Anh T.P.K. (24 tuổi, TP.HCM) tự nặn mụn khiến mũi sưng to, đau nhức dữ dội, áp xe vùng mũi, phải nhập viện điều trị nội khoa và rạch dẫn lưu ổ mủ.

Anh K. đau nhức, sưng nề vùng mũi sau khi tự nặn mụn. Anh tự mua kháng sinh uống nhưng không cải thiện, đau nhiều hơn; hôm sau đến Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7.

ThS.BS Trịnh Lê Vy, Đơn vị Tai Mũi Họng khám lâm sàng, nội soi mũi xoang, cho biết anh K. viêm mô tế bào vùng mũi, theo dõi áp xe vùng mũi. Bác sĩ Vy cũng tư vấn tiến triển, biến chứng của bệnh và chỉ định nhập viện để điều trị sớm.

Vì lý do công việc, anh K. mong muốn được điều trị ngoại trú. Trong quá trình điều trị ngoại trú, anh K được theo dõi sát kèm dẫn lưu áp xe sau 3 ngày, 7 ngày. Tuy nhiên áp xe vùng mũi đáp ứng kém với thuốc đường uống. Sau 1 tuần, vùng mũi vẫn sưng nề, đau nhức nhiều nên anh K. trở lại Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7.

Bác sĩ Vy khám thấy khối áp xe bên vùng mũi, căng tức, sưng nề nhiều. “Áp xe vùng mũi không cải thiện nhiều nếu không xử lý kịp thời có nguy cơ lan rộng lên ổ mắt, mặt, nền sọ”, bác sĩ Vy nói.

Do khối áp xe lớn, căng tức, lan rộng, nếu gây tê tại chỗ để rạch dẫn lưu, người bệnh sẽ đau nhiều. Bác sĩ Vy chỉ định anh K. nhập viện tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM để điều trị nội khoa và rạch dẫn ổ mủ, ngăn biến chứng. Lúc này, người bệnh đồng ý nhập viện để điều trị.

Tại đây, anh K. được chuyển đến phòng mổ, gây mê để kiểm soát tốt đau và đảm bảo an toàn suốt quá trình xử lý ổ áp xe.

ThS.BS.CKI Phạm Thái Duy, Trung tâm Tai Mũi Họng rạch một đường nhỏ ngoài mũi, ngay tại vị trí cao nhất của ổ sưng, để tháo mủ từ mô dưới da. Mủ cũng đã lan vào khoang mũi bên trong, bác sĩ Duy tiếp cận và dẫn lưu ổ mủ còn lại. Một lượng lớn mủ đặc được giải phóng từ cả hai hướng, giảm áp lực vùng mũi cho người bệnh. “Sở dĩ chọn đường rạch nhỏ bên trong và ngòa mũi để đảm bảo tính thẩm mỹ cho người bệnh”, bác sĩ Duy nói.

Bác sĩ Duy rửa sạch khoang áp xe bằng dung dịch sát khuẩn, đặt dẫn lưu, và băng ép vùng mũi.

“Nếu không được xử lý kịp thời, ổ mủ có thể lan sang các cấu trúc lân cận như hốc mắt gây viêm mô ổ mắt, xoang mặt, hoặc nghiêm trọng hơn là lan vào hệ tĩnh mạch não qua xoang hang, gây viêm tắc xoang hang. Đây là một biến chứng hiếm nhưng cực kỳ nguy hiểm, có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng thần kinh”, bác sĩ Duy nói.

Kết quả cấy vi khuẩn sau 3–5 ngày của anh K. cho thấy sự hiện diện của vi khuẩn Staphylococcus aureus. Đây là một loại vi khuẩn thường gây nhiễm trùng, áp xe ở người, có khả năng kháng một số kháng sinh thông thường, vì vậy dù trước đó người bệnh đã dùng thuốc theo toa, triệu chứng vẫn không cải thiện rõ rệt.

Ngay khi phát hiện Staphylococcus aureus, bác sĩ Duy chỉ định kháng sinh đồ để tối ưu hóa phác đồ điều trị cho anh K.

Kết quả nuôi cấy vi khuẩn thường mất 3–5 ngày, nên thực tế lâm sàng, bác sĩ không thể chờ đến khi có kết quả mới kê thuốc. Việc lựa chọn kháng sinh ban đầu vẫn phải dựa vào nhiều yếu tố như kinh nghiệm chuyên môn, mức độ nghiêm trọng của triệu chứng…

Sau 3 ngày theo dõi hậu phẫu tại bệnh viện, tình trạng anh K, ổn định, vết mổ lành thương tốt. Người bệnh xuất viện và tiếp tục theo dõi, điều trị ngoại trú theo đúng phác đồ mà bác sĩ đã chỉ định.

Tự nặn mụn vùng mũi, đặc biệt là vùng chữ T (trán, mũi, cằm) khá nguy hiểm, có thể dẫn đến nhiễm trùng lan rộng. Vì khu vực này có hệ thống mạch máu thông nối trực tiếp với các tĩnh mạch não. Khi dùng tay không sạch hoặc các vật dụng không vô trùng để nặn mụn, vi khuẩn dễ dàng xâm nhập qua da, lan xuống các mô dưới da và gây viêm mô tế bào. Nếu viêm không được kiểm soát, tình trạng sẽ tiến triển thành áp xe tụ mủ, gây đau nhức, sưng nề và phá hủy mô xung quanh.

Bác sĩ Duy khuyến cáo không nên tự ý nặn mụn ở vùng mũi, đặc biệt vùng chữ T khi mụn có dấu hiệu sưng đỏ, đau nhức, mưng mủ. Khi có biểu hiện bất thường, cần đi khám sớm để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh các biến chứng nghiêm trọng.