Viêm khớp gối tràn dịch có thể dẫn đến biến chứng nguy hiểm nếu không điều trị kịp thời. Để điều trị viêm khớp gối tràn dịch, người bệnh nên tuân thủ chỉ dẫn của bác sĩ, đồng thời kết hợp với một số biện pháp chăm sóc tại nhà. Vậy điều trị viêm khớp gối tràn dịch được thực hiện như thế nào?
Viêm khớp gối tràn dịch là tình trạng tăng dịch tiết bất thường ở khớp gối. Biểu hiện bệnh điển hình là đầu gối bị sưng phù, đau nhức, ảnh hưởng khả năng đi lại.
Bệnh viêm khớp gối tràn dịch có thể xảy ra sau chấn thương hoặc là triệu chứng của một số bệnh lý mạn tính về xương khớp như viêm khớp dạng thấp, thoái hóa khớp, gout, viêm màng hoạt dịch thể lông nốt sắc tố… Sự xâm nhập và tấn công của vi khuẩn lao, vi khuẩn Mycoplasma, tụ cầu vàng… cũng có thể là nguyên nhân gây bệnh. (1)
Nếu không phát hiện và điều trị viêm khớp gối tràn dịch kịp thời, người bệnh có thể đối mặt với một số biến chứng nguy hiểm:
Biến chứng viêm khớp gối tràn dịch tuy không đe dọa đến tính mạng người bệnh nhưng gây ảnh hưởng đáng kể đến đời sống, tinh thần và sức khỏe. Do đó, cần nhận biết triệu chứng và điều trị bệnh càng sớm càng tốt.
Người bệnh viêm khớp gối tràn dịch không thể tự điều trị tại nhà hoặc chờ bệnh tự khỏi. Thay vào đó cần đến bệnh viện để bác sĩ thăm khám ngay khi có dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh hoặc sau khi bị chấn thương.
Quá trình điều trị viêm khớp gối tràn dịch phải được thực hiện theo chỉ định của bác sĩ. Sau khi chẩn đoán bệnh thông qua khám lâm sàng và một số xét nghiệm như chọc hút dịch khớp, công thức máu, chụp X-quang hoặc chụp MRI… bác sĩ sẽ xây dựng phác đồ điều trị thích hợp dựa trên nguyên nhân, mức độ và giai đoạn bệnh.
Liệu trình điều trị viêm khớp gối tràn dịch có thể bao gồm một số phương pháp sau. (2)
Trong thời gian điều trị viêm khớp gối tràn dịch, người bệnh cần nghỉ ngơi hợp lý, hạn chế đi lại hoặc chơi thể thao cần dùng nhiều lực ở khớp gối như đá bóng, đá cầu, chạy bộ… Mục đích là để giảm áp lực cho khớp, ngăn ngừa khớp gối bị tổn thương nặng hơn.
Nghỉ ngơi cũng đồng nghĩa với việc thư giãn đầu óc, giữ tinh thần thoải mái. Người bệnh không nên lo lắng quá nhiều mà hãy giải tỏa tâm lý bằng cách đọc sách, xem phim, nghe nhạc… Duy trì sức khỏe tinh thần ổn định là cách để người bệnh tiếp nhận và thực hiện liệu trình điều trị hiệu quả hơn.
Xem thêm: Tràn dịch khớp gối có đạp xe được không?
Người bệnh dùng thuốc giảm đau, kháng viêm theo chỉ dẫn của bác sĩ. Thuốc có tác dụng hỗ trợ kiểm soát triệu chứng sưng đau, giúp người bệnh giảm bớt cảm giác khó chịu. Trường hợp bị viêm khớp gối tràn dịch do chấn thương có thể dùng thêm thuốc giảm phù nề nếu được bác sĩ chỉ định.
Điều trị viêm khớp gối tràn dịch bằng thuốc cần dựa vào nguyên nhân gây bệnh. Nếu khớp gối bị tràn dịch do viêm khớp dạng thấp, bác sĩ có thể kê thêm thuốc ức chế miễn dịch, hoặc chỉ định dùng thuốc chống thoái hóa đối với trường hợp bị thoái hóa xương khớp hoặc gout dẫn đến tràn dịch khớp.
Khi dùng thuốc điều trị viêm khớp gối tràn dịch , người bệnh cần tuân thủ theo chỉ định của bác sĩ về loại thuốc, liều lượng và thời gian sử dụng. Không tự ý thay đổi loại thuốc hoặc tăng/giảm liều dùng khi chưa được bác sĩ tư vấn.
Điều trị viêm khớp gối tràn dịch bằng chườm nóng và chườm lạnh được gọi chung là liệu pháp nhiệt. Thông qua tác dụng của nhiệt độ nóng hoặc lạnh giúp giảm đau, giảm sưng ở khớp. Người bệnh có thể dùng túi giữ nhiệt, đai chườm, miếng dán nhiệt… đặt lên hoặc quấn quanh khớp gối bị đau, giữ trong 10-15 phút để giảm bớt cảm giác khó chịu, có thể áp dụng nhiều lần trong ngày.
Giúp người bệnh giảm đau là mục tiêu quan trọng trong quá trình điều trị viêm khớp gối tràn dịch. Đối với trường hợp người bệnh bị đau nặng, đi đứng khó khăn, bác sĩ có thể chỉ định băng ép hoặc nẹp đầu gối để bảo vệ khớp gối, giảm đau, hạn chế khớp bị tổn thương, tăng khả năng vận động. Nẹp đầu gối còn hỗ trợ điều chỉnh hình dáng khớp, ngăn khớp gối biến dạng.
Dựa trên mức độ bệnh và mục đích điều trị, người bệnh có thể sử dụng 1 trong 4 loại nẹp đầu gối sau theo chỉ định của bác sĩ:
Kê cao chân trên chiếc nệm êm ái khi ngủ hoặc khi nghỉ ngơi giúp giảm áp lực máu dồn xuống chân, giảm tụ dịch ở khớp, từ đó cải thiện tình trạng sưng đau, phù nề đầu gối. Kê gối ở chân còn giúp cải thiện lưu thông máu, giảm áp lực ở chi dưới, giảm nhẹ một số triệu chứng do bệnh viêm khớp gối tràn dịch gây ra. Người bệnh có thể kê cao chân khi nằm nghiêng hoặc nằm ngửa đều được.
Trong điều trị viêm khớp gối tràn dịch, liệu pháp xoa bóp có thể giúp làm dịu cơn đau nhờ sự kích thích quá trình sản sinh endorphin của cơ thể. Xoa bóp đầu gối giúp thuyên giảm cảm giác tê mỏi và các cơn co thắt cơ, tăng cường lưu thông máu và khả năng vận động.
Liệu pháp xoa bóp cần được thực hiện đúng cách, người bệnh tốt nhất nên tham khảo ý kiến của chuyên gia để được hướng dẫn chi tiết. Thời điểm thích hợp nhất để xoa bóp đầu gối là buổi sáng sau khi thức dậy hoặc buổi tối trước khi đi ngủ. Không nên xoa bóp khi khớp gối đang bị sưng, nóng đỏ…
Ngoài hỗ trợ giảm đau, vật lý trị liệu còn hướng đến mục tiêu phục hồi khả năng vận động, ngăn ngừa tái phát các vấn đề ở khớp gối, giúp người bệnh có thể sớm trở lại với cuộc sống bình thường. Điều trị viêm khớp gối tràn dịch bằng phương pháp vật lý trị liệu cần có sự đồng hành và hướng dẫn của chuyên gia. Các bài tập mang tính cá nhân hóa được xây dựng trên mức độ triệu chứng và giai đoạn cụ thể của bệnh.
Ở đa số trường hợp, vật lý trị liệu được thực hiện song song với việc dùng thuốc, nghỉ ngơi và xoa bóp đầu gối trong liệu trình điều trị. Không chỉ bao gồm các bài tập tự thân vận động như nâng chân thẳng, kéo giãn vùng cơ đùi sau, squat, nâng bắp chân… vật lý trị liệu còn bao gồm phương pháp sử dụng sóng siêu âm, điện xung hoặc máy gập duỗi tự động để giảm đau, hỗ trợ vận động ở khớp gối.
Tiêm nội khớp là phương pháp điều trị viêm khớp gối tràn dịch được thực hiện tại bệnh viện, do bác sĩ trực tiếp tiến hành. Mục tiêu của phương pháp là cải thiện tình trạng viêm tại khớp bằng cách ức chế quá trình sản xuất các tế bào viêm.
Tiêm nội khớp là thủ thuật đơn giản, nhưng cần sự vô trùng tuyệt đối để đảm bảo an toàn. Khi thực hiện, bác sĩ sẽ sử dụng một kim nhỏ để đưa thuốc vào ổ khớp. Tiêm nội khớp thường được chỉ định trong điều trị viêm khớp gối tràn dịch do bệnh thoái hóa khớp.
Tương tự với tiêm nội khớp, phương pháp chọc hút dịch khớp gối cũng là thủ thuật sử dụng kim nhỏ đưa vào ổ khớp bị sưng viêm. Nhưng thay vì tiêm thuốc vào ổ khớp, chọc hút dịch khớp gối sẽ hút dịch thừa bên trong ra ngoài, mục đích là làm sạch ổ viêm, hỗ trợ giảm đau, giảm sưng và cải thiện khả năng vận động.
Sau kết quả khám lâm sàng và xét nghiệm, bác sĩ có thể xác định nguyên nhân gây viêm khớp gối tràn dịch. Tập trung điều trị viêm khớp gối tràn dịch theo nguyên nhân giúp nâng cao hiệu quả, rút ngắn thời gian bình phục và hạn chế nguy cơ biến chứng. Cụ thể:
Điều trị viêm khớp gối tràn dịch bằng phương pháp phẫu thuật chỉ được thực hiện khi người bệnh không đáp ứng với các phương pháp điều trị nội khoa, hoặc khi bệnh chuyển biến nặng. Dựa vào mức độ bệnh, bác sĩ có thể chỉ định phẫu thuật nội soi hoặc phẫu thuật thay khớp gối.
Bác sĩ sẽ cân nhắc, xem xét mọi yếu tố liên quan trước khi phẫu thuật để đảm bảo an toàn. Người bệnh cần có nền tảng sức khỏe tốt để có thể đáp ứng yêu cầu phẫu thuật và phục hồi nhanh sau điều trị. Vì phẫu thuật có thể tiềm ẩn một số yếu tố nguy cơ, nên người bệnh cần trao đổi kỹ lưỡng với bác sĩ trước khi tiến hành.
Để nhanh chóng phục hồi tổn thương ở khớp gối, người bệnh cần kiểm soát và duy trì cân nặng ở mức hợp lý. Vì trọng lượng cơ thể càng lớn, áp lực tạo ra lên khớp háng, khớp gối và khớp cổ chân càng gia tăng.
Kiểm soát cân nặng khoa học là sự kết hợp giữa chế độ ăn uống cân bằng và tập luyện thể chất đều đặn. Người bệnh có thể tham khảo ý kiến bác sĩ về cách giảm cân hoặc duy trì cân nặng ổn định.
Trong và sau quá trình điều trị viêm khớp gối tràn dịch, người bệnh nên tránh dùng nhiều lực ở khớp gối, lao động nặng hoặc làm việc sai tư thế. Bưng bê vật nặng và không giữ tư thế đúng có thể gây tái phát viêm khớp gối tràn dịch hoặc dẫn đến tổn thương khớp gối ở dạng khác.
Ngoài thời gian nghỉ ngơi, người bệnh còn cần dành thời gian để vận động nhẹ nhàng ở khớp gối, cải thiện và duy trì tính linh hoạt của khớp, tránh cứng khớp. Người bệnh chỉ nên vận động nhẹ nhàng, không nên vận động cường độ cao cho đến khi tình trạng tràn dịch ở khớp gối hoàn toàn được cải thiện.
Người đang điều trị viêm khớp gối tràn dịch cần xây dựng chế độ dinh dưỡng khoa học, tăng cường bổ sung thực phẩm có lợi cho sức khỏe cơ xương khớp như sữa, trứng, trái cây tươi, rau xanh… Bên cạnh đó, để không làm chậm quá trình hồi phục, người bệnh nên hạn chế các loại nước ngọt, thức uống có chứa caffeine, rượu bia… Nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để cải thiện chế độ dinh dưỡng hợp lý dựa trên thể trạng, đặc điểm cơ địa ở mỗi người.
Xem thêm: Tràn dịch khớp gối nên ăn gì kiêng gì?
Bị té ngã, va đập trong thời gian điều trị viêm khớp gối tràn dịch có thể khiến tổn thương gia tăng, làm nghiêm trọng hơn các triệu chứng, kéo dài thời gian hồi phục. Người bệnh nên phòng tránh chấn thương thêm ở khớp gối bằng cách sử dụng các dụng cụ bảo hộ, hạn chế đi lại trên đường dốc hoặc gồ ghề để tránh nguy cơ té ngã.
Xuyên suốt thời gian điều trị viêm khớp gối tràn dịch, người bệnh cần tuân thủ lịch tái khám định kỳ theo chỉ định của bác sĩ. Thăm khám định kỳ giúp bác sĩ theo dõi quá trình hồi phục ở khớp, đánh giá hiệu quả và cân nhắc thay đổi phương pháp điều trị (nếu cần).
Người bệnh có thể đến thăm khám và điều trị tại Trung tâm Chấn thương chỉnh hình, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh. Bệnh viện quy tụ đội ngũ các chuyên gia, bác sĩ đầu ngành trong lĩnh vực thăm khám và điều trị bệnh cơ xương khớp nói chung và điều trị viêm khớp gối tràn dịch nói riêng. Bệnh viện đầu tư hệ thống máy móc hiện đại: Máy chụp CT 768 lát cắt, CT 1975 lát cắt, CT 100.000 lát cắt; Hệ thống máy chụp cộng hưởng từ thế hệ mới Magnetom Amira BioMatrix… giúp tối ưu hiệu quả điều trị, tiết kiệm thời gian và chi phí.
Để thăm khám và điều trị bệnh cơ xương khớp, bạn hãy liên hệ Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh thông qua thông tin sau:
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Điều trị viêm khớp gối tràn dịch cần tuân theo chỉ định của bác sĩ. Người bệnh không nên chủ quan trước bất kỳ triệu chứng nào của bệnh. Nếu nhận thấy triệu chứng bệnh không thuyên giảm hoặc thậm chí gia tăng trong thời gian điều trị, người bệnh hãy nhanh chóng liên hệ với bác sĩ để được thăm khám.
