sót. Đây là lý do chụp nhũ ảnh là ‘nền tảng’ của tầm soát ung thư vú.
Siêu âm vú thường được áp dụng:
Mỗi người phụ nữ nên nhớ:
Vậy nếu chụp nhũ ảnh phát hiện bất thường thì sao? Đa số các bất thường trên nhũ ảnh không phải ung thư. Khi phát hiện vùng nghi ngờ, bác sĩ có thể: so sánh với phim cũ; chỉ định siêu âm bổ sung; theo dõi ngắn hạn; sinh thiết khi thật sự cần thiết. Việc làm này nhằm xác định chính xác tình trạng bệnh (nếu có), tránh can thiệp quá mức.
Chụp cộng hưởng từ (MRI) có thể được sử dụng để sàng lọc những phụ nữ có nguy cơ cao bị ung thư vú.
MRI là một thủ thuật sử dụng nam châm, sóng vô tuyến và máy tính để tạo ra một loạt các hình ảnh chi tiết về các khu vực bên trong cơ thể. Thủ tục này còn được gọi là chụp cộng hưởng từ hạt nhân (NMRI). MRI không sử dụng bất kỳ tia X nào và người phụ nữ không bị nhiễm bức xạ. (2)
Chụp MRI có nhiều khả năng phát hiện một khối vú không phải là ung thư hơn so với chụp nhũ ảnh. MRI có thể được sử dụng như một phương pháp sàng lọc cho những phụ nữ có nguy cơ cao bị ung thư vú.
Các yếu tố khiến phụ nữ có nguy cơ mắc ung thư vú cao bao gồm:
Các xét nghiệm sàng lọc khác đã hoặc đang được nghiên cứu trong các thử nghiệm lâm sàng. Các nghiên cứu đã được thực hiện để tìm hiểu xem liệu các xét nghiệm tầm soát ung thư vú sau đây có hữu ích trong việc phát hiện ung thư vú hoặc giúp phụ nữ bị ung thư vú sống lâu hơn hay không.
Theo TS.BS Vũ Hữu Khiêm – Trưởng khoa Ung bướu, BVĐK Tâm Anh Hà Nội, việc chọn thời điểm tầm soát có ảnh hưởng rất nhiều đến kết quả chẩn đoán ung thư vú. Chị em phụ nữ nên đến bệnh viện tầm soát ung thư vú sau kỳ kinh nguyệt từ một đến hai tuần.
Các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra rằng, sự dao động của hormone sinh sản có thể làm cho mật độ của tổ chức tuyến vú thay đổi theo chu kỳ kinh nguyệt. Điều này có thể dẫn đến độ mờ đục tăng lên trên hình ảnh chụp X-quang tuyến vú, gây khó khăn cho việc phát hiện các khối u kích thước nhỏ, giai đoạn sớm, đặc biệt là ở phụ nữ tiền mãn kinh.
Ngoài việc chọn thời điểm tầm soát phù hợp trong chu kỳ kinh nguyệt, bác sĩ Khiêm khuyên phụ nữ trước khi chụp X-quang vú, cần chuẩn bị:
Bác sĩ Khiêm khuyến nghị, phụ nữ nên:
“Những người có các yếu tố nguy cơ ung thư vú cao hơn người bình thường như: Tiền sử gia đình (ung thư vú, ung thư buồng trứng), tiền sử bản thân (ung thư vú, ung thư buồng trứng, đã xạ trị vùng cổ, vùng ngực…), có mang gen đột biến (BRCA1, BRCA 2…), mắc một số hội chứng di truyền, sử dụng liệu pháp nội tiết thay thế hay một số yếu tố liên quan đến lối sống,… nên tầm soát ung thư vú chặt chẽ để phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm”, bác sĩ Khiêm nhấn mạnh.
Gói khám tầm soát ung thư vú tại BVĐK Tâm Anh được thiết kế toàn diện, khoa học, nhằm mang đến quy trình thăm khám nhanh chóng, cho kết quả chính xác, giảm tỷ lệ dương tính giả.
Gói khám tầm soát ung thư vú tại BVĐK Tâm Anh gồm:
Những lưu ý khi tham gia gói tầm soát ung thư vú của BVĐK Tâm Anh:
Đặc biệt, nhân ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh ra mắt Gói Tầm soát Bệnh lý tuyến vú và Ung thư cổ tử cung với mức giá ưu đãi hơn so với dịch vụ lẻ. Hy vọng với chương trình này, chị em được trải nghiệm dịch vụ y tế theo tiêu chuẩn quốc tế với chi phí tiết kiệm hơn.
Tham khảo thêm: Địa chỉ khám tầm soát ung thư vú ở Hà Nội được đánh giá tốt
Để đặt lịch khám tầm soát ung thư vú tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, bạn có thể liên hệ:
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh đã đưa vào sử dụng hệ thống nhũ ảnh kỹ thuật số cắt lớp (DBT) trong sàng lọc và chẩn đoán tầm soát ung thư vú. Hệ thống được nhập khẩu từ Đức có đầu đèn xoay góc rộng 50 độ kèm công nghệ giảm liều tia Prime và nén vú tự động. Nhờ đó, bệnh nhân ít đau hơn khi ép vú, không lo lắng về tác hại của tia X. Chụp nhũ ảnh DBT còn khắc phục tình trạng xảo ảnh chồng lấp giúp bác sĩ dễ dàng nhận diện các đặc điểm của tổn thương, nhờ đó tăng độ chính xác và rút ngắn quy trình chẩn đoán ung thư vú.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Tóm lại, tầm soát ung thư vú đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm, khi khối u còn nhỏ, chưa gây triệu chứng rõ ràng. Thay vì chờ đến khi sờ thấy khối u hoặc xuất hiện các dấu hiệu bất thường mới đi khám, phụ nữ nên chủ động kiểm tra sức khỏe vú định kỳ, đặc biệt từ sau 40 tuổi hoặc sớm hơn nếu có yếu tố nguy cơ.
