Có không ít mẹ bầu lo lắng về nguy cơ sinh non khi mang thai IVF được cho là cao hơn so với những trường hợp mang thai tự nhiên. Vậy tại sao thai IVF hay sinh non? Có cách nào giảm rủi ro sinh non khi mang thai IVF không? Những thắc mắc này sẽ được Bác sĩ Nguyễn Phúc Hiếu – Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, BVĐK Tâm Anh giải đáp chi tiết qua bài viết dưới đây.
Nhiều nghiên cứu đã cho thấy thai IVF có nguy cơ sinh non cao hơn so với thai kỳ tự nhiên, nhưng không phải tất cả trường hợp mang thai IVF đều gặp phải vấn đề này. Bác sĩ Nguyễn Phúc Hiếu – Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, BVĐK Tâm Anh nhận định rằng, các yếu tố gây vô sinh như người mẹ lớn tuổi (>35 tuổi), có nhiều bệnh lý nền và tiền sử sinh non… cũng là các yếu tố làm tăng nguy cơ sinh non.
Điều này giải thích vì sao tỷ lệ sinh non cao hơn ở các cặp vợ chồng vô sinh lựa chọn điều trị thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) mà không hẳn là do chính kỹ thuật IVF gây ra. (1)
Một nghiên cứu hồi cứu năm 2019 phân tích dữ liệu trên 65.000 ca sinh cho thấy nguy cơ sinh non cao hơn một chút ở trẻ sơ sinh từ công nghệ hỗ trợ sinh sản (ART) so với trẻ được sinh ra từ phương pháp thụ thai tự nhiên, nhưng sự khác biệt là rất nhỏ. Trẻ sinh bằng IVF nhẹ hơn trung bình khoảng 60 gram, và khi so sánh cụ thể giữa trẻ IVF với anh chị em được thụ thai tự nhiên, sự khác biệt còn nhỏ hơn nữa.
Một nghiên cứu tương tự của tác giả Kiến Lý và cộng sự năm 2022 cũng cho thấy các yếu tố như tuổi mẹ cao, chuyển nhiều phôi trong một lần dẫn đến đa thai và vấn đề nhau tiền đạo có thể làm tăng nguy cơ sinh non ở những phụ nữ đang thực hiện IVF/ICSI. (2)
Nhìn chung, nguy cơ sinh non ở thai IVF là có, nhưng không phải tất cả trường hợp đều gặp phải. Các yếu tố nguy cơ chính phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe, tiền sử bệnh lý của người mẹ và cách quản lý thai kỳ, hơn là bản chất của quy trình IVF.
Khi mang thai IVF, các dấu hiệu sinh non thường giống với các thai kỳ tự nhiên, Dưới đây là những dấu hiệu cảnh báo sinh non mà các mẹ bầu cần lưu ý:
Nếu vẫn chưa đến ngày dự sinh nhưng nếu có xuất hiện một hoặc nhiều dấu hiệu trên, mẹ bầu cần đi khám bác sĩ ngay lập tức để được hướng dẫn và có biện pháp xử trí nhanh nhất. Mặc dù có thể chỉ là chuyển dạ giả, nhưng phòng ngừa vẫn tốt hơn là phải xử lý các biến chứng về sau.
Quyết định can thiệp khi nhận thấy dấu hiệu cảnh báo nguy cơ sinh non đòi hỏi sự đánh giá cẩn thận từ các bác sĩ có trình độ chuyên môn cao. Tùy thuộc vào tuổi thai, sức khỏe của người mẹ và tình trạng phát triển của thai nhi mà bác sĩ sẽ đưa ra quyết định can thiệp sớm hay chờ đợi. Mục tiêu chính là kéo dài thai kỳ càng lâu càng tốt, nhưng nếu nguy cơ cho mẹ hoặc bé quá cao, can thiệp sinh non sẽ được thực hiện để bảo vệ an toàn cho cả hai mẹ con.
Không có câu trả lời chính xác cho câu hỏi thai IVF sinh non có phải sinh mổ không, quyết định này cần dựa trên nhiều yếu tố như tuổi thai, vị trí và tình trạng của thai nhi, tình trạng sức khỏe của người mẹ… Việc lựa chọn phương pháp sinh thường hay sinh mổ cần được thảo luận kỹ lưỡng giữa thai phụ và bác sĩ chuyên khoa để đảm bảo an toàn tối đa.
Trên thực tế, sinh thường mang lại nhiều lợi ích và hạn chế được nhiều biến chứng lâu dài về sau, nên các bác sĩ luôn khuyến khích thai phụ ưu tiên lựa chọn sinh thường trong những trường hợp thuận lợi. Tuy nhiên, khi thai phụ xuất hiện dấu hiệu sinh non kèm theo những lý do sau đây, bác sĩ buộc phải mổ lấy thai nhằm đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé:
Nhiều nghiên cứu y khoa đã chỉ ra rằng, nguy cơ sinh non ở thai kỳ IVF cao hơn gần 4 lần so với thai kỳ tự nhiên. Nguy cơ sinh non càng cao nếu thai phụ mang đa thai hoặc kèm theo nhiều yếu tố bệnh lý khác.
Tuy nhiên, điều quan trọng cần nhớ là không phải tất cả các thai phụ IVF đều sẽ sinh non. Với sự tiến bộ của y học hiện đại và quy trình chăm sóc sản khoa toàn diện, nhiều thai phụ IVF vẫn có thể duy trì thai kỳ khỏe mạnh và sinh con đủ tháng. Việc theo dõi sát sao từ phía bác sĩ chuyên khoa là một yếu tố quyết định giúp giảm thiểu rủi ro này.
Để giảm rủi ro sinh non khi mang thai bằng phương pháp thụ tinh trong ống nghiệm (IVF), chị em cần có kế hoạch chăm sóc sức khỏe kỹ lưỡng và tuân thủ các hướng dẫn từ bác sĩ. Dưới đây là những cách hiệu quả giúp giảm thiểu nguy cơ sinh non ở thai kỳ IVF:
Sẽ không có câu trả lời chính xác cho câu hỏi này, vì mỗi thai kỳ sẽ có những vấn đề riêng và tình trạng sức khỏe của từng thai phụ cũng sẽ khác nhau. Tuy nhiên, nếu kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ và chăm sóc sức khỏe thai kỳ tốt thì thai IVF vẫn có thể sinh con khỏe mạnh ở tuần thai thứ 38-40, tương đương với một thai kỳ tự nhiên đủ tháng.
Hiện tượng ra máu khi mang thai IVF, đặc biệt là ở những tuần cuối của thai kỳ có thể là dấu hiệu cảnh báo sớm của sinh non. Trong trường hợp này, máu thường có màu hồng nhạt hoặc nâu, đôi khi kèm theo dịch nhầy báo hiệu cổ tử cung đang mở ra, chuẩn bị cho quá trình chuyển dạ. Tuy nhiên, không phải tất cả các trường hợp ra máu đều là dấu hiệu của sinh non, ở một số thai phụ đây chỉ là hiện tượng chuyển dạ giả và không có gì đáng ngại.
Dù vậy, thai phụ vẫn nên đi khám ngay khi có dấu hiệu ra máu để xác định nguyên nhân và có biện pháp can thiệp phù hợp. Điều này đặc biệt quan trọng với thai phụ IVF, vì nguy cơ sinh non ở nhóm này cao hơn và cần được theo dõi sát sao.
Đối với trẻ sơ sinh, 60 phút sau khi sinh ra và 28 ngày đầu đời là vô cùng quan trọng với sự sống còn của trẻ. Do đó, trong thời gian này, bác sĩ sẽ làm một số xét nghiệm sàng lọc tim bẩm sinh, sàng lọc bệnh lý… nhằm phát sớm những bất thường và can thiệp nhanh nhất, từ đó giảm tối đa nguy cơ tử vong và tăng cơ hội sống khỏe mạnh cho trẻ.
Ngay sau khi rời bụng mẹ, trẻ sinh non cần được ủ ấm ngay với khăn bọc, đội nón và chuyển sang giường sưởi ấm đặt sát giường sinh. Tùy từng trường hợp cụ thể mà bác sĩ có thể chỉ định gắn ống thở CPAP không xâm lấn giúp phổi bé không bị xẹp, từ đó hạn chế nguy cơ nhiễm trùng và suy hô hấp.
Với những trường hợp sinh non thiếu tháng kể cả ở thai kỳ IVF hay thai kỳ tự nhiên, trẻ cần được chăm sóc ở chuyên khoa chăm sóc đặc biệt cho trẻ sinh non (NICU), do đó mẹ bầu nên ưu tiên lựa chọn bệnh viện có chuyên khoa NICU để được hỗ trợ điều trị tốt nhất cho thời khắc sinh nở quan trọng.
Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, Hệ thống BVĐK Tâm Anh được đầu tư xây dựng cơ sở vật chất khang trang, sở hữu hệ thống máy móc và trang thiết bị hiện đại cùng đội ngũ y bác sĩ là những chuyên gia giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực điều trị vô sinh hiếm muộn, thường xuyên cập nhật các phác đồ điều trị tiên tiến nhất, cá thể hoá cho từng bệnh nhân, nhờ đó mà tỷ lệ điều trị IVF thành công tại IVF Tâm Anh luôn nằm trong top đầu cả nước, mang lại niềm hy vọng và giúp nhiều cặp vợ chồng vô sinh hiếm muộn.
Thêm vào đó, với lợi thế nằm trong bệnh viện đa khoa, IVF Tâm Anh có sự liên kết chặt chẽ với nhiều chuyên khoa khác tại bệnh viện như Trung tâm Sản Phụ khoa, Trung tâm Sơ sinh, Trung tâm Tim mạch, Trung tâm Xét nghiệm, Trung tâm Chẩn đoán hình ảnh,… đảm bảo cung cấp đa dạng dịch vụ chăm sóc thai sản trọn gói, dịch vụ sàng lọc sức khỏe sơ sinh… Qua đó, giúp hành trình mang thai của chị em được chăm sóc một cách toàn diện, từ giai đoạn bào thai đến lúc sinh nở an toàn, con khỏe mẹ vui.
Để được tư vấn và đặt lịch thăm khám với các chuyên gia tại Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, BVĐK Tâm Anh, quý khách vui lòng liên hệ đến thông tin sau:
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Hy vọng những thông tin trên đã giúp chị em giải đáp được thắc mắc tại sao thai IVF hay sinh non. Mặc dù nguy cơ sinh non cao hơn thai kỳ tự nhiên, nhưng bằng cách lựa chọn những bệnh viện uy tín để điều trị, tuân thủ kế hoạch chăm sóc sức khỏe toàn diện, thường xuyên theo dõi và có sự chuẩn bị tốt, nguy cơ này có thể được giảm thiểu đáng kể.
