Từng nhiều lần phẫu thuật sửa dị tật tim bẩm sinh, gần 20 năm sau, chị Vy, 22 tuổi, bị biến chứng ít gặp dẫn đến đột quỵ hai lần.

Chị Vy mắc bệnh tim bẩm sinh tím phức tạp, gồm không lỗ van động mạch phổi, thông liên thất, thông liên nhĩ, bất tương hợp nhĩ thất, thất đại động mạch và đảo ngược phủ tạng. Từ khi sinh ra đến 4 tuổi, chị trải qua 4 ca mổ lớn tại Thái Lan. Các cuộc phẫu thuật này giúp người bệnh cải thiện oxy trong máu nhưng không thể sửa chữa hoàn toàn các khuyết tật tim. Sau mổ, chị tái khám, uống thuốc loãng máu và điều trị suy tim đều đặn.

Gần đây chị thường xuyên mất ngủ, dễ cáu gắt, mệt mỏi, hụt hơi, giảm khả năng gắng sức nên đến bệnh viện khám. BS.CKI Hoàng Thị Bình, khoa Nội tim mạch, Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cho biết chức năng tim (EF) bệnh nhân còn 43%, chẩn đoán suy tim, giãn buồng tim phải. Kết quả chụp CT tim đánh giá các mạch máu thông nối sau những lần mổ trước hoạt động tốt, không bị hẹp hoặc tắc nghẽn. Tuy nhiên, chụp MRI ghi nhận có nhồi máu não bán cấp vùng não thất bên trái, kèm một sẹo nhồi máu cũ vùng tiểu não, cho thấy chị bị đột quỵ hai lần.

Bác sĩ đổi phác đồ điều trị từ thuốc chống kết tập tiểu cầu sang thuốc kháng đông để phòng ngừa cục máu đông, tránh tái phát nhồi máu não.

ThS.BS.CKII Huỳnh Thanh Kiều, Trưởng khoa Nội tim mạch 1, Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cho biết, đột quỵ nhồi máu não là biến chứng lâu dài có thể gặp sau phẫu thuật bệnh tim bẩm sinh tím. Ở trường hợp chị Vy, nguyên nhân chủ yếu do bất thường cấu trúc tim khiến máu lưu thông chậm, dù đã phẫu thuật sửa chữa nhiều lần nhưng không thể khôi phục hoàn toàn hoạt động cũng như chức năng tim. Dòng máu chảy chậm lại, làm tăng nguy cơ đông máu và hình thành huyết khối. Bệnh nhân còn nhiều lỗ thông trong tim nên huyết khối trôi đi có thể gây tắc mạch máu não dẫn đến đột quỵ, tắc mạch ngoại biên hoặc tắc mạch phổi gây nhồi máu phổi.

Bác sĩ Kiều khuyến cáo, bệnh nhân sau phẫu thuật tim bẩm sinh cần được chăm sóc sức khỏe suốt đời để phát hiện sớm các biến chứng muộn. Song song đó, người bệnh nên tuân thủ chế độ ăn giàu dinh dưỡng, bao gồm nhiều rau xanh, hoa quả tươi và ngũ cốc nguyên hạt; tránh thực phẩm nhiều muối, chất béo và đường để giảm tải trọng lên tim. Tập luyện nhẹ nhàng như đi bộ, yoga, đạp xe… để tăng cường sức khỏe tim mạch và hệ hô hấp; không thực hiện các hoạt động gắng sức và các môn thể thao đối kháng. Ngủ đủ giấc và duy trì tâm lý thoải mái, tránh stress và lo âu. Tuân thủ dùng thuốc và tái khám theo chỉ định của bác sĩ.

*Tên bệnh nhân đã được thay đổi